… Gözü yolda qalan var
Bakı, 20 sentyabr, AZƏRTAC
Camal kişi 30 ildir ki, oğul intizarındadır...
30 ildir ki, atanın gözü yollardan yığılmır. Həm də təkcə onun yox, həyat yoldaşı Mayanın, qardaşları Səməd, Mahir, Mürşüd və Nuşirəvan, bacıları Əminə, Kamilə, Mehparə və Gülparənin də...
Mehman 1993-cü ildə Kəlbəcər rayonunun işğalı zamanı itkin düşmüşdü. Şəhid statusu daşısa da, cəsədi tapılmadığından itkin hesab olunurdu. Mehmanın və onunla birlikdə şəhid olan iki döyüş yoldaşının nəşinin qalıqları Kəlbəcər rayonunun Yenikənd kəndi yaxınlığında erməni silahlı qüvvələrinin hücumu zamanı - 1993-cü il martın son günlərində şəhid olduqları ərazidə aşkarlanıb.
Onun şəhid olduğu barədə ilk günlərdən doğmalarına məlumat verilmişdi. Lakin elə həmin günlərdə Kəlbəcər rayonu Ermənistan hərbi birləşmələrinin nəzarəti altına keçdiyindən hadisənin şahidlərinin söylədikləri rəsmi təsdiqini tapmamışdı. Heç şəhidlərin doğmaları da hadisə şahidlərinin dediklərinə inanmaq istəmirdilər...
Günlər bir-birini əvəz etdikcə həmin hadisə hekayətlərə, həqiqət yükü az olan rəvayətlərə çevrilirdi...
Mehman orta məktəbi bitirdikdən sonra Gəncədəki Kənd Təsərrüfatı İnstitutuna daxil olmuşdu. Ali məktəbi 1984-cü ildə bitirib, hərbi xidmətdə olduqdan sonra doğma rayona qayıdaraq sahə baytar həkimi kimi işləyib. 1992-ci ilin axırlarında erməni quldur birləşmələri Kəlbəcər ətrafında mühasirə həlqəsini daraltdığı bir vaxtda Mehman Musayev 17 nəfər həmkəndlisi ilə birlikdə yerli özünümüdafiə batalyonunun yeni bölməsini yaradıb və onlar Taxtabaşı kəndinin müdafiəsində dayanıblar.
Martın 28-də o, bir neçə döyüşçü yoldaşı ilə postun ətrafında təhlükəsizlik yoxlaması apararkən erməni silahlı dəstəsinin pusqusuna düşüb. Qeyri-bərabər döyüş zamanı Mehman Musayev iki silahdaşı ilə birlikdə son nəfəsinə qədər vuruşaraq şəhid olub. Hər üç döyüşçünün nəşi döyüş meydanında qalıb və bir gün sonra döyüş yoldaşları onları həmin ərazidə gizli şəkildə dəfn ediblər.
Həmin günlərdə ermənilərin Ağdərə istiqamətindən qəfil hücumunun qarşısını almağa çalışan Milli Ordunun döyüşçüləri itki verərək geri çəkilirdi. Cəbhəyanı ərazilərdə qızğın döyüşlər gedirdi. Erməni quldur birləşmələrinin Çərəkdar istiqamətindəki hücumu zamanı Azərbaycan ordusunun əsgərləri şəhid olmuş yoldaşlarının meyitlərini döyüş zonasından çıxarmağa macal tapmamışdılar...
Mehmanın şəhid olması xəbəri həmin günlərdə yayılmışdı. Düşmən Taxtabaşı kəndi yaxınlığındakı strateji yüksəklikləri, Ağdabanı və Çərəkdar kəndlərini ələ keçirmişdi. Həmin kəndlərin düşmən hücumundan müdafiəsi zamanı həlak olanlar arasında Mehman Musayev də var idi...
Camal kişi Mehmanın şəhid olmasına inana bilmirdi. O, həqiqətən uyğun olan-olmayan o qədər söz-söhbətlər eşitmişdi ki, şahidlərin dediyinə də şübhə ilə yanaşırdı.
O, ümidlə oğlundan xəbər gözləyirdi...
Onun ürəyincə olan xəbər...
Mehmanın doğmaları onu əsirlikdə axtarırdı. Camal kişi oğlunu axtarmaq, onun başına gələnləri öyrənmək üçün haralara üz tutmadı?! Azərbaycanın aidiyyəti dövlət qurumlarına, Beynəlxalq Qızıl Xaç Komitəsinə yazdığı məktubların özündə saxladığı nüsxələrin, həmin müraciətlərə verilən cavabların, üst-üstə yığılan sorğu və teleqramların sayını itirsə də, ümidini üzmürdü...
Kim bilir, bəlkə...
Bəlkə də...
Beş-altı il əvvəl Ermənistanda saxlanılan hərbi əsirlərlə bağlı sosial şəbəkələrdə yayılmış videosüjetdə gördüyü əsirlərdən birini oğluna oxşatmışdı. Özünə yer tapa bilməyən ata dərhal Beynəlxalq Qırmızı Xaç Komitəsinin (BQXK) Bərdədəki ofisinə üz tutaraq həmin videodakı əsirlərin şəxsiyyəti və onların taleyi barədə məlumat istədi. Komitənin nümayəndələri onunla birlikdə videoya baxaraq videosüjetdə olanların azad edilərək Azərbaycana gətirildiyi və ailələrinə qovuşduqlarını söyləmişdilər. Lakin atanın oğluna oxşatdığı hərbi əsirin şəxsiyyəti və onun yaşadığı ünvan barədə açıqlama verməkdən imtina etmişdilər - Beynəlxalq Qırmızı Xaç Komitəsinin nizamnaməsinə uyğun olaraq.
Ata isə heç cür aram olmur, oğluna oxşatdığı əsirin kimliyini öyrənməyə çalışırdı...
BQXK-nin Bakı ofisinin də cavabı onu qane etməmişdi. Qohum-əqrəbadan, dost-tanışdan xahiş edirdi ki, onun izlədiyi videoda Mehmanın oxşarı olan keçmiş hərbi əsirin yaşadığı ünvanı öyrənib ona versinlər. Xeyli axtarışdan sonra onun oğluna oxşatdığı şəxsin Mehman deyil, Afər adlı keçmiş döyüşçü olduğunu öyrənmişdi.
Atanın ümidləri qırılsa da, sarsılmadı, oğlunun cəsədinin tapılacağına inamını itirmədi. Əksinə, Mehmanın cənazəsini təhvil alacağı gün qurban kəsəcəyini söylədi.
Yenə də hər gün haqqın dərgahına əl açaraq itkin düşmüş oğlunun sümüklərinin tapılması üçün dualar edir, oğlunun taleyi barədə dəqiq məlumat öyrənəcəyinə inanırdı. Bu inam ona səbir və dözüm, yaşamaq eşqi verirdi!
Kəlbəcərin işğaldan azad olunması ilə Camal kişinin yaşamaq həvəsi bir az da artdı...
Nəhayət, həmin gün gəlib çatdı. Bu ilin martında Kəlbəcərdə aparılan bərpa-quruculuq işləri zamanı Yenikənd kəndində üç insan qalıqları aşkarlandı. Otuz il beş ay əvvəl oğlu Mehmanla eyni vaxtda şəhid olan Əzizov Yusif İsmayıl oğlu və Qarayev Qafar Qəmbər oğlunun da qalıqları tapıldı.
Mehmanın taleyi ilə bağlı bu məlumat Musayevlər ailəsinin üzvlərinə 30 il əvvəl baş verən hadisəni təzədən yaşatdı...
Lakin...
İndi yaşı doxsanı haqlamış Camal kişi oğlunun nəşinin tapıldığından xəbərsizdir. Ailə üzvləri yaşını və səhhətini nəzərə alaraq bu xəbəri ona demək istəmirlər. Həm də Respublika Prokurorluğunda davam edən araşdırmalar da hələ başa çatdırılmayıb. İstintaq hərəkətləri yekunlaşdıqdan sonra hər üç şəhidin qalıqları aidiyyəti üzrə ailə üzvlərinə təhvil veriləcək.
Camal kişi isə hələ də yol gözləyir...
Bölmənin digər xəbərləri
