TBİLİSİDƏ BEYNƏLXALQ TİCARƏT KONFRANSI
Dünya Ticarət Təşkilatı (DTT) mayın 21-22-də Tbilisidə Orta Asiya və Cənubi Qafqaz ölkələri üçün nazirlər səviyyəsində konfrans keçirmişdir. Konfransda Cənubi Qafqaz və Orta Asiya ölkələri ilə yanaşı, Rusiya, Ukrayna, Türkiyə, Əfqanıstan, İran nümayəndələri iştirak etmişlər. ABŞ-ın, Yaponiyanın Tbilisidəki səfirliklərinin, Avropa Komissiyasının, Beynəlxalq Valyuta Fondunun, BMT-nin İnkişaf Proqramının, İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının, Qara dəniz İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının, Dünya Bankının və digər mötəbər beynəlxalq təşkilatların Gürcüstandakı nümayəndələri isə konfransda müşahidəçi kimi iştirak etmişlər.
Bu konfransın keçirilməsində əsas məqsəd region ölkələrinin çoxtərəfli ticarət sisteminə inetqrasiya yolunda qarşılaşdıqları problemlərlə tanış olmaq, həmin problemlərin aradan qaldırılması üçün texniki yardım göstərmək, ehtiyac duyulan tədbirləri müəyyənləşdirmək idi.
Konfransı Gürcüstanın xarici işlər naziri İrakli Menağarişvili açdı. Prezident Eduard Şevardnadze çıxış edərək iştirakçıları salamladı, belə mühüm tədbirin Tbilisidə keçirilməsinə görə, DTT-nin baş direktoru Maykl Mura təşəkkürünü bildirdi, konfransa uğurlu iş arzuladı.
DTT-nin baş direktoru Maykl Mur konfransın əhəmiyyətindən danışaraq vurğuladı ki, Orta Asiya və Cənubi Qafqaz dövlətlərinin DTT-yə üzv qəbul edilməsi üçün hazırda danışıqlar aparılır, lakin bunun üçün başlıca şərt onların arasında həmrəylik və razılıq olmasıdır, əks təqdirdə bu ölkələrin göstərdikləri səylər bir nəticə verməyəcəkdir.
Azərbaycan nümayəndə heyətinin başçısı, Xarici İşlər Nazirliyinin İqtisadi Əməkdaşlıq və İnkişaf İdarəsi rəisinin müavini Fikrət Paşayev çıxışında ölkəmizdə iqtisadiyyatda və digər sahələrdə əsaslı islahatlar aparıldığını və bu islahatların gözəl bəhrə verdiyini, xarici ticarətin liberallaşdırıldığını qeyd etdi, çoxtərəfli ticarət sisteminə inteqrasiya isitqamətində ölkəmizin qarşılaşdığı problemlərdən və onların həlli üçün görülən tədbirlərdən söz açdı. O, problemlər arasında Azərbaycan ərazisinin 20 faizinin Ermənistan tərəfindən işğal edildiyini, ölkədə bir milyon qaçqın və köçkün olduğunu, Naxçıvan Muxtar Respublikasını Ermənistanın indiyədək blokadada saxladığını xüsusi nəzərə çarpdırdı. Fikrət Paşayev bildirdi ki, Ermənistan Azərbaycanın işğal altında saxladığı ərazilərdən öz silahlı qüvvələrini çıxarmayınca, Naxçıvanın blokadasını aradan qaldırmayınca və qaçqınlar öz doğma torpaqlarına qayıtmayınca ölkəmiz onun DTT-yə üzv qəbul edilməsinin əleyhinə çıxacaqdır.
Ermənistan nümayəndəsi isə öz xislətinə sadiq qalaraq, Azərbaycanı da, Türkiyəni də onun ölkəsini blokadada saxladıqlarını söylədi, lakin Türkiyə nümayəndəsi dərhal söz alaraq, onun dediklərinin iftira olduğunu bildirdi və açıqladı ki, Ermənistan işğal etdiyi Azərbaycan torpaqlarından çəkilməyincə Türkiyə onunla heç bir ticarət-iqtisadi əlaqə yaratmayacaqdır.
Konfransın yekunlarına əsasən Tbilisi bəyannaməsi qəbul edildi. Bəyannamədə Cənubi Qafqaz və Orta Asiya ölkələrinin Dünya Ticarət Təşkilatına üzv qəbul olunması üçün, onların çoxtərəfli ticarət sisteminə inteqrasiyası sahəsində qarşılaşdıqları problemlərin həlli üçün görüləcək tədbirlər müəyyənləşdirilmişdir.
Şahismayıl Məmmədov
AZƏRTAC-ın xüsusi müxbiri
Tbilisi