Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi

CƏMİYYƏT

Cərrah Məhəmməd Qafarov: Estetik əməliyyatlar zamanı pasiyentin müraciətinin əsaslılığı zəruri şərtdir

Bakı, 2 avqust, AZƏRTAC 

Hazırda ölkəmizdə plastik cərrahiyyə deyildikdə sadəcə estetik əməliyyatlar nəzərdə tutulur. Lakin bu, çox geniş bir sahədir. Plastik rekonstruktiv və estetik cərrahiyyəyə üz və ya bədənin digər hissələrinin görünüş baxımından dəyişməsi ilə yanaşı, həm də adından göründüyü kimi, bəzi deformasiyaya uğramış hissələrin rekonstruksiyası da daxildir. Estetik-plastik əməliyyatlar bizim icra etdiyimiz işin sadəcə 30 faizini təşkil edir. İşin digər hissəsinə rekonstruksiya, mikrocərrahiyyə daxildir. Biz anadangəlmə müxtəlif anomaliyalar, travmalar və ya xərçəng əməliyyatları sonrası meydana çıxan çatışmazlıqların bərpasını icra edirik. Bundan əlavə, üz də daxil olmaqla bədənin müxtəlif hissələrində görüntü baxımından meydana çıxan problemlər də olur ki, bu da estetik sahəyə aiddir. Mərkəzi Klinika uzun illərdir ağır əməliyyatların uğurla keçirildiyi tibb ocağıdır. Üz-baş-çənə cərrahı olaraq bizim də işimizdə reanimasiya və anesteziya kimi bölmələr böyük rol oynayır. Bunlar da klinikamızda çox yüksək səviyyədə təşkil olunub. Bundan əlavə, klinikada illərin təcrübəsindən keçmiş peşəkar komanda da işləyir ki, bu da çətin əməliyyatların icrasının əsas hissəsini təşkil edir.

Bu fikirləri Mərkəzi Klinikanın plastik rekonstruktiv və estetik cərrahı, uzman-həkim Dr. Məhəmməd Qafarov AZƏRTAC-ın müxbirinin suallarını cavablandırarkən bildirib.

-Xərçəngdən əziyyət çəkənlərin amputasiya olunan bəzi orqanlarının rekonstruktiv əməliyyatları necə aparılır?

-Təbii ki, belə xəstələr əvvəlcə ətraflı müayinə edilirlər. Onkoloqlar və patoloq həkim-mütəxəssislər tərəfindən xəstəliyin diaqnostikası aparılır, mərhələsi, dərəcəsi təyin edilir və əməliyyatdan sonrakı müalicə müddəti təhlil olunur. Xərçəng cərrahiyyəsi zamanı çox vaxt eyni zamanda, bəzi hallarda isə müəyyən vaxtdan sonra funksionallığı qorumaq prinsipi ilə rekonstruktiv əməliyyatlar icra edilir. Əməliyyatdan sonra toxumaların sağalma müddəti, kimya və ya şüa terapiyasının təsiri öncədən təhlil edilir və bunlara uyğun olaraq rekonstruksiyanın aparılması məsləhət görülür.

-Qadınların əksəriyyətində son zamanlar müxtəlif üzgərmə əməliyyatlarına, xüsusən də iplərlə icra olunan prosedurlara maraq artıb. Siz bu barədə nə deyə bilərsiniz və ümumiyyətlə, bu cür əməliyyatları etdirmək neçə yaşdan sonra məsləhət görülür?

-Bu cür əməliyyatlar edilə bilər. Lakin pasiyentin göstəriciləri əməliyyata uyğun olmalıdır. Bəzi insanlarda həqiqətən də bu cür əməliyyatlara ehtiyac var. Lakin iplərlə üzün dartılmasını məsləhət görməzdim. Bu cür prosedurlarla sadəcə bir neçə ay zaman qazanmaq olar. Lakin sonradan müxtəlif fəsadlar meydana çıxa bilər. Yaş həddinə gəldikdə isə, misal üçün, burun əməliyyatlarında burunun və üzün inkişafını gözləmək mütləqdir. 16-17 yaşdan sonra burun və ümumiyyətlə, üz inkişafı tamamlanmış olur. Bu yaşdan sonra artıq burun əməliyyatı edilə bilər. Üzgərmə əməliyyatlarını əsasən 45 yaşdan yuxarı insanlar üzərində aparırıq və xəstələrin əksəriyyətini qadınlar təşkil edir. Lakin 20 yaşdan 45 yaşa qədər də ehtiyac duyulduğu təqdirdə yaşlanmanı gecikdirən, üzün dinamik və gənc görünüşünü qorumağa kömək edən bəzi tədbirləri görmək mümkündür.

-Çox vaxt hansısa qəza sonrası bədəndə istər estetik, istərsə də psixoloji baxımdan mənfi təsir göstərən dərin çapıqlar qalır. Bu növ izlərin aradan qaldırılması mümkündürmü?

-Bədəndə hansısa bir zədə əmələ gəldikdə, yəni, toxuma bütövlüyü pozulduqda çapığın əmələ gəlməsi qaçılmazdır. Lakin izin bədəndə hansı görüntüdə qalmasında yaraya ilkin müdaxilənin, orqanizmin verdiyi sağalma reaksiyasının və ətraf mühitin, misal üçün, günəş şüasının çox böyük təsiri var. Bədəndə kobud qalan izlərin tam olaraq aradan qaldırılması mümkün olmasa da onları daha incə və gözlə daha az görünən hala gətirmək mümkündür ki, bu da estetik-rekonstruktiv əməliyyatla edilir.

-Müraciət edən pasiyentə əməliyyat nəyə əsasən məsləhət görülür?

-Çox vaxt zahiri görünüşündən narazı olanlar bizə müraciət edirlər. Müraciətin əsaslılığı, misal üçün, burun əməliyyatı tələbi ilə müraciət varsa, müayinə zamanı həqiqətən də burunun əyriliyi və ya normadan daha uzun olması, nəfəs problemi olması, bu görüntünün estetik baxımdan pasiyentə mənfi təsir göstərməsi və ya xəstənin ətrafında bununla bağlı neqativ fikir formalaşması müəyyən edilərsə, bu əməliyyat həkim tərəfindən də dəstəklənir. Lakin müayinə əsnasında əməliyyata səbəb görülmədiyi təqdirdə cərrahi müdaxilə məsləhət görülmür.

-Uşaqlar üzərində aparılan estetik-rekonstruktiv əməliyyatlar barədə nə deyə bilərsiniz?

-Uşaqlarda müxtəlif anadangəlmə anomaliyalar ilə qarşılaşırıq. Bunlara yarıq damaq və ya dodaqlılıq, başdakı şəkil problemləri, üzün yarısının az inkişaf etməsi və ya çox inkişaf etməsi, qulağın inkişaf problemləri daxildir. Bunlar arasında ən çox qarşılaşdığımız problemlər damaq və dodaq yarığı problemidir. Bunlar çox vaxt birgə olur, bəzən sadəcə damaq yarığı, ya da sadəcə dodaq yarığı olan uşaqlarımız da olur. Xalq arasında dovşandodaq və qurdağızlılıq da deyilir. Damaq-dodaq yarığı hər 700-1000 arası canlı doğumdan birində görülür. Bu hesablama ilə Azərbaycanda hər il təxminən 150-170 arası damaq və dodaq yarıqlılığı ilə körpə doğulur. Uşaqların bu anomaliya ilə dünyaya gəlməsi isə bəslənmələri ilə yanaşı, həm də görüntü olaraq problemlərə səbəb olur. Belə uşaqların 2-3-cü aylarında dodaqları, 9-12-ci aylarda isə damaqları əməliyyat edilərək problem aradan qaldırıla bilər. Onu da qeyd edim ki, uşaqlar arasında üz nahiyəsində ən sıx rast gəlinən əməliyyatlar bu növ problemlər səbəbindən icra olunur. Əməliyyat edilmədikdə isə estetik və bəslənmə problemi ilə yanaşı, danışmada da müəyyən pozuntular ola bilər. Bundan başqa, başda anomaliya olur ki, bunlara da hər 2500 doğumdan bir rast gəlinir. Başın kəllə sümükləri arasında “sütür”lər var ki, onlar beyin böyüməsi zamanı başın da mütənasib şəkildə böyüməsinə səbəb olur. Bu sütürlərin fizioloji olaraq bəzən bir yaşda bitişməsinə baxmayaraq, bəzi hallarda 22-23 yaşadək bitişmədiyi hallar da olur. Lakin bəzən patoloji olaraq vaxtından əvvəl birləşmələr də olur ki, bu da başda şəkil problemləri yaratmaqla yanaşı, beynin inkişafına da mənfi təsir göstərə bilər. Bu zaman başın forması dəyişərək uzunsov, üçbucaq alın forması almaqla yanaşı, digər deformasiyalara da səbəb olur. Uşağın beyninin inkişafı və estetik baxımdan gələcəkdə problem yaşamaması üçün əsasən 9-12 aylardan bu cür rekonstruktiv əməliyyatlar aparılır. Lakin xəstəliyin beynin inkişafına mənfi təsir göstərdiyi müəyyən edildikdə təcili əməliyyat da aparıla bilər. Bu uşaqlarda beyin inkişafında yaranan əngəlləri aradan qaldırmaq baxımından əməliyyat mütləqdir. Belə ki, bu problemlə üzləşənlərin əksəriyyətində kəllə sümüyünün inkişaf etməməsi səbəbindən beyin toxuması da inkişafdan qalır. Bu da ciddi problemlərə səbəb ola bilər. Onu da qeyd edim ki, belə uşaqların 75 faizində zəka ilə bağlı problemlər olmur. Onların sadəcə 10-15 faizində gələcəkdə qavramaq və ya öyrənmə baxımından geriləmələr meydana çıxa bilər ki, bu da mütəxəssis dəstəyi ilə həll olunur. Yalnız sindromik dediyimiz ürək, üst və ya alt ətraflarla bağlı yan xəstəliklər olduğu vəziyyətlər bu xəstələrin 20-25 faizini təşkil edir. Bu səbəblə bu cür diaqnoz qoyulan uşaqlar mütləq ətraflı müayinə edilməlidirlər. Xəstəliyin ilkin simptomlarını artıq ilk 2-3-cü aylardan etibarən başda şəkil, forma dəyişikliyi ilə hiss etmək mümkündür.

-Bu problemləri bir əməliyyatla aradan qaldırmaq mümkündürmü?

-Başdakı şəkil problemi, dovşandodaq və ya yarıqdamaq olduqda bəli, bu problemlər çox zaman bir əməliyyatla aradan qaldırılır. Lakin damaq yarığı olanlarda hər 100 xəstədən təxminən 5-15-də təkrar kiçik cərrahi müdaxiləyə ehtiyac yarana bilər. Bu əməliyyatlar 3-4, bəzən də 7-8 yaşda uşağın danışığını daha da yaxşılaşdırmaq və ya dişlərinin düzgün inkişaf etməsinə kömək məqsədilə mütəxəssis komandası şəklində aparılır. Komandaya plastik cərrahlarla yanaşı, loqopedlər, qulaq-burun-boğaz həkimləri, ortodontistlər, pediatrlar, psixoloqlar da cəlb olunur. Lakin ümumilikdə götürdükdə damaq və ya dodaqla bağlı problemlər də bir əməliyyatla aradan qaldırılır. Belə uşaqların 99 faizi istər fiziki, istərsə də əqli cəhətdən heç bir problem yaşamırlar. Yarıqdamaq və ya dovşandodaqlılıqla doğulanların arasında incəsənət və elm xadimləri də var. Bu əməliyyatlar funksional bərpa və ya estetik baxımdan problemlərin aradan qaldırılması üçün icra olunur.

Xəbəri sosial şəbəkələrdə paylaşın

Bizi sosial şəbəkələrdə izləyin

İtaliya 2026-cı ildə Avropa Universitet Oyunlarına ev sahibliyi edəcək

2050-ci ildə İtaliya əhalisinin 4 milyon nəfər azalacağı gözlənilir

Avropa Universitet Oyunlarının bağlanış mərasimi olub

Vəkillər Kollegiyasının 3 üzvü lV “Yüksəliş müsabiqəsinin qalibi olub

FHN qeyri-sabit hava şəraiti ilə əlaqədar əhaliyə müraciət edib

Çempionlar Liqası: “Qarabağ”ın potensial rəqibləri ilk oyunda qarşılaşıb

2024-cü il sentyabrın 1-nə təyin edilmiş Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinə növbədənkənar seçkilərdə Mərkəzi Seçki Komissiyasına daxil olmuş 23 iyul 2024-cü il tarixli 02 saylı müraciətə baxılması barədə
Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının QƏRARI

2024-cü il sentyabrın 1-nə təyin edilmiş Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinə növbədənkənar seçkilərdə Mərkəzi Seçki Komissiyasına daxil olmuş 23 iyul 2024-cü il tarixli 03 saylı müraciətə baxılması barədə
Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının QƏRARI

Bəzi dairə seçki komissiyalarının tərkibində dəyişiklik edilməsi barədə
Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının QƏRARI

Mərkəzi Seçki Komissiyasının 2024-cü il 22 iyul tarixli iclas protokolunun təsdiq edilməsi barədə
Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının QƏRARI

Zelenski: Çinin Ukraynanın ərazi bütövlüyünü və suverenliyini dəstəklədiyinə dair açıq siqnal var

QHGT-nin mənzil-qərargahında Saymon Stil ilə görüş keçirilib

Saymon Stil: Gənclərin səsi çox eşidilərsə, iqlim dəyişmələri ilə mübarizə fəaliyyəti də bir o qədər sürətlənər VİDEO

Salyanda yol qəzası olub, xəsarət alanlar var

Naxçıvanda meşələrin dövlət uçotu və kadastrı aparılır

Samir Abasov: “Fehervar” çətin komandadır

Leyla Həsənova: İqlim dəyişikliyi ilə bağlı həllər hazırlayarkən gənclərin nəzərə alınması zəruridir VİDEO

Avropa çempionatı: Azərbaycanın qızlardan ibarət basketbol millisi yarımfinalda

Qəbələ rayonundakı Tikanlıçaydan sel keçir

Azərbaycan basketbol millisi Avropa çempionatına qələbə ilə başlayıb

Ombudsman Səbinə Əliyeva Türkiyənin Konstitusiya Məhkəməsinin sədri ilə görüşüb

Slovakiya klubunun baş məşqçisi: “Zirə”nin taktiki hazırlığı yüksək səviyyədədir

“Dunayska Ştreda”nın futbolçusu: “Zirə” keyfiyyətli komandadır

AFAD: Şuşada fəaliyyət göstərəcək seysmik stansiyamız ölkələrimiz arasındakı əməkdaşlıqda yeni addımdır

İmişlidə yol qəzasında xəsarət alanların kimliyi məlum olub YENİLƏNİB VİDEO

Dövlət Komitəsinin sədri Rus Pravoslav Kilsəsinin Bakı və Azərbaycan Yeparxiyasının fəaliyyəti ilə tanış olub

Hava şəraiti ilə əlaqədar Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsi hərəkət iştirakçılarına müraciət edib

Mərkəzi Seçki Komissiyasının növbəti iclası keçirilib

Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsinin sədri “Heydər” məscidində olub

Naxçıvan Muxtar Respublikasında daha bir xidmət mərkəzi istifadəyə verilib

Qarabağ Universitetinin rektoru yüksək bal toplayan abituriyentlər ilə görüşüb

Azərbaycan və Qırğızıstanın prokurorluq orqanları arasında əməkdaşlıq əlaqələri genişləndiriləcək

Zəfərimizə layiq olmaq, yaxud media və cəmiyyət məsuliyyəti

Taxıl biçini ilə bağlı müsabiqə elan edilib

"Qərbi Azərbaycana Qayıdış Konsepsiyası: ictimai düşüncə və diasporumuzun iştirakçılığı" mövzusunda dəyirmi masa keçirilib

Rəşad Sadıqov: "Dunayska Ştreda” "Şerif"dən fərqli olaraq, təşkilatlanmış komandadır

“SAY: İRSİMİZ” layihəsinə start verilir

Dörd il ərzində Ayasofyanı 25 milyon insan ziyarət edib

Baş Prokurorluq informasiya portalına rəsmi xəbərdarlıq edib

Özbəkistanda qaz hasilatı azalmaqda davam edir

İtaliyada meşə yanğını: 1200 turist təxliyə edilib

Erməni ifaçının bəstəkar Bəhram Nəsibovun müəllif hüquqlarını pozması “Youtube” rəhbərliyi tərəfindən öz təsdiqini tapıb - birgə məlumat

Türkiyənin təhsil naziri ölkədəki 12 fransız məktəbinin fəaliyyətini tənqid edib

Azərbaycanın xarici işlər naziri İsrail Xarici İşlər Nazirliyinin baş direktoru ilə görüşüb

Türkiyənin Kənd Təsərrüfatı və Meşəçilik Nazirliyinin nümayəndə heyəti AQTİ-də olub

Nehrəmdə su təminatının yaxşılaşdırılması məqsədilə layihələndirmə işi başa çatıb

Deputatlığa namizədliyini irəli sürənlərdən 911 nəfəri imza vərəqəsi alıb

Kəlbəcərə köçürüləcək şəxslər üçün növbəti peşə kursuna start verilib

Bakıda Mıkola Miroşnıçenko və Abbas Abdullaya həsr olunmuş ədəbi-bədii axşam keçiriləcək

Astanada Ümumdünya Köçəri Oyunları keçiriləcək

Niderlandda qaçqınlara çəkilən xərclər bir milyard avrodan çox artıb

“Paris-2024” Yay Olimpiya Oyunlarına start verilib

Laçında yaşıl enerji zonasına dəstək tədbiri keçirilib VİDEO

® “Ziraat Bank Azərbaycan” 2024-cü ilin ikinci rübünü uğurla başa vurub

DSX: Sərhəd pozucuları tərəfindən iki sərhədçinin həyatına qəsd olunub

AZƏRBAYCANIN SƏNƏTKARLARI
Mətanət Məhərrəmova: Xalçaların sirlərini və sehrini qoruyan ipləri və naxışları sevirəm

Psixoloq: Anasız uşaq şəxsiyyət kimi formalaşmaqda çətinlik çəkir, atasız uşaq isə assosial olur

Bərdə və Tərtərdə istismarına icazə verilən bir sıra obyektlərin çıxarışları sahibkarlara təqdim olunub VİDEO

Dördüncü “Yüksəliş” müsabiqəsinin qaliblərinin adları açıqlanıb

YAP Sədrinin müavini ilə MDB PA-nın uzunmüddətli müşahidə missiyasının üzvləri arasında görüş keçirilib

Prezident Administrasiyasının rəhbəri Samir Nuriyev BMT-nin İqlim Dəyişmələri üzrə Çərçivə Konvensiyasının icraçı katibi ilə görüşüb

Psixoterapevt: Valideynlər özlərinin gerçəkləşdirə bilmədikləri arzularını övladlarından gözləməməlidirlər

Bu il 4 mindən çox şəxsə evlərində sosial-məişət xidməti göstərilib

Azərbaycanın və Türkiyənin Konstitusiya məhkəmələri arasında əməkdaşlığın genişləndirilməsi məsələləri müzakirə olunub

Mədəniyyət üzrə Elmi-Metodiki və İxtisasartırma Mərkəzi son 3 ayda uğurlu layihələrə imza atıb

Şəhid hərbi pilot Rəşad Atakişiyevin xatirəsi anılıb

Goranboyda avtomobillə adam öldürən şəxs barəsində həbs qətimkan tədbiri seçilib

Memarlıq ixtisası üzrə qabiliyyət imtahanı keçiriləcək

Ərdoğan: Türkiyə dünyada dostlarının sayını artırmağa çalışır

Gülnar Seyidli: Zəif tərəfləri qəbul etmək bacarığı güclülük əlamətidir

Azərbaycanın paralimpiya çempionları üçün Prezidentin xüsusi paralimpiya təqaüdü təsis edilib

Almaniyada parlament seçkiləri 2025-ci ilin sentyabrında keçiriləcək

Azərbaycanın olimpiya və paralimpiya çempionlarına dövlət dəstəyinin artırılması haqqında
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərmanı

DOST Agentliyində Moldova nümayəndə heyəti ilə görüş olub

“Bədən tərbiyəsi və idman haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununda dəyişiklik edilməsi barədə
Azərbaycan Respublikasının Qanunu

“Yol hərəkəti haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununda və Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsində dəyişiklik edilməsi barədə” Azərbaycan Respublikasının 2024-cü il 28 iyun tarixli 1196-VIQD nömrəli Qanununun tətbiqi və bununla əlaqədar Azərbaycan Respublikası Prezidentinin bəzi fərmanlarında dəyişiklik edilməsi haqqında
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərmanı

“Yol hərəkəti haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununda və Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsində dəyişiklik edilməsi barədə
Azərbaycan Respublikasının Qanunu

“Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsində dəyişiklik edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikasının 2024-cü il 28 iyun tarixli 1191-VIQD nömrəli Qanununun tətbiqi və bununla əlaqədar Azərbaycan Respublikası Prezidentinin bəzi fərmanlarında dəyişiklik edilməsi barədə
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərmanı

Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsində dəyişiklik edilməsi haqqında
Azərbaycan Respublikasının Qanunu

Köln aeroportu iqlim fəallarının etiraz aksiyasından sonra uçuşları bərpa edib

“Bakı Metropoliteni” Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin Müşahidə Şurasının tərkibinin təsdiq edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2021-ci il 30 mart tarixli 2553 nömrəli Sərəncamında dəyişiklik edilməsi barədə
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı

Qlobal istiləşmə: planetimizdə oksigen qıtlığı sürətlə artır – tədqiqat

Mədəniyyət və yaradıcı sənayelər üzrə xüsusi təqaüd proqramı həyata keçiriləcək

Mənzildən 3000 manat oğurlayan şəxs saxlanılıb

BMU rektoru Koreyada yay məktəbində iştirak edəcək tələbələrlə görüşüb

Türkiyə süni intellekt üzrə milli strategiyasını yeniləyib

2034-cü il Qış Olimpiya Oyunlarının keçiriləcəyi ölkə açıqlanıb

DİM jurnalistika ixtisasına qəbul olmaq istəyən abituriyentlərə müraciət edib

“Barselona”nın futbolçusu sıradan çıxıb

Qazaxıstanda Kurık limanını Orta Dəhlizlə birləşdirəcək yolun təmiri başa çatır

N.X.Hacıyevin “Hərbi xidmətlərə görə” medalı ilə təltif edilməsi haqqında
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı

Viza liberallaşması fonunda Ermənistanın demoqrafik böhranı və Avropanın məqsədləri - RƏY

İslamşünaslıq ixtisasına qəbul olmaq istəyən abituriyentlərin qeydiyyatı davam edir

Qeyri-hökumət təşkilatları üçün mədəni və yaradıcı sənayelərin təşviqi üzrə qrant müsabiqəsi davam edir

Ersin Tatar: Prezident İlham Əliyev Şimali Kiprə münasibətdə siyasi rəşadət nümayiş etdirdi

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnkişaf Proqramının (BMTİP) nümayəndə heyəti ilə görüş keçirilib

Ramilia Əliyeva: Qısa müddət ərzində Azərbaycan bir çox böyük dövlətlərin edə bilmədiklərini bacarıb

Yeni layihəmi “Yaşıl dünya naminə həmrəylik ili”nə həsr etmişəm – istedadlı pianoçu

Türkiyədəki “Kültürel Azerbaycan” jurnalının xüsusi buraxılışı Füzuli irsinə həsr olunacaq

“29 İqlim Söhbəti: COP29-a gedən yol” silsiləsi çərçivəsində BƏT-lə birgə seminar keçirilir