Oğuz-Qəbələ-Bakı su kəmərinin istifadəyə verilməsindən 12 il keçir
Su kəməri Bakı əhalisinin 75 faizini təmiz və keyfiyyətli su ilə təmin edir
Oğuz, 28 dekabr, Mustafa Dadaşov, AZƏRTAC
Azərbaycanda ən böyük infrastruktur layihələrindən olan Oğuz-Qəbələ-Bakı su kəmərinin istifadəyə verilməsindən 12 il ötür. Bu su kəməri Abşeron yarımadasının içməli su təchizatı sahəsində həyata keçirilən ən iri və möhtəşəm layihədir. 2010-cu il dekabrın 28-də istifadəyə verilən Oğuz-Qəbələ-Bakı su kəmərinin açılış mərasimində Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev iştirak edib. Uzunluğu 262 kilometrdən çox olan su kəmərinin istifadəyə verilməsi nəticəsində Bakı əhalisinin 75 faizinin təmiz, keyfiyyətli, Dünya Səhiyyə Təşkilatının standartlarına uyğun su ilə fasiləsiz təmin edilməsi mümkün olub.
Oğuz rayonu ərazisindən təmiz suyun borular vasitəsilə Bakıya gətirilməsini nəzərdə tutan bu layihə Ümummilli Lider Heydər Əliyevin adı ilə bağlıdır. Ulu Öndər 2002-ci ilin dekabrında keçirilən müşavirədə Bakı şəhərinə yüksəkkeyfiyyətli bulaq suyunun gətirilməsinin vaxtının çatdığını bildirmiş və bu məqsədlə Oğuz-Qəbələ zonasının yeraltı sularından istifadə ilə bağlı müvafiq göstəriş vermişdi. Azərbaycanın ən nəhəng infrastruktur layihələrindən olan bu ideyanı Ulu Öndərin layiqli davamçısı, Prezident İlham Əliyev həyata keçirdi. 2007-ci il martın 1-də Oğuz rayonunun Sincan kəndində layihənin təməli qoyuldu, tikinti işlərinə başlanıldı və 2010-cu ilin dekabrında kəmər istifadəyə verildi.
“Bizim üçün ən böyük sərvət, ən böyük dəyər Azərbaycan vətəndaşıdır” - Prezident İlham Əliyev
Oğuz-Qəbələ-Bakı su kəmərinin açılış mərasimində iştirak edən Prezident İlham Əliyev bu layihənin Azərbaycan Dövlət Neft Fondunun vəsaiti hesabına həyata keçirildiyini bildirərək deyib: “Əgər vaxtilə Azərbaycanda uğurlu neft siyasəti aparılmasaydı, bu layihə elə layihə kimi qalacaqdı. Bu layihənin Dövlət Neft Fondunun vəsaiti ilə həyata keçirilməsi digər tərəfdən rəmzi xarakter daşıyır. Neft hasilatından, Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəmərinin istismarından əldə edilmiş gəlirlər Oğuz-Qəbələ-Bakı su kəmərinin tikintisinə yönəldilmişdir. Bu, doğrudan da çox rəmzi xarakter daşıyan bir məsələdir, bir daha Azərbaycanın uğurlu siyasətini göstərir. Bir də onu göstərir ki, bizim üçün ən böyük sərvət, ən böyük dəyər Azərbaycan vətəndaşıdır. Bizim təbii sərvətlərimiz, artıq güclü iqtisadiyyatımız vardır. Ancaq ölkəmizi gücləndirən, gələcəyə aparan və ölkəmizdə bütün prosesləri müsbət istiqamətdə inkişaf etdirən Azərbaycan vətəndaşlarıdır. Biz bu uğurlara Azərbaycan vətəndaşlarının zəhməti hesabına nail ola bilmişik”.
AZƏRTAC-ın bölgə müxbiri “Azərsu” ASC-nin Oğuz-Qəbələ-Bakı Su Kəməri İdarəsinin Sincan kəndindəki Quyuların İstismarı və Təmiri Sahəsində olub, su kəmərinin texniki parametrləri, suqəbuledici qurğular kompleksinin iş prinsipi, suyun anbarlara və magistral kəmərə ötürülməsi, mövcud infrastruktur və yaradılan şəraitlə maraqlanıb.
Su kəmərinə nəzarəti həyata keçirən Ceyranbatan Su Təchizatı İdarəsinin rəis müavini Azad Mustafayevin məlumatına görə, Oğuz-Qəbələ-Bakı su kəmərinin uzunluğu 262,5 kilometr, boruların diametri isə 2000 millimetrdir. Su kəməri özaxımlıdır, təzyiqlidir və şüşəlifli borulardan çəkilib. Kəmərin təzyiqi 20 atmosferdən yuxarı olan, çay və yol keçidləri də daxil olmaqla 55 kilometrlik hissəsi polad borulardan tikilib. Kəməri su ilə təmin etmək üçün Oğuz rayonu ərazisində 80 istismar və 20 müşahidə quyusu qazılıb. Hazırda quyuların məhsuldarlığı saniyədə 40-80 litrə qədərdir. Magistral kəmərlə Bakı şəhərinə saniyədə 3 kubmetr su verilir. Su kəməri 8 rayonun ərazisindən keçir. Kəmər boyunca 25 metr enində sanitar-mühafizə zonası yaradılıb.
Su kəmərindən, həmçinin 5 rayonun qəsəbə və kəndlərinə də içməli su verilir
Qurumun rəsmisi bildirib ki, qazılmış quyuların bəzilərindən su öz axını ilə, 65 quyudan isə nasosların köməyi ilə çıxarılır. Nasosları enerji ilə təmin etmək üçün 110/35/10 kV-lıq elektrik yarımstansiyası tikilib. Quyulardan çıxan suların öz axını ilə toplanması üçün ümumi uzunluğu 70 kilometr olan sutoplayıcı şəbəkə tikilib. Quyulardan çıxan sular bu şəbəkə ilə magistral su kəmərinin başlanğıcında tikilmiş suqəbuledici kameraya daxil olur və xlorlanaraq hər birinin həcmi 10 min kubmetr olan iki su anbarına, oradan isə magistral kəmərə ötürülür. Eyni zamanda, kəmər vasitəsilə Bakı şəhəri istiqamətində Ağsu, Şamaxı, Hacıqabul və Abşeron rayonlarının kəndləri və Qaradağ rayonunun Çeyildağ (Umbakı) qəsəbəsi də daxil olmaqla, ümumilikdə 10 yaşayış məntəqəsinə də içməli su verilir.
Azad Mustafayevin sözlərinə görə, hazırda Quyuların İstismarı və Təmiri Sahəsində 72 nəfər daimi işçi çalışır. Bundan əlavə, idarənin kəmər boyunca fəaliyyət göstərən 3 xidmət sahəsində də xeyli sayda təmirçi-çilingər işləyir.
Oğuz-Qəbələ-Bakı su kəmərinin tikintisi Azərbaycanın sosial-iqtisadi həyatı üçün tarixi əhəmiyyət kəsb edən çox möhtəşəm layihələrdən biridir. Su kəməri 12 ildir ki, ölkə əhalisinin, xüsusən paytaxt sakinlərinin içməli suya olan tələbatının ödənilməsinə öz töhfəsini verir, insanlar təmiz, saf, keyfiyyətli sudan doyunca bəhrələnirlər.