“Biz Zəngilana qayıdacağıq” – illərlə yaşayan ümid Zəfərlə doğma yurda qayıdışa çevrildi VİDEO
Zəngilan, 6 noyabr, AZƏRTAC
Zəngilanın firavan günlərindən müharibənin ağrı-acısına, uzun illər davam edən yurd həsrətindən doğma şəhərə Zəfərlə qayıdışa qədər uzanan bir ömür yolu. Soltan Quliyev və həyat yoldaşı Tərlan Quliyeva üçün Zəngilan təkcə xoş xatirələrlə dolu doğma yurd deyil, həm də illərlə qəlblərində yaşatdıqları qayıdış arzusunun gerçəkləşdiyi müqəddəs məkandır. 1993-cü ildə ağır şəraitdə doğma torpaqlarını tərk edən ailə uzun illər məcburi köçkünlük həyatı yaşayıb. Bu gün isə onlar Zəngilan şəhərində yenidən qurulan həyatın sevincini dadırlar.
AZƏRTAC-ın bölgə müxbiri Zəngilan şəhərində yaşayan Quliyevlər ailəsinin qonağı olub, onların həyat hekayələrini dinləyib.
Soltan Quliyev deyir ki, Zəngilanda ailəsinin çox firavan günləri olub. On nəfərlik ailənin doğma yurddan ayrılması isə həyatlarının ən ağır sınaqlarından birinə çevrilib.
“Bizim Zəngilanda çox firavan günlərimiz olub. Müharibə başlayanda taleyimizin acı günlərini yaşadıq. Səhər saat 6-da həyəcan siqnalı verildi, artıq Zəngilana hücum başlamışdı. Doğma yurdumuzu məcburi şəkildə tərk etməli olduq. Əhalinin bir qismi Məmmədbəyli kəndi istiqamətinə, Araz çayının ətrafına yönəldi, biz isə Mincivan qəsəbəsinə tərəf getdik. Arazın suyunun səviyyəsi endirilmişdi və bizim yeganə yolumuz çayı keçmək idi. Əhali soyuq havada, çox ağır şəraitdə çayı keçməyə məcbur qaldı”.
İmişlidə bir gecə qaldıqdan sonra Bakıya yola düşən ailə Mehdiabadda yarımtikili məktəb binasında məskunlaşıb. Çətinliklərə baxmayaraq, ailənin qayıdış ümidi heç vaxt sönməyib. Soltan Quliyev 44 günlük Vətən müharibəsində Azərbaycan Ordusunun qazandığı Zəfəri qürurla izlədiklərini, Zəngilanın azad olunmasının isə onların həyatında yeni bir səhifə açdığını deyir: “Zəngilandan ən axırda çıxanlardan idik, torpaqlarımız azad olunanda isə şəhərə ilk qayıdanlardan olduq. Zəngilana qayıtmaq bizim üçün yenidən həyata gəlmək deməkdir. Bura gələndən özümü çox gümrah hiss edirəm. Şəhərimiz yenidən qurulub, yeni binalar inşa edilib, bütün şərait yaradılıb. Gözəl təbiəti, səfalı havası, büllur suları can dərmanıdır. İndi Zəngilanda yetişən min bir dərdə dərman olan meyvələri yenidən dadırıq. Büllur bulaqlarımızın suyundan içirik”.
Ailə mayın 13-dən doğma şəhərdə yaşayır. Soltan Quliyev deyir ki, artıq bayramlarını, sevinc dolu günlərini Zəngilanda qarşılayırlar. Şəhər Günü də onlar üçün xüsusi məna daşıyıb. Qarşıdan gələn Zəfər Günü, Yeni il və Novruzu və digər bayramları doğma yurdda qeyd etməyi səbirsizliklə gözləyirlər.
Evin xanımı Tərlan Quliyeva da unudulmaz xatirələrindən danışır. Onun sözlərinə görə, doğma yurdda bağ-bağatlı evləri, təsərrüfatları, müxtəlif növ meyvə ağacları olub. Lakin 1993-cü ildə həmin gözəl günlərdən ayrılmaq məcburiyyətində qalıblar. “Gecə saatlarında çox ağır vəziyyətdə Zəngilanı tərk etdik. Araz çayının Mincivan qəsəbəsi sahilinə yığışdıq. Uşaqlar yuxudan ayılıb qışqırır, ağlayırdı. Bir sözlə, acı faciə içərisində Araz çayını keçməli olduq. Həmin vaxt çayın ortasında qum adası var idi, oradan keçə bilmədik. Həyat yoldaşım nəhayət, gəlib bizə çatdı. Təxminən 60-70 nəfər maşının yük yerinə mindik və çayı keçdik. Güclü yağış yağırdı. Səhərə qədər Arazın kənarında qaldıq, hava işıqlaşanda İmişliyə tərəf yollandıq”.
Tərlan Quliyeva deyir ki, məcburi köçkünlük illərində həm yurd həsrəti, həm də ağır yaşayış şəraiti onları sınağa çəkib. Lakin həyat yoldaşının bir fikri ailənin ümidini daim inamda saxlayıb: “Çox ağır günlər yaşadıq. Bir tərəfdən Vətən həsrəti, digər tərəfdən çətin şərait. Buna baxmayaraq, həyat yoldaşım gecə-gündüz bir söz deyirdi: ‘Biz Zəngilana qayıdacağıq”. Bizim də ümidimiz azalmırdı, inamla yaşayırdıq ki, nə vaxtsa doğma torpağımıza qovuşacağıq”.
Zəngilanın azad edilməsi xəbəri ailənin yaddaşında ən sevincli anlardan biri kimi qalıb. Tərlan Quliyeva həmin gün yaşadığı hissləri belə ifadə edir:
“Döyüşlər başlayanda Azərbaycan Ordusunun hər qələbə sevincini qürurla izləyirdik. Ali Baş Komandan İlham Əliyev oktyabrın 20-də Zəngilan şəhərinin azad edilməsini elan edəndə sevincimizin həddi-hüdudu olmadı. Həmin vaxt mən və övladım xəstəxanada idik. Hamı bizi təbrik etməyə toplaşmışdı. Sevincimizdən ağlayırdıq. Sanki həmin an xəstəliyimi unutdum, sağaldım. Bu, əvəzsiz bir hiss idi...”.
Doğma yurda qayıdışdan sonra ailənin həyatında yeni bir mərhələ başlayıb. Tərlan Quliyeva şəhərdə yaradılan şəraitdən danışır. Zəngilan Şəhəri Gününü ilk dəfə doğma şəhərlərində qeyd etmələri isə onun üçün unudulmaz olub.
“Bir vaxtlar bizim üçün arzu idi ki, bayramlarımızı Zəngilanda qarşılayaq. Artıq o günlər gerçək olub. Zəngilan Şəhəri Gününü ilk dəfə doğma şəhərimizdə sevinclə qeyd etdik. Hər kəs bir-birini təbrik edir, sevinc dolu anlar yaşayırdı. Qarşıdan gözəl bayramı gəlir. Artıq bütün bayramlarımızı burada qeyd edəcəyik”.
Tərlan Quliyeva doğma torpağın hər qarışının onlar üçün müqəddəs olduğunu vurğulayır. “Bu torpaqların hər qarışı qanla azad olunub. Ona görə də bizim üçün müqəddəsdir. Bura gələndən güllər əkmişəm. Hər dəfə onlara baxanda gözlərim dolur, bu torpaq uğrunda şəhid olan qəhrəmanlarımızı xatırlayıram. Bu yerlərin hər qarışı bizim üçün əzizdir”.
Zəngilana qayıdış Quliyevalar üçün illərlə qəlblərində yaşatdıqları arzunun gerçəkləşməsidir. Bir vaxtlar doğma yurdun həsrəti ilə yaşadıqları günlər artıq geridə qalıb.
Müxbir-Aydın Yavərzadə
Bölmənin digər xəbərləri
