SİYASƏT


Baydenin “soyqırımı” deməsinin üç səbəbi

Bakı, 26 aprel, AZƏRTAC

Builki 24 aprel bəyanatında ABŞ Prezidentinin 1915-ci il hadisələrində ölmüş ermənilərlə bağlı “soyqırımı” ifadəsinin istifadə edəcəyi gözlənilən idi.

AZƏRTAC xəbər verir ki, bunu Milli Məclisin deputatı Cavanşir Feyziyev bildirib.

Deputat deyib: “Bunun üçün üç əsas siyasi səbəb vardı: Bu, ilk növbədə, prezidentliyə namizəd kimi apardığı seçki kampaniyalarında Cozef Baydenin erməni icmasına verdiyi vəd idi və böyük çətinliklə prezident seçildikdən sonra onun öz vədini yerinə yetirəcəyini gözləmək olardı.

İkinci səbəb bilavasitə ABŞ-da ölkədaxili siyasi rəqabətlə bağlıdır. Onilliklər ərzində ABŞ-da keçirilən parlament və prezident seçkiləri ərəfəsində həm respublikaçılar, həm də demokratlar erməni əsilli seçicilərin loyallığını qazanmaq üçün 1915-ci il hadisələrini soyqırımı aktı kimi tanıyacaqlarına söz verirdilər. Beləcə, respublikaçılarla demokratlar arasında erməni əsilli seçicilərin səslərini qazanmaq uğrunda uzun illər ərzində gərgin mübarizə gedirdi. Lakin bir qayda olaraq seçkilərdən sonra həm respublikaçılar, həm də demokratlar müxtəlif bəhanələrlə verdikləri vədi yerinə yetirməkdən yayınırdılar. Nəhayət, Bayden bu ənənəni pozdu və öz müraciətində “soyqırımı” ifadəsini səsləndirməklə erməni əsilli amerika vətəndaşlarını birdəfəlik bütün gələcək seçkilər üçün demokratlar partiyasının daimi dəstəkçisinə çevirdi və bununla da daxili siyasi rəqabətdə öz partiyasının mövqeyini xeyli möhkəmləndirdi.

Üçüncü səbəb daha çox qlobal xarakter daşıyır və dünyanın ən təsirli güc mərkəzi kimi ABŞ-ın qlobal səviyyədə apardığı beynəlxalq siyasətlə bağlıdır. 44 günlük müharibə dünyanın Cənubi Qafqaz kimi vacib strateji bir bölgəsində çoxillik bir münaqişəyə son qoydu və bütövlükdə bölgədə sülhə və sabitliyə, bölgədaxili əməkdaşlığın inkişafına yol açdı. Yaranmış yeni reallıq bölgəyə kənar müdaxilələri lüzumsuz edir və hadisələrin bundan sonrakı inkişafında bölgə dövlətlərinin beynəlxalq güc mərkəzlərindən asılılığını aradan qaldırmış olur. Bu isə dünya siyasətininin əsas istiqamətlərini öz əllərində saxlamağa çalışan bütün güc mərkəzlərinin, o cümlədən, ilk növbədə, ABŞ-ın maraqlarına uyğun deyil. Ona görə indiki şəraitdə Baydenin “erməni soyqırımını” tanıması daha çox gözlənilən addım idi. Amma bu gözləntilər heç bir halda ABŞ prezidentinin ermənilərə və Ermənistana sevgisi ilə yox, məhz ABŞ-ın özünün milli maraqları ilə bağlıdır. Buna görə də Baydenin bəyanatı Ermənistana və erməni xalqına da yaxşı heç nə vəd etmir. Əksinə, ermənilərə öz qonşuları ilə əməkdaşlıq münasibətləri qurmağa, sülh və sabitlik şəraitində dinc-yanaşı yaşamağa və inkişaf etməyə mane olur”.

C.Feyziyev qeyd edib ki, Baydenin bəyanatında “erməni soyqırımı” ifadəsini işlətməsi Türkiyə qarşısında da heç bir öhdəlik yaratmır. Bayden beynəlxalq cinayət məhkəməsinin hakimi deyil, ABŞ-ın prezidentidir və onun bəyanatı hüquqi deyil, yalnız siyasi əhəmiyyət daşıyır. Dünyanın istənilən yerində Soyqırımı aktının baş verib-verməməsi yalnız müvafiq beynəlxalq cinayət məhkəməsi tərəfindən təsbit olunduqda hüquqi öhdəlik yarada bilər. Ermənistan isə bu iddiada haqlı olmadığını bildiyindən beynəlxalq məhkəməyə müraciət etməyə cəhd belə göstərmir.

 

© Materiallardan istifadə edərkən hiperlinklə istinad olunmalıdır
Mətndə səhv varsa, onu qeyd edib ctrl + enter düyməsini basaraq bizə göndərin

MÜƏLLİFLƏ ƏLAQƏ

* işarəsinin olunduğu yerləri doldurun.

Zəhmət olmasa, yuxarıdakı şəkildə göstərilən hərfləri daxil edin.
Hərflərin böyük və ya balaca olmasının fərqi yoxdur.