Cənab Prezident!

Belə bir əhəmiyyətli tədbirin Ukraynada təşkil olunmasına və

qonaqpərvərliyə görə Sizə minnətdarlığımı bildirirəm.

Mən artıq dünəndən buradayam, Ukraynaya rəsmi səfərim uğurla keçir və müzakirə olunan məsələlər arasında enerji təhlükəsizliyinə mühüm yer ayrılmışdır. Hesab edirəm ki, bir il bundan öncə, yəni başladığımız dövrə nəzər salsaq, qısa müddət ərzində bir çox nailiyyətlərin əldə olunduğunu deyə bilərik. Krakovda keçirilən ilk sammitdən sonra biz tərəfdaşlığımızı, regional əməkdaşlığı gücləndirmək məqsədi ilə əməli işlər görürük və bu gün, həmin vaxtdan bir il keçdikdən sonra artıq biz Xəzər dənizi, Qara dəniz və Baltik dənizi enerji dəhlizi haqqında danışırıq. Bu, təkcə bizim nailiyyətimiz deyil. Artıq bu istiqamətdə əməli addımlar atılıb, sənədlər imzalanıbdır. Bu gün imzalanacaq və qəbul olunacaq sənədlər bu layihələrimizin həyata keçirilməsi üçün güclü bünövrə olacaqdır.

Azərbaycan əvvəldən enerji təchizatının şaxələndirilməsi siyasətinin tərəfdarı olubdur. Neft və qaz hasil edən bir ölkə kimi biz çoxşaxəli boru kəmərləri infrastrukturunun olmasında maraqlıyıq, həmçinin tranzit ölkələrin və istehlakçıların ehtiyaclarına və tələbatlarına diqqətlə yanaşırıq. Çünki yalnız bütün bu üç tərəfin tarazlaşdırılmış maraqları məqsədlərimizə nail olmaq üçün maksimum səmərəliliyi təmin edə bilər. Bu gün burada hasilatçılar, tranzit ölkələr və istehlakçılar iştirak edir və hesab edirəm ki, aramızdakı tərəfdaşlıq ruhu enerji təhlükəsizliyi məsələlərinin necə həll olunmasının yaxşı nümunəsidir.

Azərbaycan böyük neft və qaz ehtiyatlarına malikdir. Beynəlxalq hesablamalara görə, bu ehtiyatlar bizə ən azı 100 il üçün yetərlidir. Hazırda Azərbaycanda neft hasilatı artmaqdadır və onu daha da yüksəltmək üçün bu sahəyə böyük həcmdə sərmayələr qoyuruq. Bu il neft hasilatı 50 milyon ton, gələn il isə 60 milyon tondan artıq olacaqdır. Ümumiyyətlə, biz artıq kəşfiyyat, hasilat və nəql ilə bağlı bütün əsas layihələrimizi həyata keçirmişik. Müasir və səmərəli infrastruktur yaratmışıq. Artıq bu gün Azərbaycan nefti dünya bazarlarına üç istiqamətdə nəql olunur. Kəmərlərdən ikisi Qara dənizə, biri isə Aralıq dənizinə gedir.

Bu yaxınlarda Azərbaycan Dövlət Neft Şirkəti gürcüstanlı tərəfdaşları ilə birgə Qara dəniz sahilində böyük neft terminalının açılışını edibdir. Azərbaycan Dövlət Neft Şirkəti bu layihəyə təqribən 400 milyon dollar həcmində sərmayə qoyubdur. Bu, haqqında danışdığımız infrastruktur layihələrinin mühüm hissəsidir və şübhəsiz ki, enerji sahəsində regional əməkdaşlıq işinə xidmət edəcəkdir.

Artıq neçə ildir ki, biz Odessa-Brodı-Plotsk-Qdansk layihəsini dəstəkləyirik və bildiyiniz kimi, bu məsələ, bəlkə də, on il olar ki, müzakirə prosesində olubdur. Müzakirələr bəzən daha fəal aparılıb, lakin indiyədək bu istiqamətdə heç bir əməli addım atılmayıbdır. Qrupumuzun bütün iştirakçılarının səylərini, xüsusilə də Polşa Prezidenti, dostum cənab Kaçinskinin Krakov sammitinin keçirilməsi üçün təşəbbüsünü qeyd etmək istərdim. O zaman ola bilsin ki, qısa bir vaxt ərzində planlarımızın həyata keçirilməsi haqqında müzakirələr aparacağımızı qabaqcadan görə bilməzdik.

Mən bütün iştirakçılar arasında olan dostluq və tərəfdaşlıq ruhunu yüksək qiymətləndirirəm. Biz dost ölkələrik. Azərbaycan daim özünün böyük enerji ehtiyatlarından güclü tərəfdaşlıq qurmaq üçün istifadə edibdir. Biz heç vaxt bundan kiməsə qarşı istifadə etməmişik. Yalnız qarşılıqlı əməkdaşlıq naminə istifadə etmişik. Belə demək mümkündürsə, qrupumuzun nümunəsi bütün beynəlxalq ictimaiyyət üçün yaxşı bir mesajdır ki, enerji təhlükəsizliyi məsələlərinə necə yanaşılmalıdır. Bu istiqamətdə biz səylərimizi davam etdirəcəyik.

Ötən gün mən dostum, Ukrayna Prezidenti Yuşşenko ilə Odessa-Brodı kəmərindən sınaq nəqlinin başlanılması ilə bağlı müzakirələr apardıq. Biz bu müzakirələri davam etdirəcəyik və ümidvarıq ki, bu yayın ortalarına kimi müəyyən təşəbbüslər olacaqdır.

Azərbaycan, eyni zamanda, mühüm qaz ixracatçısına çevrilibdir. Biz böyük qaz yataqları kəşf etmişik və hesablamalara görə, ehtiyatlar minimum 2 trilyon kubmetrdir. Qazın nəql olunması üçün bizim infrastrukturumuz artıq mövcuddur. Biz Türkiyəyə və Gürcüstana qaz nəql edirik. Hələ ötən il Azərbaycan qazı, ilk dəfə olaraq, Avropa İttifaqı bazarına - Yunanıstana daxil olubdur. Biz istehlakçılarımızın coğrafi ərazisinin genişlənməsinə ümid edirik. Avropa İttifaqı ilə sıx əməkdaşlıq edirik və mən burada dostumuz Pibalqsı görməkdən məmnunluğumu bildirirəm. İki il öncə Azərbaycan və Avropa İttifaqı arasında enerji məsələləri üzrə strateji tərəfdaşlığa dair anlaşma memorandumu imzalanıb və bu, əlaqələrimizin inkişafı üçün güclü zəmindir.

Biz artıq neft və qazın nəqlinin şaxələndirilməsinə nail olmuşuq. Azərbaycan neftini beynəlxalq bazarlara nəql edə biləcək üç, qazı nəql edə biləcək isə dörd kəmərimiz var. Lakin biz əlavə imkanları da axtarırıq. Biz geniş enerji tərəfdaşlığına töhfə vermək üçün ciddi çalışırıq, çünki indi enerji təhlükəsizliyi ölkənin milli təhlükəsizliyi deməkdir.

Xarici siyasətimizdə enerji amili əhəmiyyətli yer tutur və bir daha demək istərdim ki, biz resurslarımızdan güclü tərəfdaşlığın qurulması və eyni zamanda, ölkəmizin inkişaf etdirilməsi üçün istifadə edirik. Biz təbii ehtiyatları insan kapitalına çeviririk. Son illər ərzində Azərbaycanın əsas sərmayələr yatırdığı sahələr insan kapitalı - təhsil, səhiyyə, infrastruktur, regional layihələrdir. Ümumi daxili məhsulumuzda çox böyük artım var. Son 4 il ərzində Azərbaycanda ümumi daxili məhsulun artımı 96 faiz təşkil edibdir. Neftin qiymətlərinin artması ilə bizim əlavə maliyyə imkanlarımız yaranmışdır. Bütün bunlar müsbət elementlərdir. Biz bu sahədə maksimum şəffaflığa nail olmuşuq. Ötən il BMT Azərbaycan Dövlət Neft Fondunu şəffaflığa görə yüksək mükafata layiq görübdür. Azərbaycan Mədən Sənayesində Şəffaflıq Təşəbbüsünə qoşulan ilk ölkələrdən biridir və bu proqramı fəal şəkildə icra edirik. Bu gün Azərbaycanın enerji inkişafına istənilən nöqteyi-nəzərdən yanaşsaq, görərik ki, neft və qaz ölkə əhalisinin rifahına xidmət edir. Neft və qaz gəlirləri ölkəmizdə ədalətli şəkildə bölünür və bu, gələcək nailiyyətlərimizin əsas səbəbidir.

Bir daha vurğulamaq istərdim ki, biz tərəfdaşlığın bu çərçivəsinə sadiqik, bu formatda artıq üçüncü dəfədir görüşürük. Mən çox şadam ki, qrupumuz getdikcə genişlənir. Əminəm ki, bu meyil davam edəcək, başladığımız proses uğurla davam etdiriləcək və planlaşdırdığımız işlərin həyata keçirilməsi ilə nəticələnəcəkdir.

Bir daha təşəkkür edirəm və sammitin işinə uğurlar arzulayıram.

X X X

Digər dövlət başçıları da çıxış edərək, müzakirə olunan məsələlərə münasibətlərini bildirdilər.

Sonra sammitin sənədləri imzalandı.