BAKI–TBİLİSİ-QARS DƏMİR YOLUNUN TÜRKİYƏ HİSSƏSİNİN TƏMƏLİ QOYULMUŞDUR
AZƏRBAYCAN PREZİDENTİ İLHAM ƏLİYEV MƏRASİMDƏ İŞTİRAK ETMİŞDİR
AZƏRTAC xəbər verir ki, iyulun 24-də Türkiyənin Qars şəhərində Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolunun Türkiyə hissəsinin təməlinin qoyulmasına həsr olunmuş mərasim keçirilmişdir.
Mərasimdə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev, Türkiyə Prezidenti Abdullah Gül və Gürcüstan Prezidenti Mixeil Saakaşvili, habelə Avropa İttifaqından, Amerika Birləşmiş Ştatlarından və digər ölkələrdən qonaqlar iştirak etmişlər.
“Dəmir İpək yolu” adlandırılan, Avropadan Çinə qədər birbaşa əlaqəni təmin etməyə imkan verəcək Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolunun Türkiyə hissəsinin təməlinin qoyulması mərasimi Türkiyə, Azərbaycan və Gürcüstanın dövlət himnlərinin səsləndirilməsi ilə başlanmışdır.
Mərasimi açan Türkiyənin nəqliyyat naziri Binəli Yıldırım Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolunun 76 kilometrlik Türkiyə hissəsinin təməlinin qoyulmasını tarixi hadisə adlandırdı. Nazir dedi ki, bu layihə bütün sahələrdə uğurla əməkdaşlıq edən Azərbaycan, Türkiyə və Gürcüstanı bir-birinə daha da yaxınlaşdıracaqdır. Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu təkcə bu üç ölkənin deyil, onun xidmətlərindən istifadə edən digər ölkələrin də nəqliyyat əlaqələrinin inkişafında mühüm rol oynayacaqdır. Binəli Yıldırım dedi ki, Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu layihəsinin reallaşdırılması ilə bağlı razılaşma sənədləri 2007-ci ilin fevralın 8-də Tbilisidə imzalanıb. Tikintisinin təməli 2007-ci il noyabrın 21-də Gürcüstanın Marabda stansiyasında qoyulmuş dəmir yolunun inşası 2011-ci ildə tamamlanacaqdır.
Gürcüstan Prezidenti Mixeil Saakaşvili çıxışında Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu xəttini əsrin əsas layihələrindən biri kimi dəyərləndirmişdir. O demişdir ki, Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu xətti Azərbaycan, Türkiyə və Gürcüstanın ixrac potensialını artıracaq və hər üç ölkə Avropaya əlverişli bir yol əldə edəcəkdir.
Layihənin Gürcüstan hissəsinin reallaşmasında Azərbaycanın böyük dəstəyini vurğulayan M.Saakaşvili demişdir ki, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin qəti mövqeyi və yaxından köməyi olmasaydı Bakı-Tbilisi-Qars layihəsi reallaşmazdı.
Mərasimdə çıxış edən Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Bakı-Tbilisi-Qars layihəsinin Türkiyə hissəsinin təməlinin qoyulmasını üç ölkənin əməkdaşlığında növbəti tarixi hadisə adlandırmışdır. Azərbaycanın dövlət başçısı demişdir ki, bu gün Türkiyə, Azərbaycan və Gürcüstan yeni tarix yazır. Prezident İlham Əliyev Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu layihəsinin hər üç ölkənin səmərəli əməkdaşlığının daha bir nümunəsi kimi qiymətləndirmişdir. Azərbaycan, Türkiyə və Gürcüstan arasında uğurlu əməkdaşlıqdan danışan Prezident İlham Əliyev demişdir ki, bu gün hər üç ölkənin siyasi iradəsi, birgə əməkdaşlıq imkanları və xalqların birliyi nəticəsində Bakı-Tbilisi-Ceyhan, Bakı-Tbilisi-Ərzurum kimi təkcə region üçün deyil, bütün dünya üçün əhəmiyyətli layihələr həyata keçirilir və Bakı-Tbilisi-Qars bu əməkdaşlığın növbəti uğurlu nümunəsidir.
Türkiyə Prezidenti Abdulla Gül Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu layihəsinin reallaşmasını tarixi “İpək Yolu”nun təkrar canlanması kimi dəyərləndirmişdir. O demişdir ki, bu layihə təkcə Azərbaycan, Türkiyə və Gürcüstanı bir-birinə bağlamır, o həm də Avropa və Asiya arasında mühüm nəqliyyat sistemi olacaqdır. Asiya və Avropanı birləşdirəcək dəmir yolu istifadəyə verildikdən sonra Qarsdan Qazaxıstana, oradan da Şanxaya və Honkonqa çıxmaq mümkün olacaqdır.
Sonra Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu xəttinin Türkiyə hissəsinin təməli qoyulmuşdur.
Qeyd edək ki, layihəyə əsasən, Qarsdan Gürcüstanın Axalkalaki şəhərinədək olan 105 kilometrlik hissəsinin çəkilməsinə 420 milyon dollar sərmayə qoyulacaqdır. Qarsdan Gürcüstan sərhədinədək 76 kilometrlik hissənin tikintisini Türkiyə maliyyələşdirəcəkdir (220 milyon dollar). Gürcüstanın Azərbaycandan aldığı 200 milyon dollar kreditlə isə Türkiyə sərhədindən Axalkalakiyə qədər olan təqribən 30 kilometrlik xətt inşa ediləcək və Azərbaycan sərhədinədək mövcud olan 160 kilometrlik xətt yenidən qurulacaqdır.
İlkin hesablamalara görə, 2010-cu ildə bu yolla 1,5 milyon sərnişin və 6 milyon ton yük daşınacaqdır. 2034-cü ildə isə bu yolla 3,5 milyon sərnişin və 16,5 milyon ton yük daşınacağı proqnozlaşdırılır.
Qazaxıstanın da bu xəttə qoşulması üçün protokol imzalanmışdır.