Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi

Gəncənin elm məbədi

Gəncənin elm məbədi

Gəncə, 15 fevral, AZƏRTAC

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Gəncə Bölməsinin uğurlarının təməli 1981-ci ildə qoyulub. Hələ o vaxt Elmi-Tədqiqat Mərkəzi kimi fəaliyyətə başlayan elm ocağında aparılan tədqiqatlar, qısa vaxtda əldə edilən nailiyyətlər və fəaliyyətin bölgəni əhatə edən uğurları regional mərkəzin yaradılması zərurətini doğururdu. Nəhayət, 1995-ci il aprelin 15-də AMEA Rəyasət Heyətinin qərarı ilə Mərkəzin bazası əsasında Gəncə Regional Elmi Mərkəz yaradıldı.

Ötən tarixə qısa nəzər salan AMEA Gəncə Bölməsinin sədri, akademik Fuad Əliyev AZƏRTAC-ın bölgə müxbiri ilə söhbətində o dövrdə regionlarda elmi müəssisələrin yaradılmasını vaxtı çatmış tarixi zərurət kimi dəyərləndirib. Onun sözlərinə görə, 1970-1980-ci illərdə paytaxtdan kənarda toplanan elmi kadr potensialı, onun inkişafımıza istiqamətləndirilməsi regionlarda elm mərkəzlərinin yaradılması zərurətini doğururdu. Bu məqsədlə ilk addım Naxçıvanda atıldı, Naxçıvan Elm Mərkəzi yaradıldı və orada aparılan elmi-tədqiqat işlərinin nəticələri digər regionlarda da elmi mərkəzlərin yaradılması ideyasının doğruluğunu sübut etdi. Artıq Azərbaycanın ikinci sənaye və mədəniyyət mərkəzi Gəncə şəhərində də elmi mərkəzin yaradılması zərurətə çevrildi. Çünki qədim şəhərdə ölkə elminə sanballı töhfələr verə biləcək kadr potensialı var idi və onun vahid mərkəzdə birləşdirilməsi zərurəti yaranmışdı. Təsadüfi deyil ki, məsələ tezliklə öz həllini tapdı, 1981-ci ildə Gəncədə Regional Elmi Mərkəzin yaradılması haqqında qərar verildi və bu mərkəzin yaradılması ilə bağlı işlərə başlandı.

Akademik bildirib ki, Regional Elmi Mərkəzin fəaliyyəti ilə elmi araşdırmaların əhatə dairəsi genişləndi, bölgə üzrə elmi potensial, təbii ehtiyatlar, tarixi həqiqətlər və ədəbi irsin tədqiqi və öyrənilməsinin yeni mərhələsi başlandı, tezliklə səmərəli elmi nəticələrə nail olundu. Artıq 2012-ci ildə Prezident İlham Əliyevin Sərəncamı ilə Gəncə Regional Elm Mərkəzinin bazası əsasında AMEA Gəncə Bölməsi yaradıldı və bölmənin nəzdində 7 elmi-tədqiqat institutunun, Nizami Mərkəzinin və Nəbatat Bağının fəaliyyətə başlaması elmi-tədqiqat və elmi təşkilati işlərə, regionda kadr hazırlığına təkan verdi. Ölkə elminin inkişafında əldə olunan uğurlarda Gəncə Bölməsi alimlərinin özünəməxsus payı var. Bu yüksəliş, ölkə elminə verdiyi sanballı töhfələrlə gündəmdə olan AMEA Gəncə Bölməsinin yaradılması ümummilli lider Heydər Əliyevin elmimizin inkişafına diqqət və qayğısının nəticəsidir.

Fuad Əliyev Elm Mərkəzinin möhtəşəm binada yerləşdirilməsi məsələləsindən danışarkən deyib: “Yeni elm ocağının fəaliyyətə başlaması üçün bina məsələsinin həlli ilə bağlı akademik Maqsud Əlizadə Gəncəyə gəldi, şəhər partiya komitəsinin ovaxtkı birinci katibi Həsən Həsənovla geniş fikir mübadiləsi oldu. Həsən Həsənov partiya rəhbəri olsa da elmə, təhsilə maraq göstərən ziyalılardan idi. Mərhum akademik Maqsud Əlizadəyə dedi ki, elm, təhsil millət üçün çox önəmli bir sahədir, elə dövlətin uğurları da elmin inkişafı ilə bilavasitə bağlıdır. Bu iki ziyalı insanın yekdil rəyi məsələnin həllində mühüm rol oynadı və tezliklə öz həllini tapdı. Bu möhtəşəm yaraşıqlı binanın birinci mərtəbəsi tam təmir olunaraq Elm Mərkəzinin ixtiyarına verildi. 1981-ci il mayın 28-də ulu öndər Heydər Əliyevin iştirakı ilə təntənəli açılış mərasimi oldu. Mərasimdə ulu öndər Heydər Əliyevin iştirak etməsi əslində ölkədə elm və təhsilə göstərilən diqqət və qayğının təzahürü idi”.

Akademik qürur hissi ilə vurğulayır ki, bu gün AMEA-nın Gəncə Bölməsinin uğurları məhz Ulu Öndərin xeyir-duasının, elmin inkişafına yönəlmiş uzaqgörən siyasətinin nəticəsidir.

Yeni Mərkəz 3 kimya laboratoriyasının yaradılması ilə fəaliyyətə başlayıb. Artıq 1982-ci ildə ictimai elmlər bölməsi, daha sonra isə tarix və filologiya üzrə kiçik şöbələr yaradılıb. 1984-cü ildə isə avtomatik idarəetmə sistemləri şöbəsi təşkil olunub.

Fuad Əliyev bildirib ki, Regional Mərkəz kimi uğurlu fəaliyyət daha geniş perspektivlərə yol açıb. Əldə olunan nailiyyətlərin nəticəsi olaraq artıq 2012-ci il dekabrın 19-da Prezident İlham Əliyevin Sərəncamına əsasən Regional Elm Mərkəzinin bazası əsasında AMEA-nın Gəncə Bölməsi yaradıldı. Məqsəd regiondakı mövcud elmi-texniki imkanlardan istifadə etməklə, bölgədəki təbii ehtiyatların, uzun illər ərzində toplanmış sənaye və məişət tullantılarının, dünyada yeganə olan Naftalan nefti və tullantılarının, təbii su ehtiyatlarının, alternativ enerji mənbələrinin və termal suların öyrənilməsi idi. Qərb bölgəsinin zəngin biomüxtəlifliyinin öyrənilməsi, genofondun tədqiq olunması və qorunub saxlanılması, bioresurslardan səmərəli istifadə olunmasının öyrənilməsi də vacib vəzifə kimi qarşıya qoyuldu. Qədim Gəncənin tarixinin daha dərindən araşdırılması məqsədilə regionda arxeoloji və etnoqrafik tədqiqatların aparılması, böyük mütəfəkkirlərin yaradıcılığının araşdırılması, milli-mənəvi dəyərlərin öyrənilməsi və Qərb bölgəsi folklorunun toplanması Humanitar tədqiqatlar və Diyarşünaslıq institutlarının tədqiqat obyektinə çevrildi.

Bu gün Gəncə Bölməsi geniş beynəlxalq elmi əlaqələrə malikdir. Bu barədə danışan akademik qeyd edib ki, ötən müddət ərzində Gəncə şəhərinin yerdəyişmələrinin tarixi, qədim Gəncə qalasının tədqiqi ilə bağlı ABŞ-ın Smitson İnstitutunun Milli Təbiət Tarixi Muzeyi və Yaponiyanın Tokio Muzey Universitetinin alimləri ilə birgə arxeoloji tədqiqatlar aparılıb. Qazıntı və tədqiqat işləri nəticəsində əldə edilmiş çoxsaylı maddi mədəniyyət nümunələri, sənətkarlıq məmulatları laborator analizlər aparılması məqsədilə ABŞ-ın Smitson İnstitutunun Milli Təbiət Tarixi Muzeyində araşdırılıb. Qədim Gəncə qalasının tarixi, şəhərin yerdəyişmələrinin öyrənilməsi ilə bağlı bu müştərək tədqiqatlar davam etdirilir və dünyanın 10-dan çox ölkəsində bu araşdırmalara dair xarici ölkə alimlərin birgə onlarla elmi əsəri yüksək impakt faktorlu elmi jurnallarda dərc olunub.

Diyarşünaslıq İnstitutunun əməkdaşları AMEA Arxeologiya və Etnoqrafiya İnstitutunun alimləri ilə birgə İtaliyanın Beynəlxalq Aralıq dənizi və Yaxın Şərq Tədqiqatları Mərkəzinin Dini Tədqiqlər Departamentinin arxeoloqları ilə birgə əməkdaşlıq edirlər.

Aparılan arxeoloji və etnoqrafik tədqiqatların elmi nəticələrinə və aşkar edilmiş çoxsaylı sənətkarlıq məmulatlarının tədqiqinə dair monoqrafiya ingilis və italyan dillərində Çexiyanın paytaxtı Praqa şəhərində nəşr edilib, bir monoqrafiya Polşanın paytaxtı Varşavada, 10-dan artıq elmi əsər Türkiyə, ABŞ, Venesuela, Belarus, Rusiya və Polşanın impakt faktorlu jurnallarında dərc olunub.

“Bölmənin bir qrup əməkdaşı Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Elmin İnkişafı Fondunun dəstəyi ilə Rusiya Federasiyası Kabardin-Balkar Respublikasının Nalçik şəhərində alunit mineralının tədqiqi sahəsində birgə elmi tədqiqatlar aparırlar. Dubna Birləşmiş Nüvə Tədqiqatları İnstitutu ilə birgə əməkdaşlığın təməli qoyulub. Gəncə Bölməsinin beynəlxalq elmi əməkdaşlıq əlaqələri ölkələrarası nailiyyətlərə və dostluq münasibətinə öz sanballı töhfələrini verir.

AMEA Gəncə Bölməsinin sədri bildirib ki, ötən illər təkcə ölkə deyil, dünya elminə verilən sanballı töhfələrlə də əlamətdar olub. Bu illər ərzində yüzlərlə elmi kitab və monoqrafiya nəşr edilib, beynəlxalq və ölkəmiqyaslı elmi-praktik konfrans və simpoziumların, görkəmli elm, ədəbiyyat və mədəniyyət xadimlərinin, dövlət adamlarının yubileylərinin keçirilməsi ənənə şəklini alıb. “Xəbərlər” elmi məcmuəsində məqaləsi çap olunan tədqiqatçılardan 262 nəfər namizədlik və doktorluq elmi işi müdafiə edib. 2014-cü ildə təsis olunan tədris mərkəzində 5 ildə 500-ə yaxın doktorant və dissertant informasiya fənni üzrə dərs və imtahanlarda iştirak edərək sertifikat alıb. Əməkdaşlardan 2 nəfər “Əməkdar elm xadimi” adına və “Şöhrət” ordeninə, 3 nəfər isə “Tərəqqi” medalına layiq görülüb. Həmçinin 2 nəfərə “Əməkdar müəllim”, 1 nəfərə “Əməkdar rəssam”, 1 nəfərə “Əməkdar mühəndis” fəxri adı verilib. Fəxri adlarla təltif olunanlar arasında fərdi Prezident diplomçusu və elm üzrə Prezident mükafatçısı da var.

“Bir sözlə, ulu öndər Heydər Əliyevin şəxsi təşəbbüsü ilə yaradılan AMEA Gəncə Bölməsi bu gün Prezident İlham Əliyevin diqqət və qayğısı sayəsində elmimizin inkişafına və elmi kadrların yetişdirilməsinə sanballı töhfələr verir. Bölmə iqtisadi yüksəlişin etibarlı elmi təməlinin yaradılması məqsədilə bütün elmi potensialını, bilik və bacarığını səfərbərliyə alıb”, - deyə Fuad Əliyev vurğulayıb.

Xəbəri sosial şəbəkələrdə paylaşın

Bizi sosial şəbəkələrdə izləyin

Ortaq türkoloji irs işığında: Bakıda Azərbaycan-özbək dil əlaqələrinə yeni baxış

Gələn il sahibkarlar mobil həllər vasitəsilə avtomatlaşdırılmış bəyannamələri təqdim edə biləcək

Azərbaycan Ümumdünya Antidopinq Agentliyinin iclasında təmsil olunub

Tütündən istifadə hər il 8 milyon insanın həyatına son qoyur

Mahmud Xəlil Cayırlı: Azərbaycan və İraq türkmanlarını ortaq Oğuz irsi, dil və mədəniyyət birləşdirir

Rəis müavini: Xəzər sahilindəki ərazilərin planlaşdırılması zamanı mövcud tələblər və ictimai ehtiyaclar nəzərə alınacaq

Xüsusi Olimpiya Hərəkatının Avropa və Avrasiya regionunun prezidenti Azərbaycana təşəkkür edib

Saməddin Əsədov: Məqsədimiz ölkənin kibertəhlükəsizlik potensialını gücləndirməkdir

İsrail səfiri: Lahıcın qəlbimdə xüsusi yeri var

“Sabahın alimləri” XVI Respublika Layihə Müsabiqəsinə qeydiyyat başlanır

Xəzərin sahilboyu ərazilərində mövcud tikililərin gələcək taleyi ilə bağlı məsələlərə aydınlıq gətirilib

Paşinyan Ermənistanın yeni konstitusiyasının layihəsinin dərc olunacağı tarixi açıqlayıb

İki fəslin görüşdüyü məkan – Şahdağ Milli Parkı VİDEO

İki fəslin görüşdüyü məkan – Şahdağ Milli Parkı VİDEO

Fərid Qayıbov: İnklüziv yarışların keçirilməsi Azərbaycanın idman uğurlarından biridir

Peruda Azərbaycanın ali təhsil imkanları və dövlət təqaüd proqramları təqdim edilib

Bu saata olan əsas xəbərlər

Nazir müavini: Azərbaycan BMT-nin Kibercinayətkarlığa qarşı Konvensiyasını imzalayan və ratifikasiya edən ilk ölkələrdəndir

Fərid Şəfiyev: Azərbaycan İraqda yaşayan soydaşlarımızın hüquqlarının qorunmasında maraqlıdır

Tbilisinin Poniçala qəsəbəsində yaşayış binasında partlayış olub

COP31-də Azərbaycanın dayanıqlı turizm təşəbbüsləri təqdim olunub

Qazaxıstanda xərçəngin rekonstruktiv cərrahiyyəsinin yeni texnologiyası tətbiq edilib

“Xocalı” gəmisi RINA təsnifat cəmiyyətinin nəzarəti ilə aralıq yoxlamadan keçib

Xəzər akvatoriyasına aid ərazilərin hüquqi statusu aidiyyəti qurumlarla birgə dəqiqləşdiriləcək

Pakistanda daha 409 əfqan məhbus azadlığa buraxılıb

İtaliya hibrid təhdidlərlə mübarizəyə 6 milyard avro ayıracaq

Ombudsman: Humanitar minatəmizləmə fəaliyyətlərinə beynəlxalq dəstəyin artırılması zəruridir

İlqar Həbiyev: Xəzərin sahilində istirahət məkanlarının əhali üçün əlçatan təşkili qarşıda duran əsas vəzifələrdəndir

Dövlət Xidməti: Ərazilərin zonalaşdırılmasından sonra idarəetmə statusu rəqəmsal platformada əks olunacaq

Qərbi Azərbaycanın Şahmurad məbədi: tarixi irsin yox olmaq təhlükəsi

Böyük Qayıdış prosesi artıq real nəticələrlə müşayiət olunur - ŞƏRH

ABŞ-də neft ehtiyatları 3,4 milyon barel artıb

Fəxrəddin Salim: Ozanlıq xalqın milli yaddaşını və mənəvi dünyasını yaşadan sənət modelidir- MÜSAHİBƏ

Fərid Şəfiyev: İraqda yaşayan türkmanları soydaşlarımız hesab etmək üçün tarixi və etnik əsaslarımız var

Səudiyyə Ərəbistanı BƏƏ-ni qabaqlayaraq Hindistanın ikinci ən böyük neft tədarükçüsü olub

Qlobal bazarlarda investorların diqqəti “Anthropic” şirkətinin IPO-suna yönəlib

GAİM-in şagirdləri Tbilisidə keçirilən beynəlxalq olimpiadada 21 kubok qazanıblar

Tatarıstanda neft anbarları dron hücumuna məruz qalıb, Kubanda isə 83 evə ziyan dəyib

Azərbaycan arxeologiyasının nailiyyətləri Kiel Universitetində təqdim olunub

“Azərişıq” ASC-nin daha bir elektron xidməti “mygov” platformasında

Azərbaycan-Böyük Britaniya strateji tərəfdaşlığına dair müzakirələr aparılıb

Dağıstanda güclü yanğın nəticəsində 7 evə və məktəb binasına ziyan dəyib

Dövlət Xidməti: Xəzərin sahilboyu ərazilərində nizamsız fəaliyyətlərin qarşısının alınması mühüm əhəmiyyət daşıyır

Çinin tropik meşələri “Homo erectus”un tarixini yenidən yazır

Azərbaycan COP31 çərçivəsində İkinci İkiillik Şəffaflıq Hesabatını təqdim edib

Sabah respublika üzrə pensiyaların tam ödənilərək yekunlaşdırılması nəzərdə tutulub

Deputat: Növbəti ilin dövlət büdcəsində Dayanıqlı İnkişaf Məqsədləri hədəflənib

Hasil Abbasov: Əmək bazarının və biznesin ana sütunlarından biri özəl sektordur VİDEO

Hasil Abbasov: Əmək bazarının və biznesin ana sütunlarından biri özəl sektordur VİDEO

Fatih Birol: Hazırkı böhranın təzyiqləri qarşıdakı onilliklərdə enerji təhlükəsizliyi seçimlərini kölgədə qoymamalıdır

Azərbaycan minifutbol millisi Avropa reytinqində ikincidir

Ziyafət Əsgərov: İri texnologiya şirkətlərinin geosiyasi təsirinin artması dövlətləri həssas balans tapmağa vadar edir VİDEO

Ziyafət Əsgərov: İri texnologiya şirkətlərinin geosiyasi təsirinin artması dövlətləri həssas balans tapmağa vadar edir VİDEO

Xaqani Şirvani irsinə həsr olunmuş respublika konfransı Şamaxıda işini davam etdirib

Misirdə artefaktlarla zəngin olan qədim qəbiristanlıq tapılıb

Afaq Əsədova: Qlobal transformasiyalar dövründə milli kimliyin qorunması xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Əlcəzair, Nigeriya və Niger Transsəhra qaz kəmərinin tikintisini bərpa edir

Əmək Məcəlləsindəki yeniliklər işəgötürənlərə hansı üstünlükləri verəcək? – nazirdən açıqlama

Rəqəmsal transformasiya və süni intellekt: MEK-in direktoru beynəlxalq konfransda iştirak edib

Ötən gün 37 cinayətin açılması təmin olunub

Hacıqabulda zəlzələ olub

Paytaxtda qışa hazırlıq tədbirləri görülür VİDEO

Paytaxtda qışa hazırlıq tədbirləri görülür VİDEO

Rumıniya İnstitutunun baş direktoru: Kiberdiplomatiya artıq zamanın tələbinə çevrilib

Azərbaycan və Gürcüstan alimləri Nizami və Rustaveli yaradıcılığını birgə tədqiq edirlər

® Caspian Business Hub - Xəzər regionunda beynəlxalq biznes əməkdaşlığının yeni modeli

Beynəlxalq Enerji Agentliyi: Hörmüzdən keçən neft axını 2030-cu ildə 8,5 milyon barelə enə bilər

Nazir: Cari ilin 10 ayında özəl sektorda əmək müqavilələrinin sayının 59 min artımı sevindirici haldır VİDEO

Nazir: Cari ilin 10 ayında özəl sektorda əmək müqavilələrinin sayının 59 min artımı sevindirici haldır VİDEO

“Sülh və təhlükəsizlik: Cənubi Qafqaz yeni geosiyasi reallıqlar kontekstində” - BSU-da konfrans

Tarixdə ən böyük enerji təchizatı böhranının təsirləri onun davametmə müddətindən asılı olacaq - Hesabat

Anar Əliyev: İşəgötürənlər Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin əsas tərəfdaşlarından biridir VİDEO

Anar Əliyev: İşəgötürənlər Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin əsas tərəfdaşlarından biridir VİDEO

BŞDYPİ yollarda təhlükəsizliyin təkmilləşdirilməsi işləri ilə bağlı hərəkət iştirakçılarına müraciət edib

Sabah QHT Agentliyinin 2027-ci il üzrə qrant müsabiqələri elan olunacaq

Dövlət Xidmətinin rəisi: Müasir dünyada süni intellekt informasiya müharibələrinin xarakterini dəyişib

Bakıda Dövlət-Biznes Əməkdaşlığı Forumu öz işinə başlayıb

Neft bazarında yeni geosiyasi gərginlik riski qiymətlərə təsir göstərir

Fəlsəfə doktoru imtahanında 253 nəfərin iştirakı gözlənilir

Nazirlər SABAH.city innovasiya şəhərciyində

Müdafiə Nazirliyinin nümayəndə heyəti Sofiyada işçi görüş keçirib

Bakıda kiberdiplomatiya üzrə beynəlxalq konfrans keçirilir

Naxçıvanda daşınmaz əmlak sahəsində 11 min 746 elektron müraciət daxil olub

Gürcüstanın Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin rəisi Bakıya səfər edib

Səudiyyə Ərəbistanının vəliəhdi ABŞ Mərkəzi Komandanlığının rəhbəri ilə regional vəziyyəti müzakirə edib

Qızılın qiymətində sabitləşmə müşahidə olunur

İndoneziyada Semeru vulkanı püskürüb

Naxçıvanda daşınmaz əmlakın dövlət qeydiyyatı 20 faizdən çox artıb

2026-cı ildə dünyanı təəccübləndirən 10 qeyri-adi Ginnes rekordu

Bakıda ilk dəfə avtobuslar üçün ayrıca işıqfor quraşdırılacaq

Azərbaycan nefti 97 dollara satılır VİDEO

Azərbaycan nefti 97 dollara satılır VİDEO

M.M.Abbaszadənin Bakı Dövlət Universitetinin rektoru təyin edilməsi haqqında
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı

M.M.Abbaszadənin Azərbaycan Respublikası Dövlət İmtahan Mərkəzinin İdarə Heyətinin sədri vəzifəsindən azad edilməsi haqqında
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı

Naxçıvanda 1088 daşınmaz əmlak obyektinə yeni ünvan verilib

E.S.Babayevin Bakı Dövlət Universitetinin rektoru vəzifəsindən azad edilməsi haqqında
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı

“Anthropic” tarixdə ən böyük ilkin kütləvi səhm təklifini həyata keçirib

Professor: Texnoloji tərəqqi ənənəvi fəlsəfi yanaşmalara yenidən baxılmasını zəruri edir

Qızıl ucuzlaşıb, gümüş bahalaşıb VİDEO

Qızıl ucuzlaşıb, gümüş bahalaşıb VİDEO

Dünya birjalarında neftin qiyməti müxtəlif istiqamətlərdə dəyişib VİDEO

Tbilisi Dövlət Universiteti ilə ADAU arasında əməkdaşlıq perspektivləri müzakirə olunub

Dünya Fəlsəfə Günü: qlobal çağırışlar fonunda fəlsəfi düşüncənin yeni missiyası

Putinlə Trampın görüşü bir saatdan az davam edib

Prezident Kitabxanasında “Qəhrəmanlıq Zirvəsi” kitabının təqdimatı keçirilib

Pakistan polisi 4 terrorçunu məhv edib

Putin və Tramp arasında görüş başlayıb

XİN rəsmisi: Fransa hökumətini qərəzli yanaşmadan əl çəkməyə və Azərbaycanın daxili işlərinə müdaxilədən çəkinməyə çağırırıq VİDEO

XİN rəsmisi: Fransa hökumətini qərəzli yanaşmadan əl çəkməyə və Azərbaycanın daxili işlərinə müdaxilədən çəkinməyə çağırırıq VİDEO