Arıçılıq onlar üçün sadəcə peşə deyil, ailə yadigarıdır - Kəlbəcərdən reportaj VİDEO
Kəlbəcər, 30 iyul, AZƏRTAC
Uca dağların qoynunda yerləşən Qılıncı kəndində səhər günəşdən əvvəl oyanan bir səs var. Bu, illərlə susan torpağın yenidən nəfəs aldığını xəbər verən bal arılarının vızıltısıdır.
AZƏRTAC-ın müxbiri işğaldan azad olunan Kəlbəcərin Qılıncı kəndində olub, doğma yurduna qayıdan Quluyevlər ailəsinin bir gününü izləyərək reportaj hazırlayıb.
Vaxtilə yalnız küləyin dolaşdığı bu dağlarda indi yenidən həyat, zəhmət və ümid var. Bu həyatın qəhrəmanlarından biri də İsmət Quluyevdir. O, 23 yaşında doğma kəndini tərk etməyə məcbur qalmışdı. Aradan 34 il keçəndən sonra isə ata ocağına qayıdaraq uşaqlıq xatirələrinin izinə düşüb. İndi hər səhərini arı yeşiklərinin yanında qarşılayır.
"İsmət dayı, bu torpağa qayıdıb yenidən arıçılığa başlamaq sizə nə hiss etdirir?", - deyə ondan soruşuram.
İsmət Quluyev üzünü dağlara tutub gülümsəyir. Deyir ki, arıçılıq onlar üçün sadəcə peşə deyil, ailə yadigarıdır: “Çətin günlərimiz də oldu, rahat günlərimiz də. Amma harada yaşadıqsa, arıçılığı da yaşatdıq. Atam 97 yaşında dünyasını dəyişdi. Mən də özümə söz verdim ki, onun bizə qoyduğu bu mirası davam etdirəcəyəm. Ümidimizi heç vaxt üzmədik. Bilirdik ki, bir gün bu torpaqlara qayıdacağıq”.
Onun danışığında illərin həsrəti, gözlərində isə doğma yurda qovuşmağın sevinci hiss olunur.
Kəlbəcərin saf havası, zəngin florası və dağ çiçəkləri burada istehsal olunan bala xüsusi dad və ətir verir. Kəklikotu, qantəpər, cökə və saysız-hesabsız çiçəklərdən toplanan nektar Kəlbəcər balını fərqləndirən əsas amillərdəndir.
- Niyə məhz Kəlbəcər? Bu yerləri arıçılıq üçün fərqləndirən nədir?
- 2021-ci ildən arılarımızı yenidən bura gətirməyə başlamışıq. Azərbaycanın hər yerində gözəl təbiət var. Amma Kəlbəcərin şəraiti tamam başqadır. Çiçəklərin bolluğu, suların mineral tərkibi, sərin iqlim – bunların hamısı arıçılıq üçün böyük üstünlükdür.
Söhbətdən sonra İsmət dayı bizi 50-dən çox arı ailəsinin saxlanıldığı vaqona aparır. Qoruyucu geyimləri geyinib pətəklərə yaxınlaşırıq. Qapaq ehtiyatla açılır. Minlərlə arı dayanmadan işləyir. Arılar nektar gətirir, şan hörür.
İlk dəfə bu qədər arının arasında olmaq həyəcan doğurur: "İsmət dayı, pətəyi açanda arılar sancmır?"
Gülümsəyərək cavab verir:
“Bəzən sancırlar, bəzən də yox. İndi axşamüstüdür. Ola bilsin sancsınlar, ola bilsin yox. Hazırda bal mövsümüdür. Biz buna “ağartma” dövrü deyirik. Arılar indi çox işləyirlər, ona görə də adətən sakit olurlar”.
Onun hərəkətlərində tələskənlik yoxdur. Elə bil arılar da sahibini tanıyır. Pətəyin içindəki minlərlə canlı sanki bir orkestr kimi ahəngdar işləyir.
Həyətdə isə başqa bir həyat davam edir. Axşam süfrəsi üçün paxla yığan Gülüstan Quluyeva bizi təbəssümlə qarşılayır. Vaxtilə bu evə gəlin gələn Gülüstan xanım illər sonra yenidən doğma həyətində torpaqla nəfəs alır.
- Yenidən bu həyətə qayıtmaq necə hissdir?
- Çox şükür ki, yenə gəlib əkirik, becəririk, arıçılıqla məşğul oluruq. Bu günümüzə şükür edirik. Şəhidlərimizə Allah rəhmət eləsin, qazilərimizə cansağlığı versin. Doğma torpağa qayıtmaqdan gözəl hiss yoxdur.
Gün batdıqca Kəlbəcərin zirvələri qızılı rəngə boyanır. Gün boyu çiçəklərdən-çiçəyə uçan arılar yuvalarına qayıdır. Həyətdə görülən işlər tamamlanır. Quluyevlər ailəsi isə zəhmətlə keçən daha bir günün ardından sabahın ümidinə köklənir.
Sabah Günəş yenidən bu dağların arxasından doğacaq. Arılar yenə pətəklərindən çıxacaq. Qılıncı kəndində isə həyat yenə eyni səslə – bal arılarının vızıltısı ilə başlayacaq.
Müxbir- Rəşad Türkoğlu