SUAL: Cənab Prezident, Azərbaycana səfərinizin yekunlarını necə qiymətləndirərdiniz?

CAVAB: Mən səfərimin və aparılmış danışıqların yekunlarından, habelə Azərbaycan torpağında səmimiyyətlə və mehribanlıqla qarşılanmağımızdan məmnun qaldığımı bildirmək istərdim. Bütün səviyyələrdə aparılmış açıq, səmimi və səmərəli danışıqların yekunlarından, ilk növbədə, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevlə görüşdən məmnunam. Biz onunla ölkələrimizin ictimaiyyətini düşündürən bütün aktual məsələləri gündəliyə çıxarmağı təklif etdik. Cənab Prezidentlə bizim diqqəti, ilk növbədə, siyasi dialoqu gücləndirmək, iqtisadi münasibətlərin parametrlərini, habelə humanitar əməkdaşlığın bütün spektrini yenidən nəzərdən keçirmək zərurətinə yönəltmək üçün gözəl imkanımız oldu. Söhbətlərimiz zamanı NATO, Avropa Birliyi və digər beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində əməkdaşlığımıza xüsusi diqqət yetirildi. Biz qarşılıqlı əlaqələrimizin perspektivlərini ən geniş spektrdə müzakirə edə bildik.

SUAL: Məlumdur ki, ölkələrimiz arasında müasir qarşılıqlı tərəfdaşlıq münasibətlərinin əsası ümummilli liderimiz Heydər Əliyevin 1995-ci ildə Bolqarıstana tarixi səfəri zamanı qoyulmuşdur. Sizcə, bu gün ölkələrimiz arasında qarşılıqlı münasibətlər necə inkişaf edir və bu münasibətlərin perspektivləri necədir?

CAVAB: Həqiqətən, deməliyəm ki, ümummilli lideriniz Prezident Heydər Əliyevin 1995-ci ildə Bolqarıstana səfəri zamanı qoyulmuş əsaslar olduqca sabitdir. Bu, ilk növbədə elə əsaslardır ki, biz yeni müqavilə-hüquqi münasibətləri onların üzərində qururuq. Diqqətəlayiq haldır ki, indiki səfər zamanı biz bir sıra mühüm saziş imzalaya bildik. Lakin görüləsi işlər hələ çoxdur və buna çalışmaq, yəni heç də az əhəmiyyəti olmayan digər sazişləri imzalamağa hazırlamaq lazımdır.

Bu sazişlər həm iqtisadi, həm də humanitar sahələrə aid olacaqdır. Mənim üçün ən vacibi budur ki, biz konkret layihələrin müzakirəsi sahəsinə keçmişik. Bu konkretlik qarşılıqlı münasibətlərimizi yeni, daha keyfiyyətli müstəviyə çıxarır. Məhz bu, məndə nikbinlik doğurur.

SUAL: Ölkələrimiz Avropa Şurası, Avropa Birliyi kimi müxtəlif beynəlxalq təşkilatlarda uğurla əməkdaşlıq edirlər. Sizcə, bu, beynəlxalq əməkdaşlığın bütün spektrinə, o cümlədən ikitərəfli münasibətlərin inkişafına nə kimi töhfə verir?

CAVAB: Şübhəsiz, bu, çox mühüm zəmindir. O da mühümdür ki, keçmişdə də bizim təmas nöqtələrimiz var idi, lakin ən vacibi budur ki, bu təmas nöqtələri gələcək üçün, məhz ümumi strateji məqsədlər üçün də nəzərdə tutulur. Mən Avropa Birliyinin qonşuluq siyasətinin aid edildiyi Azərbaycan və Qafqaz regionunun digər ölkələri ilə də münasibətlərin genişləndirilməsini nəzərdə tutan təşəbbüsünü tamamilə bəyənirəm. İnanıram ki, bu siyasət yeni məzmun kəsb edəcəkdir. Bu, ona görə vacibdir ki, ölkələrin birləşməsi prosesi başa çatdıqdan sonra Avropa onun əraziləri ilə qonşu olan ölkələrə üz tutacaq və bu proses də yeni məzmun kəsb edəcəkdir. Belə ölkələrə, zənnimcə, əzəli Avropa ölkələri olanlar aiddir.

İkinci yerdə mən beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində əməkdaşlığımızı qeyd edərdim. Biz Azərbaycanla müxtəlif təşkilatlarda, o cümlədən BMT-də qarşılıqlı fəaliyyət göstəririk. Məni belə bir fakt sevindirir ki, NATO çərçivəsində, o cümlədən “Sülh naminə tərəfdaşlıq” proqramında mehriban tərəfdaşlığa doğru istiqamət götürmüşük. Biz əminik ki, Bolqarıstan Avropa Birliyinə gedən yolda bundan sonra da irəliləyəcək və bu sahədə müəyyən təcrübə toplamışdır. Bolqarıstan bu təcrübəni Azərbaycandan olan dostları ilə böyük sevinclə bölüşməyə hazırdır. Sözsüz ki, hazırda Bolqarıstanın sədrlik etdiyi ATƏT-də də qarşılıqlı fəaliyyət göstərmək üçün yaxşı imkanlar vardır.

SUAL: Cənab Prezident, Siz, şübhəsiz, bilirsiniz ki, Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi Azərbaycan xalqı üçün ən mühüm və ən qlobal problemdir. Ermənistanın Azərbaycan ərazilərini işğal etməsi təkcə region üçün deyil, Avropa təhlükəsizliyinin bütün sistemi üçün də sabitliyi pozan amildir. ATƏT-də sədrlik edən Bolqarıstan Respublikasının Prezidenti belə münaqişələrin həllini nədə görür?

CAVAB: Deməliyəm ki, Bolqarıstan Dağlıq Qarabağ ətrafında yaranmış vəziyyətdən ciddi narahatdır. Bu, müəyyən dərəcədə onunla izah edilir ki, Balkan yarımadasında yerləşən Bolqarıstan özü də ərazisində münaqişəli vəziyyətlərin olması ilə tanınan regiona aiddir. Görünür, Bolqarıstanın ATƏT-in sədri vəzifəsində bu məsələdə böyük fəallıq göstərməsi faktı bununla izah olunur. Həm xarici işlər nazirliyi tərəfindən fəallıq var, həm də Dağlıq Qarabağla bağlı vəziyyətin nizama salınması üçün xüsusi nümayəndə heyətləri göndərilmişdir.

Mənim üçün belə bir fakt çox mühümdür ki, bu vəziyyətin nizama salınması məqsədi ilə müvafiq çıxış yolunun axtarılması üçün bütün səviyyələrdə - prezidentlər və xarici işlər nazirləri səviyyəsində səylər güclənmişdir. ATƏT-in sədri kimi Bolqarıstan, Minsk qrupunun işini fəallaşdırmaqla düzgün həll yolu axtarılmasını davam etdirəcəkdir. Zənnimcə, Minsk qrupu yeni şərait üçün aktual olan fəaliyyət planı təqdim etməlidir. Təbii ki, ATƏT bu məsələdə öz iş parametrlərini hazırlamalıdır.

ATƏT-in fəaliyyəti Avropa Birliyinin və bu məsələnin həllinə öz töhfələrini verə biləcək digər qurumların köməyi ilə yeni çərçivədə genişləndirilə bilər. Bu baxımdan “Sülh naminə tərəfdaşlıq” proqramı faydalı olardı. Bizim bu proqram çərçivəsində ən müxtəlif mövzularda fikir söyləmək imkanımız olmuşdur. Yeri gəlmişkən, Avropa Birliyi bu problemin nizama salınmasına yardım etməyə böyük maraq göstərdiyini bildirmişdir. Məncə, bütün bu qurumlar və təşkilatlar həmin problemin həllinin axtarılmasında işlərini əlaqələndirməlidirlər, çünki bu məsələnin həllinə maraq göstərən təkcə region ölkələrindən ibarət deyildir.

Bolqarıstan bu cəhətdən həmin vəziyyətin sülh, diplomatiya və siyasi yolla nizama salınmasında özünün fəal amil missiyasını davam etdirəcəkdir.

SUAL: Xalqlarımız arasındakı qarşılıqlı mədəni münasibətlərin zəngin tarixi vardır. Bu sahədə qarşılıqlı münasibətlərin gələcəkdə də dərinləşdirilməsi yollarını nədə görürsünüz?

CAVAB: Bəli, həqiqətən, əvvəllər bizim bir çox təmas nöqtələrimiz olub. Lakin mən həm də inanıram ki, ölkələrimizin dövlət xadimləri xalqlarımızın tanış olması və bir-birini yaxından öyrənməsi üçün səy göstərəcəklər.

Mənim Bakı Slavyan Universitetinə getmək imkanım olmuşdur, çox gözəl təhsil müəssisəsidir. Mən orada Bolqarıstana böyük maraq göstərən gəncləri gördüm. Universitetin müəllim heyəti ilə görüşdüm, nümayəndə heyətimizin tərkibində gəlmiş Bolqarıstan professorunu onlara təqdim etdim. Onların hamısı əlaqələrin genişləndirilməsinə və fəallaşdırılmasına hazır olduqlarını bildirdilər.

Bundan əlavə, Prezident İlham Əliyev ilə mədəniyyət işçilərindən ibarət nümayəndə heyətləri mübadiləsinin, onun Bolqarıstana qarşıdakı səfəri çərçivəsində ölkəmizdə Azərbaycan mədəniyyəti günləri keçirilməsinin mümkünlüyünü müzakirə etdik. Mədəniyyət günlərinə gələcək nümayəndə heyəti elmi və yaradıcı ziyalıların təmsilçilərindən ibarət ola bilər, çünki xalqlarımız öz zəngin mədəniyyəti, mənəvi irsi ilə tanınmışdır. Zənnimcə, belə əlaqələr nəinki siyasi münasibətlərin, həm də iqtisadi əməkdaşlığın inkişafına təkan verərdi.

SUAL: Nəhayət, bizim kanalın çoxmilyonlu auditoriyasına Sizin arzularınızı eşitmək maraqlı olardı.

CAVAB: İlk növbədə, istərdim ki, başqa şəraitdə və başqa dövrdə - əmin-amanlıq və sülh dövründə yaşayıb çalışasınız, elə bir dövrdə ki, bu, yaratmaq dövrü və böyük Avropa ailəsinə qovuşmaq dövrü olsun.