Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi

Dünyanın ən təhlükəli 7 vulkanı

Dünyanın ən təhlükəli 7 vulkanı

Bakı, 13 iyun, AZƏRTAC

Vulkanlar çox vaxt püskürmələrinin gücünə görə qiymətləndirilsə də, vulkanoloqlar təhlükə dərəcəsini başqa meyarlarla müəyyənləşdirirlər. Vulkanın partlayış potensialı əhalinin sıx məskunlaşdığı ərazilərlə, mühüm infrastruktur obyektləri ilə və ya dağıdıcı püskürmələrin zəngin tarixi ilə üst-üstə düşdükdə, həqiqətən təhlükəli hesab olunur.

AZƏRTAC xəbər verir ki, planetin ən təhlükəli vulkanlarından bəziləri onilliklərdir fəaliyyət göstərməsə də, digərləri mütəmadi olaraq püskürür və mütəxəssislərin daimi nəzarəti altındadır. Aşağıda İtaliyanın əhalinin sıx yaşadığı vulkanik bölgələrindən tutmuş İndoneziyanın tez-tez fəallaşan vulkanlarına və Afrikanın sürətlə axan lavaları ilə tanınan nəhəng vulkanlarınadək, ekspertlərin Yer üzündə ən ciddi təbii təhlükələrdən hesab etdiyi yeddi vulkan sadalanır.

1. Vezuvi

Vezuvi milyonlarla insanın yaşadığı Neapol şəhərinə yaxın yerləşdiyi üçün bu gün də dünyanın ən təhlükəli vulkanlarından biri sayılır. O, eramızın 79-cu ilində Pompey və Herkulanum şəhərlərini məhv etmiş püskürməsi ilə tarixə düşüb. Ancaq hazırda əsas təhlükə onun keçmişi ilə deyil, gələcəkdə baş verə biləcək piroklastik axınların və kül yağışının təsir dairəsində qala biləcək insanların sayının çoxluğu ilə bağlıdır. Mütəxəssislər Vezuvini daim planetin ən təhlükəli vulkanları sırasına daxil edirlər.

2. Merapi

Yer üzünün ən fəal vulkanlarından biri olan Merapi mütəmadi püskürür və yamacları boyunca böyük sürətlə hərəkət edən ölümcül piroklastik axınlar yaradır. Vulkanın ətrafında, o cümlədən Cokyakarta şəhərinin yaxınlığında milyonlarla insan yaşayır. Tarix boyu baş verən çoxsaylı dağıdıcı püskürmələr Merapini Cənub-Şərqi Asiyada ən ciddi nəzarət altında saxlanılan vulkanlardan birinə çevirib.

3. Nyiraqonqo

Nyiraqonqo bu siyahıdakı digər vulkanlar qədər məşhur olmasa da, təhlükəliliyinə görə onlardan geri qalmır. Bu, qeyri-adi dərəcədə duru lavası ilə tanınır. Bu lava adi lava axınlarından çox sürətlə hərəkət edir. Vulkan təxminən iki milyon nəfərin yaşadığı Qoma şəhərinin üzərində ucalır. Əvvəlki püskürmələr zamanı lava axınları şəhərin məhəllələrindən keçib və sakinlərin kütləvi şəkildə təxliyə olunmasına səbəb olub.

4. Fleqrey çölləri

Çox vaxt diqqət mərkəzində Vezuvi olsa da, Fleqrey çölləri uzunmüddətli daha böyük təhlükə yarada bilər. Bu nəhəng vulkanik kaldera Neapol aqlomerasiyasının bir hissəsinin altında yerləşir və son illərdə fəallığının artdığını göstərən əlamətlər nümayiş etdirir. Alimlər onu Yer üzünün ən təhlükəli vulkanik sistemlərindən biri hesab edirlər. Yaxınlığında milyonlarla insan yaşayır, mümkün püskürmənin gücü isə adi vulkanların gücünü xeyli üstələyə bilər.

5. Taal vulkanı

Ölçüləri böyük olmasa da, Taal püskürmələrinin dağıdıcı tarixi və sıx məskunlaşmış ərazilərin yaxınlığında yerləşməsi səbəbindən dünyanın ən təhlükəli vulkanlarından biridir. Vulkan su ilə dolu kalderanın içində yerləşir və bu xüsusiyyət püskürmələrin gücünü daha da artıra bilər. Güclü kül tullantıları dəfələrlə bütün bölgədə həyatı pozub və təhlükə zonasından uzaqda yerləşən ərazilərə də təsir göstərib.

6. Reynir

Reynir üçün əsas təhlükə lava axınları deyil. Ən böyük risk püskürmə zamanı vulkanın geniş buzlaqlarının əriməsi nəticəsində yaranan nəhəng palçıq-daş axınları – laharlardır. ABŞ Geoloji Xidməti Reyniri ölkənin ən təhlükəli vulkanlarından biri hesab edir. Belə axınlar Sietl–Takoma bölgəsinin sıx məskunlaşmış vadilərindən keçərək yüz minlərlə sakinə təsir göstərə bilər.

7. Sakuradzima

Sakuradzima planetin ən fəal vulkanlarından biridir və mütəmadi olaraq kül və digər püskürmə məhsulları xaricə atır. Kaqoşima şəhərinin yaxınlığında yerləşən bu vulkan fasiləsiz nəzarət altındadır. O göstərir ki, yaxınlıqda çoxlu insan yaşadıqda hətta nisbətən kiçik püskürmələr də ciddi təhlükə yarada bilər. Daimi fəallığı və yüksək partlayış potensialı Sakuradzimanı dünyanın ən təhlükəli vulkanları sırasında saxlayır.

Vulkanı həqiqətən təhlükəli edən nədir?

Vulkanın təhlükəsi yalnız onun püskürməsinin gücü ilə müəyyən olunmur. Əsas amillərdən biri də təsir zonasına nə qədər insanın və hansı obyektlərin düşməsidir. Yaxınlıqda iri şəhərlər, nəqliyyat qovşaqları və mühüm infrastruktur obyektləri yerləşirsə, hətta nisbətən zəif püskürmə də ağır nəticələrə səbəb ola bilər. Məhz buna görə dünyanın ən təhlükəli vulkanlarının bir çoxu gecə-gündüz nəzarətdə saxlanılır, onların ətrafında isə əhalinin vaxtında xəbərdar edilməsi və təxliyəsi üçün mürəkkəb sistemlər fəaliyyət göstərir.

Xəbəri sosial şəbəkələrdə paylaşın

Bizi sosial şəbəkələrdə izləyin

Husilər Ər-Riyad yaxınlığında neft obyektlərinə zərbə endiriblər

ABŞ-nin təyyarədaşıyan gəmisi bir sutka ərzində Yaxın Şərqə çatacaq

UEFA Millətlər Liqası: İngiltərə yığması İspaniyanı məğlub edib

“Tesla” “Cybercab” robotaksilərini şəxsi istifadə üçün satışa çıxarıb

Hörmüz boğazında tanker minaya düşərək yanıb

Bir əsrlik radio, 70 illik televiziya: Heydər Əliyev Sarayında “Yubiley gecəsi” FOTO

Bakıda aşan ağac səbəbindən evdə köməksiz vəziyyətdə qalan iki nəfər xilas edilib

İran XİN: ABŞ-nin Tehranın tələblərinə cavabları praktik deyil

Frankofoniya sammitində birlik çağırışı: Konqo və Ruanda arasında baş katib postu uğrunda gərginlik

Bu gün Avropa ölkələri Azərbaycanla əməkdaşlığın strateji əhəmiyyətini daha dərindən anlayırlar - ŞƏRH

ABŞ-də 10 mindən çox reysin ləğvindən sonra uçuşlara nəzarət sisteminin yenilənməsi gündəmə gəlib

Prezidentin sosial şəbəkə hesablarında həftəlik fəaliyyəti ilə bağlı icmal yayımlanıb VİDEO

Prezidentin sosial şəbəkə hesablarında həftəlik fəaliyyəti ilə bağlı icmal yayımlanıb VİDEO

Prezidentin Mətbuat Xidmətinin məlumatı

Bakıda küləyin sürəti 28 m/s-dək güclənib, Xınalığa və Şahdağa qar yağır - FAKTİKİ HAVA

“Mercedes-Benz” Almaniyadakı bəzi zavodlarını bağlamaq planını nəzərdən keçirir

İndoneziyada tufanlar nəticəsində 500-ə yaxın bina zərər görüb

Şon Daffi: ABŞ-də 10 mindən çox reysin ləğvinə səbəb olan nasaz qurğu aşkarlanıb

İsveç şahzadəsi Madlen uşaq serialını təqdim edib

Azərbaycan gimnastı gənclər arasında Dünya çempionatında tarixi bürünc medal qazanıb

Budapeştdə üçüncü Azərbaycan nar festivalı keçirilib

Estoniya Rusiya ilə sərhəd-keçid məntəqələrini bağlayacaq

Danimarkada milyon krondan çox qiyməti olan “Pokémon” kartlarını oğurlayıblar

Almaniyada görkəmli bəstəkar Arif Mirzəyevin xatirəsi anılıb

Gəncədə bağlı qapı arxasında köməksiz qalan azyaşlı xilas edilib VİDEO

Gəncədə bağlı qapı arxasında köməksiz qalan azyaşlı xilas edilib VİDEO

“Kür” komandasının baş məşqçisi: “Çair” komandası ilə cavab qarşılaşmasında həndbolçularımız bacardıqlarını etdilər

Bu saata olan əsas xəbərlər

Prezident İlham Əliyev: Ümummilli Liderin Azərbaycan teleradiosuna göstərdiyi diqqət və qayğı bu sahənin inkişafında xüsusi yer tutur

Prezident: Radio və televiziya dövlətçilik ənənələrimizin, milli kimliyimizin və Azərbaycan həqiqətlərinin təbliği baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır

Husilər 600 Yəmən əsgərinin azad edildiyini açıqlayıblar

Azərbaycan Respublikasının televiziya və radio işçilərinə

Mixail Ulyanov: Digər ölkələr nüvə sınaqlarını bərpa etsə, Rusiya cavab tədbiri görəcək

Ölkə ərazisində küləkli hava şəraiti müşahidə olunur - FAKTİKİ HAVA

WP: ABŞ aviasiya tənzimləyicisi modernləşdirmə səbəbindən pozuntular riski barədə xəbərdarlıq alıb

Qadın həndbolçulardan ibarət “Kür” komandası Avropa Kubokunda mübarizəni dayandırıb

Ağdam şəhərində gənc tibb işçilərinin konfransı keçirilib

Fransa prezidentliyinə namizəd ölkənin xarici işlər nazirini təlxək və dəli adlandırıb

Körfəzdə neftdaşıyan supertanker batıb

Ağstafada sursat partlayışı baş verib, bir nəfər ölüb

Ordubadda avtobusun aşması nəticəsində xəsarət alanların vəziyyəti açıqlanıb - YENİLƏNİB 2 VİDEO

Ordubadda avtobusun aşması nəticəsində xəsarət alanların vəziyyəti açıqlanıb - YENİLƏNİB 2 VİDEO

Nazir: Türkiyədə avtomobil yolları PUA-ların uçuş-enməsi üçün uyğunlaşdırılacaq

Milli Kitabxanada “16 Noyabr – Beynəlxalq Tolerantlıq Günü” adlı virtual kitab sərgisi təqdim olunub

ABŞ Yaponiyadakı bazasına F-15EX qırıcı təyyarələri yerləşdirib

Azərbaycanlı alim COP31-də su hövzələrində çirklənməyə dair model təqdim edəcək

Media və Yayım Şurasından XƏBƏRDARLIQ: Söyüdlü ilə bağlı yayılan dezinformasiya ictimai rəyi manipulyasiya etmək məqsədi daşıyır

Azərbaycan NATO-nun xeyriyyə tədbirində iştirak edib

Mesut Özer: SOCAR ilə əməkdaşlıqdan məmnunuq

Qazaxda yanğın hadisəsi baş verib, 3 ton ot yanıb VİDEO

Qazaxda yanğın hadisəsi baş verib, 3 ton ot yanıb VİDEO

“Qaraca qız” tamaşası yenidən Şəki səhnəsində məktəblilərə təqdim olunacaq

Cəlilabadda yaşayış evi yanaraq yararsız vəziyyətə düşüb

Türkiyəli deputat: Ölkələrimizin COP31-də də birgə iştirakı qardaşlığımızın növbəti təzahürüdür

Yeniyetmələrin IV Yay Olimpiya Oyunlarında iştirak edən Azərbaycan komandası Vətənə qayıdıb

COP30-dan COP31-ə velosipedlə gələn beynəlxalq qrup iqlim bayrağını Antalyaya çatdırıb

Müdafiə Nazirliyi həftəlik icmalı təqdim edib VİDEO

Müdafiə Nazirliyi həftəlik icmalı təqdim edib VİDEO

İran: AEBA ABŞ-nin və Avropanın bəzi ölkələrinin təsiri altındadır

ADSEA sədri Naxçıvanda bir sıra inzibati binalara baxış keçirib

AK Parti rəsmisi: Azərbaycan–Türkiyə qardaşlığının gələcək nəsillərə ötürülməsi ən mühüm vəzifələrimizdəndir

“Starship” təkrar istifadə edilən raket sınağından uğurla keçib və orbitdən eniş meydançasına qayıdıb

Ege Universitetinin rektoru: Azərbaycan universitetləri ilə daha sıx əməkdaşlıq etməyə hazırıq VİDEO

Ege Universitetinin rektoru: Azərbaycan universitetləri ilə daha sıx əməkdaşlıq etməyə hazırıq VİDEO

İordaniya məhkəməsi kilsədə terror aktı törədən üç nəfəri edam cəzasına məhkum edib

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi – ŞƏRH

Sabah Bakıda və rayonlarda yağış yağacaq VİDEO

Sabah Bakıda və rayonlarda yağış yağacaq VİDEO

Rəsmi Tehran Körfəz ölkələrini ABŞ-nin İrana qarşı hərbi əməliyyatlarına logistik dəstək verməkdə ittiham edib

“The Wall Street Journal”: İran müharibəyə rəğmən 2500-ə qədər raketə malikdir

Bu saata olan əsas xəbərlər

Balakəndə əlilliyi olan şəxslərin əl işlərinin satış-sərgisi olub

Tədqiqat: Dünyanın bütün regionları 1,5°C istiləşmə həddinə yaxınlaşır

Bəhreyn İranın bir neçə hava hücumunun qarşısını aldığını bəyan edib

ÜST Avropanı əqli sağlamlığı iqlim fəaliyyətinin bir hissəsinə çevirməyə çağırıb

FHN təbii və texnogen xarakterli fövqəladə hadisələrlə bağlı maarifləndirmə tədbirləri keçirib

Fələstin Dövlətinin Prezidenti Zati-aliləri cənab Mahmud Abbasa

Şəkidə gənclər arasında intellektual yarış keçirilib

APEC-in zirvə toplantısında 12 lider iştirak edəcək

Birjalarda qızıl bahalaşıb, gümüş ucuzlaşıb

Dünya birjalarında neftin qiyməti müxtəlif istiqamətlərdə dəyişib

İsmayıllı “DOST Evi”nin 3 illik fəaliyyəti: 150 vətəndaşa xidmət, 80-dən çox layihə

SEPAH Hörmüz boğazında iki neft tankerinin minaya düşdüyünü açıqlayıb

İranda dəhşətli avtobus qəzası: 11 ölü, 19 yaralı

Ərəb Koalisiyası Ər-Riyada atılan iki ballistik raketi zərərsizləşdirib

Peskov Avropa nümayəndə heyətinin Moskva ilə təmas qurmadığını bildirib

Fransa Prezidenti Avropanın gələcək təhlükəsizlik sistemində Ukrayna və NATO-nun rolunu vurğulayıb

CENTCOM Hörmüz boğazından neft daşınması ilə bağlı hesabat yayıb

Vaşinqton Avropadan 25 min deyil, cəmi 5 min əsgər çıxarmağı planlaşdırır

Rusiya Böyük Teatrı 250 illik yubileyinə özəl səhnə əsərləri hazırlayıb

“SpaceX” tarixi uğura imza atdı: "Starship" gəmisi ilk dəfə "Mechazilla" platforması ilə tutuldu

ABŞ Prezidentinin nümayəndəsi: NATO Avropa təhlükəsizliyinin əsas dayağı olaraq qalacaq

İtaliyada məxfilik pozuntusuna görə "Meta" şirkətinə rekord cərimə tətbiq olunub

UEFA Millətlər Liqası: V turun oyunları çərçivəsində 8 qarşılaşma baş tutub

Kuşner Ukrayna üzrə son danışıqlarda yeni həll yollarının ortaya çıxdığını açıqlayıb

Norveçdə quş qripinin yayılması ilə əlaqədar 13 min quş məhv ediləcək

Azərbaycan gimnastlarından Çində uğurlu nəticə: bürünc medal və iki final vəsiqəsi

Leyla Əliyeva COP31 çərçivəsində bir sıra görüşlər keçirib

COP31-də Türk dünyası qadınlarının iqlim təşəbbüslərinə dair fikir mübadiləsi aparılıb

ABŞ-də uçuşların dayandırılmasına səbəb olan nasazlığın kiberhücum olmadığı açıqlanıb

Azərbaycanın siyasi tarixinə həkk olunan Dublin Sammiti - ŞƏRH

Alimlər vikinqlərin genetik mənşəyi ilə bağlı gözlənilməz faktı üzə çıxarıblar

Amerikada yaşayan azərbaycanlı vəkillər Konstitusiya Gününü qeyd ediblər

Akademik Milli Dram Teatrı ilə Gəncə Dövlət Milli Dram Teatrı arasında əməkdaşlıq memorandumu imzalanıb

Antalyada Türkiyənin İqlim Məktəbi açılıb

COP31 çərçivəsində innovativ texnologiyaların iqlim dayanıqlılığında rolu müzakirə olunub

Tələblərimiz yerinə yetirilməyib : “Sarı jiletlilər” yeni aksiyaya hazırlaşır