Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi

MƏDƏNİYYƏT

Seyid Şuşinski “Cənnətim Qarabağ” rubrikasında

Bakı, 21 oktyabr, AZƏRTAC

“Şuşa İli” ilə əlaqədar Cəfər Cabbarlı adına Azərbaycan Dövlət Teatr Muzeyi tərəfindən həyata keçirilən “Cənnətim Qarabağ” adlı rubrika davam edir.

Muzeydən AZƏRTAC-a bildirilib ki, layihə çərçivəsində növbəti təqdimat Qarabağ xanəndəlik məktəbinin ən görkəmli nümayəndələrindən biri, milli musiqi mədəniyyətinin inkişafında mühüm rol oynamış musiqi xadimi, pedaqoq, Xalq artisti Seyid Şuşinskiyə həsr olunub.

Seyid İbrahim oğlu Şuşinski 1889-cu ilin aprel ayının 12-də Şuşa qəzasının Horadiz kəndində doğulub. Seyid nəslindən olan xanəndənin əsl adı Mir Möhsün Ağa Seyid olub. Atası Mir İbrahim təkcə kənddə yox, bütün Qarabağ mahalında böyük hörmətə sahib idi. Balaca Möhsün valideynini çox erkən itirdiyindən əmisinin və xalasının himayəsində böyüyüb. Seyidin tərbiyəsi ilə ciddi məşğul olan xalası Hürzad xanım vaxtı gələndə onu mədrəsəyə yollayır. İlk təhsilini başa vurduqdan sonra xalası ilə birgə el şənliklərinə, məclislərə, dini mərasimlərə gedən balaca Möhsünün qəlbində muğamata olan sevgi toxumları yavaş-yavaş cücərməyə başlayır. Onun bu həvəsinə biganə qalmayan əmisi Məşədi Seyidəli qardaşı oğlunu 1910-cu ildə musiqi beşiyimiz sayılan Şuşa şəhərinə gətirir. Milli ədəbiyyatımıza, musiqimizə, yaxşı bələd olan Seyidəli kişi burada onun təhsili ilə şəxsən məşğul olur. O, Sədi Şirazinin, Məhəmməd Fizulinin, Qasım bəy Zakirin, Molla Pənah Vaqifin qəzəl və şeirlərini uşağa əzbərlədər, ifasına muğam üstündə qulaq asardı. Seyidin bir xanəndə kimi yetişməsində isə Cabbar Qaryağdıoğlunun böyük təsiri olub. Əmisi Seyidəli kişi ilə həm dost, həm də qonşu olan məşhur xanəndə tez-tez bu istedadlı gəncin səsinə qulaq asar ona muğam sənəti barədə öz məsləhətlərini verərdi. Qibtə etdiyi şəxsin - C.Qaryağdıoğlunun canlı ifasını, həmçinin qrammafon vallarını saatlarla dinləyən Seyid onun kimi usta xanəndə olmaq arzusu ilə öz üzərində durmadan çalışırdı. Bu yolda qətiyyətli olan Möhsünün musiqişünas alim, şair Mir Möhsün Nəvvabdan da musiqi təlimi aldığı məlumdur. Onun xanəndə kimi ilk dəfə 1911-ci ildə dəvət olunduğu bir məclisdə “Bayatı Şiraz”la çıxış etdiyi və valehedici səsi ilə muğamı tam oxuyaraq bütün məclis əhlini heyran qoyduğu söylənilir. Bu hadisədən sonra gənc Seyidin ad-sanı bütün el-obaya yayılır. O, sonralar məşhur tarzən Məşədi Cəmil Əmirovla birlikdə Gəncə şəhərinə gedərək orada keçirilən xalq şənliklərində, yığıncaqlarda iştirak edir. Həmin vaxt Gəncədə elə bir toy tapılmazdı ki, Seyidi ora dəvət etməsinlər. Çox çəkmir ki, xanəndənin şan-şöhrəti nəinki Azərbaycanı bürüyür, hətta qonşu ölkələrə də gedib çatır. 1912-ci ildən Tiflisə köçərək, şəhərin azərbaycanlılar yaşayan hissəsində yerləşən mədəniyyət ocaqlarında, klublarda konsertlər verir, əldə olunan gəliri isə peşəkar teatrın inkişafına sərf edir. Ümumiyyətlə Tiflis ədəbi mühiti S. Şuşinskinin həyatında mühüm rol oynayıb. O, burada dahi ədiblər Cəlil Məmmədquluzadə və Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev ilə dostluq edib, hətta “Molla Nəsrəddin” satirik jurnalının bir neçə nömrəsinin dərc olunmağına maddi yardım belə göstərib.

S.Şuşinski təkcə xanəndə deyil, həm də istedadlı səhnə ustası idi. Bu istedadlı gəncin xoşbəxtliyi ondan ibarət idi ki, o, dövrünün ən məşhur musiqiçiləri ilə yanaşı həm də tanınmış teatr fədailəri Hüseyn Ərəblinski, Mirzağa Əliyev, Əli Qurbanov, Sidqi Ruhulla kimi sənətkarlarla tanış olaraq Azərbaycan mədəniyyətinin tərəqqisi yolunda birgə çalışırdı. Onlar bir qayə ətrafında birləşərək milli opera sənətinin inkişafı üçün əllərindən gələni əsirgəmirdilər. Belə ki, S. Şuşinski Bakıda, Şuşada, Tiflisdə, Vladiqafqazda, Batumidə, Dərbənddə tamaşaya qoyulan Üzeyir Hacıbəylinin bütün opera və operettalarında baş rolları məharətlə oynayırdı. Eyni zamanda, öz ifa tərzində və səsində Qarabağ xanəndəlik məktəbinin bütün incəliklərini cəmləyən bu muğam ustası dram tamaşalarının da fasilələrində səhnəyə çıxaraq onu dinləyənləri feyzyab edirdi. Onun oxuduğu “Çahargah”, “Nəva”, “Bayatı-İsfahan”, “Humayun”, “Rast”, “Mahur”, “Zabul”, “Şahnaz”, “Məsnəvi”, “Mani”, “Arazbarı”, “Mənsuriyyə”, “Heyratı” kimi muğamları, “Güllü qafiyə”, “Səlbi gərayi”, “Osman gərayi” və s. aşıq havaları bənzərsiz sənət əsərləri kimi musiqi xəzinəmizdə özünəməxsus yer alıb. Dəfələrlə səsyazma cəmiyyəti tərəfindən Kiyev şəhərinə dəvət edilən xanəndənin səsi vallara da yazılıb. Seyidin görkəmli bəstəkarımız Fikrət Əmirovun ilk dəfə yaratdığı və dünyada şöhrət qazanmış “Şur” və “Kürdi-Ovşarı” simfonik muğamlarının yazılmasında məsləhətçi kimi də böyük köməyi olub. Daim yeniliyə can atan xanəndə öz yaradıcılığını yeni keyfiyyətlərlə zənginləşdirməyə çalışıb. O, bir novator sənətkar kimi bir çox muğamları birləşdirib onları yeni variantda oxuyub. Bunlardan “Rast-Humayun”, “Bayatı - Qacar”, “Rahab”, “Şur-Şahnaz”, “Bayatı kürd” dəstgahları diqqətəlayiqdir. Bütün bunlarla yanaşı, S.Şuşinski həm də siyasi-ictimai mövzuda şeir və qəzəl oxuyan, xalqı mübarizəyə çağıran ilk xanəndələrdəndir. O, “Ayıl, ey millət”, “Mən bir türkəm”, “Millət istərsə” və s. kimi bir sıra mübariz ruhlu mahnılar da oxuyaraq xalqın sevimlisinə çevrilib.

S.Şuşinskinin yaradıcılığının sonrakı dövrü pedaqoji fəaliyyətlə bağlıdır. O, uzun illər Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasında dahi bəstəkar Üzeyir Hacıbəylinin təşəbbüsü ilə yeni açılmış xanəndəlik sinfində müəllimlik edib. 1943-cü ildən ömrünün sonunadək isə fasiləsiz olaraq Asəf Zeynallı adına musiqi məktəbində muğam sənətindən dərs deyir və bütün qüvvəsini incəsənətimiz üçün gənc kadrların yetişdirilməsinə sərf edir. İftixarla demək olar ki, Azərbaycan xanəndələrinin və musiqiçilərinin bütöv bir nəsli bu böyük ustadın tələbəsidir.

Zəngin yaradıcılıq yolu keçmiş qocaman sənətkarın musiqi mədəniyyətimizin inkişaf tarixindəki əməyi həqiqi vətənpərvərlik nümunəsidir. Onun xalq qarşısında bu cür dəyərli xidmətləri yüksək qiymətləndirilərək “Şərəf nişanı” ordeni ilə təltif olunub. Həmçinin xanəndə 1943-cü ildə Əməkdar artist və 1956-cı ildə isə Xalq artisti fəxri adlarına layiq görülüb.

Şərq musiqisinin incisi adlandırılan Seyid Şuşinski 1965-ci ilin noyabr ayının 1 - də 76 yaşında Bakıda vəfat edib, birinci Fəxri xiyabanda dəfn olunub.

Xəbəri sosial şəbəkələrdə paylaşın

Bizi sosial şəbəkələrdə izləyin

Blinken: İsraillə HƏMAS arasında atəşkəs üzrə danışıqlar sona yaxınlaşıb

Ukrayna və Böyük Britaniya müdafiə imkanlarının inkişafına dair saziş imzalayıblar

Çaqqalın hücumuna məruz qalan Şəki sakini xəstəxanalıq olub

İdman jurnalistləri arasında Milli Mətbuat Gününə həsr olunmuş intellektual yarış keçirilib

Avropa Universitet Oyunları: Azərbaycan badmintonçularından ibarət komanda növbəti dəfə uduzub

Kəlbəcər rayonunda mina hadisəsi baş verib, xəsarət alanlar var

Gürcüstanda amnistiya nəticəsində məhkumların 10 faizi azadlığa çıxacaq

“Əl-Cəzirə” rəsmisi BAMF-ın fəxri mükafatına layiq görülüb

Muxtar Babayev: Bütün fikirləri nəzərə alaraq dayanıqlı inkişafa nail olmağa çalışmalıyıq

Bəzi dairə seçki komissiyalarının tərkibində dəyişiklik edilməsi barədə
Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının QƏRARI

2024-cü il sentyabrın 1-nə təyin edilmiş Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinə növbədənkənar seçkilərdə Ədalət Partiyasının səlahiyyətli nümayəndələrinin və maliyyə məsələləri üzrə səlahiyyətli nümayəndələrinin qeydə alınması haqqında
 Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının QƏRARI

2024-cü il sentyabrın 1-nə təyin edilmiş Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinə növbədənkənar seçkilərdə Vəhdət Partiyasının səlahiyyətli nümayəndələrinin və maliyyə məsələləri üzrə səlahiyyətli nümayəndələrinin qeydə alınması haqqında 
Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının QƏRARI

2024-cü il sentyabrın 1-nə təyin edilmiş Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinə növbədənkənar seçkilərdə Azad Vətən Partiyasının səlahiyyətli nümayəndəsinin qeydə alınması haqqında
Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının QƏRARI

2024-cü il sentyabrın 1-nə təyin edilmiş Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinə növbədənkənar seçkilərdə Müsavat Partiyasının səlahiyyətli nümayəndələrinin və maliyyə məsələləri üzrə səlahiyyətli nümayəndəsinin qeydə alınması haqqında
Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının QƏRARI

2024-cü il sentyabrın 1-nə təyin edilmiş Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinə növbədənkənar seçkilərdə Gələcək Azərbaycan Partiyasının səlahiyyətli nümayəndələrinin və maliyyə məsələləri üzrə səlahiyyətli nümayəndələrinin qeydə alınması haqqında
Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının QƏRARI

2024-cü il sentyabrın 1-nə təyin edilmiş Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinə növbədənkənar seçkilərdə səsvermənin yeri və vaxtı barədə seçicilərin məlumatlandırılmasına dair bildirişlərin forması, sayı və hazırlanması qaydası haqqında 
Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının QƏRARI

Çimərlik voleybolu üzrə Azərbaycan çempionatlarının qalibləri mükafatlandırılıblar

Mərkəzi Seçki Komissiyasının 2024-cü il 15 iyul tarixli iclas protokolunun təsdiq edilməsi barədə
Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının QƏRARI

Sorğu: Demokratlar Partiyasında əksəriyyət Kamala Harrisin prezident olmasını istəyir

“ARAF” kuboku uğrunda konkur yarışlarına start verilib

® Azərbaycan dili üzrə natiqlik çempionatının yarımfinal mərhələsi yekunlaşıb

Arxeologiya və Antropologiya İnstitutu Astara rayonunda arxeoloji qazıntıları davam etdirir

Cari ilin 6 ayında AKTA-ya 20 subyekt üzv qəbul olunub

Naxçıvan şəhərində ət satışı məntəqəsində ciddi nöqsanlar aşkarlanıb

Avropa Universitet Oyunları: Azərbaycan badmintonçularından ibarət komanda Litvaya məğlub olub

İyulun 20-22-də “Yalan məlumatların ifşası: Dezinformasiyaya qarşı mübarizə” mövzusunda II Şuşa Qlobal Media Forumu keçiriləcək

Probasiya sahəsində Türkiyə ilə əməkdaşlığın genişləndirilməsi imkanları müzakirə edilib

Yalçın Rəfiyev: İqlim maliyyə fəaliyyət fondu vasitəsilə 1 milyard dollar vəsait toplamağa çalışırıq VİDEO

Türkiyənin Milli Hərbi Dəniz Qüvvələri sabah Şimali Kiprdə 50 gəmi ilə parad keçirəcək

İstanbulda Osmanlı dövrünə aid tarixi saray muzey kimi istifadəyə verilib

Göygöldə “Ekoloji maarifləndirmədən başlayan yaşıl gələcək” mövzusunda təlim proqramı təşkil edilib

Uşaqlıq xəyallarını gənclik hədəflərinə çevirmək zamanıdır

II və III ixtisas qrupları üzrə qəbul imtahanlarının nəticələri açıqlanıb: bir nəfər 400 bal toplayıb

COP29 Akademiyasının rəsmi açılış mərasimi keçirilib

“Dərman vasitələrinin, dərman maddələrinin və tibb vasitələrinin dövlət qeydiyyatına alınması, dövlət reyestrinə daxil edilməsi və dövlət reyestrinin aparılması Qaydaları”nın təsdiq edilməsi və “Dərman vasitələrinin dövlət qeydiyyatına alınması və reyestrinin aparılması Qaydaları”nın təsdiq edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2007-ci il 13 iyul  tarixli 108 nömrəli Qərarının ləğv edilməsi barədə
Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin QƏRARI

149 il əvvəl əkilən toxumlar gülüstan yaratdı

® “INMerge” İnnovasiya Sammiti nədir?

“Texnologiya və innovasiyalar” işçi qrupunun birinci yarımil üzrə fəaliyyətə dair növbəti iclası keçirilib

Avstraliyalı xokkeyçi Olimpiadada iştirak üçün barmağının bir hissəsini amputasiya etdirib

Saymon Still: COP29 bizə çox böyük ümidlər verir

Cəbrayıl, Qubadlı və Zəngilan rayonlarında Bərpa, Tikinti və İdarəetmə Xidməti tərəfindən 3 rayonda görülən işlər açıqlanıb VİDEO

Mərkəzi Seçki Komissiyasının növbəti iclası keçirilib

Fransanın Azərbaycana qarşı hüquqi və siyasi reallığa sığmayan bəyanatlarının heç bir təsiri olmayacaq  - ŞƏRH

Nigar Arpadarai: Çalışırıq ki, bütün tərəfdaşlar COP29-a öz töhfələrini versinlər

Xarici siyasət uğurlarımız Azərbaycan Prezidentinin beynəlxalq arenada nüfuzunun ifadəsidir  ŞƏRH

Muxtar Babayev: COP29 sədrliyi olaraq, regional fəaliyyətlərlə bağlı təşəbbüslər irəli sürmüşük

® Məlahət Qəhrəmanova: Kimyəvi maddələrdən çox istifadə, keyfiyyətsiz qida və normal həyat rejiminin olmaması saçlara böyük zərər verir

Elm və təhsil naziri Xaçmazda vətəndaşlarla görüşüb

Bolnisidə “Ana dilimizi sevək və sevdirək” layihəsinin iştirakçıları mükafatlandırılıb

Azərbaycan Premyer Liqası və Kubokunda yeni mövsümün təqvimi açıqlanıb

“Avropa Siyasi Birliyi” Zirvə toplantısında Azərbaycan Prezidentinə olan yüksək diqqət ölkəmizin qitə üçün önəminin göstəricisidir - ŞƏRH

Ölümlə nəticələnən qəzada xəsarət alan sürücü barədə qətimkan tədbiri seçilib

Məhkumlara narkomaniyanın zərərli təsirləri barədə məlumat verilib

Azərbaycan güləşçiləri Dünya Seriyasının növbəti mərhələsində mübarizə aparacaqlar

Avropa İttifaqı və Serbiya litium tədarükünə dair saziş imzalayıb

“YAŞAT” Fondunun Londondakı yay məktəbi maraqlı məqamlarla yadda qalır

Qaydar Abdikerimov: Azərbaycan Orta Dəhlizin əsas aparıcı ölkələrindən biridir

"İpək yolları gənclərin gözü ilə" adlı fotomüsabiqəyə qeydiyyatın vaxtı uzadılıb

Ersin Tatar: Kipr türklərinə yaxın münasibətinə görə Prezident İlham Əliyevə səmimi-qəlbdən minnətdaram

Yerli kiçik və orta biznes nümayəndələrinə COP29 tərəfdaşlıq proqramı təqdim olunub

Moldova portalı Prezident İlham Əliyevin “Avropa Siyasi Birliyi”nin Zirvə toplantısında iştirakından yazıb

Emmanuel Makron Fransanın ekoloji öhdəliklərinə qarşı çıxır

Bugünədək azad edilmiş ərazilərdə yerquruluşu üzrə görülən çöl ölçmə işlərinin həcmi açıqlanıb

Media nümayəndələri üçün növbəti “Sosial jurnalistika” təlimi təşkil edilib

Azərbaycanı “Paris-2024”də təmsil edəcək paracüdoçular bəlli olub

Azİİ e-Kitab Evinə “EBSCO Discovery Service”dən ödənişsiz istifadə imkanı verilib

İlin birinci yarısında 187 repatriantla sosial reabilitasiya işi aparılıb

Mağazada ödəmə terminalını talayan şəxs saxlanılıb

Azərbaycan Aktauda keçirilən “Şimal-Cənub” nəqliyyat ticarət-ixracat forumunda təmsil olunur

Naxçıvanda “İqlim dəyişikliyi və insan hüquqları” mövzusunda konfrans keçirilib

Yeni doğulmuş uşağın ölməsi faktı ilə bağlı başlanmış cinayət işinin istintaqı yekunlaşıb

İT sistemlərində yaranan problem Britaniyada bir çox sektora təsir göstərib

® “Euromoney” ABB-ni “İlin ən yaxşı bankı” seçdi!

Stenli Kubrikin doğum günündə “Parıltı”nın çəkilişləri barədə film nümayiş olunacaq

DOST Agentliyinin Müşahidə Şurasının iclası keçirilib

Marneulidə 50-yə yaxın azərbaycanlı gənc “International Cultural Programs” təlimində iştirak edib

Ağdamda ekoloji məsələlər üzrə işçi qrupun iclası keçirilib YENİLƏNİB VİDEO

Əqli Mülkiyyət Agentliyi texnologiyaların kommersiyalaşdırılmasına dəstək verir

Məzahir Pənahov: Parlament seçkilərində iştirak etmək üçün 806 nəfər dairə seçki komissiyalarına müraciət edib VİDEO

Qanunvericiliyə edilən dəyişikliklər mobillik sahəsində effektiv tənzimlənmənin tətbiqinə şərait yaradır

Aİ Ermənistanla viza rejiminin liberallaşdırılması ilə bağlı dialoqa başlamaq məsələsini müzakirə edəcək

Bölgələrdə fermerlərə səyyar xidmət göstərilir

Milli Kitabxanada professor Ceyran Mahmudovaya həsr olunmuş kitab sərgisi açılıb

Azərbaycan millisinin baş məşqçisi: Portuqaliya yığması barədə geniş danışmağa ehtiyac yoxdur

MSK daha 5 siyasi partiyanın səlahiyyətli nümayəndələrini qeydə alıb VİDEO

“Şerif”in futbolçusu: Bakıda “Zirə”yə qalib gələcəyimizə inanırdıq

Bakıda təhlükəli və qurumuş ağacların götürülməsi davam etdirilir

Rövzət Qasımov: Səsvermənin yeri və vaxtı barədə seçicilərin məlumatlandırılmasına dair bildirişlərin paylanılması kütləvi şəkildə həyata keçirilir

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq edilib

30 ildən sonra nəşi tapılan şəhid Bəxtiyar Hümbətov Yevlaxda torpağa tapşırılıb

Dördüncü “Yüksəliş” müsabiqəsinin final mərhələsinə start verilib YENİLƏNƏCƏK VİDEO

Elektron Təhlükəsizlik Xidməti “Windows” əməliyyat sistemini yeniləməməyi tövsiyə edir

AZƏRTAC-ın fotoqrafları mükafatlandırılıblar

Bakıda tanışını itələyərək öldürməkdə şübhəli bilinən şəxslə bağlı cinayət işi başlanıb

Agentlik I sinfə qəbul prosesi ilə bağlı valideynlərə çağırış edib

“Türk Hava Yolları” bir sıra reysini təxirə salıb

Zelenski: Ukrayna ilin sonunadək müharibənin qaynar mərhələsini başa vura bilər

Avropa çempionatı: Azərbaycan millisinin pley-off mərhələsindəki rəqibi məlum olub

Vyetnam Kommunist Partiyasının Baş katibi Nquyen Fu Çonq vəfat edib

Vüqar Kərimov: Azad edilmiş ərazilərdə 230 hektar sahədə 152 min 500-dən çox ağac tingi əkilib