ERMƏNİ XİSLƏTİNİN GÜZGÜSÜ OLAN KİTAB İNGİLİS DİLİNDƏ
“Gürcüstanda “erməni”, yoxsa gürcü kilsələri?!” kitabı hələ 1996-cı ildə yazılmış, çap olunmuş, ancaq təəssüf ki, keçən ilə qədər oxucu üzünə həsrət qalmışdı. Müəllifi gürcü alimi professor Bondo Arveladze, redaktoru tarix elmləri doktoru A.Abdaladze, rəyçiləri akademik M.Lordkipanidze, dosentlər S.Vardosanidze və Z.Sxirtladze olan bu kitab Sulxan-Saba Orbeliani adına Tbilisi Dövlət Universiteti tərəfindən nəşr edilmişdir. Kitaba məşhur gürcü mütəfəkkiri İlya Çavçavadzenin “Daşların fəryadı” əsərində ermənilərə xitabən dediyi bu sözlər epiqraf seçilmişdir: “Bizim üçün yaxşı idi, pis idi, biz sizi qəbul etdik, qardaş kimi sığınacaq verdik, heç olmasa, öz evimizdə bizə düşmən olmayın”.
Bondo Arveladzeni bu kitabı yazmağa vadar edən Samvel Karapetyan adlı birisinin 1995-ci ildə Yerevanda erməni dilində nəşr etdirdiyi “Gürcüstanda erməni kilsələri” xəritə-məlumat kitabçası olmuşdur. Kitabça Yerevandakı erməni memarlığının tədqiqi təşkilatının xətti ilə buraxılmışdır. Həmin təşkilatın hələ 1992-ci ildə erməni, rus və ingilis dillərində nəşr etdiyi “Axalkalak” adlı rəngli bukleti gürcü ziyalılarının kəskin etirazına səbəb olmuş, akademik R.Metreveli, professor N.Şoşiaşvili və başqaları ona sərt cavablar vermişdilər. Lakin xislətini dəyişə bilməyən erməni tarixçiləri onlara verilmiş cavablardan nəticə çıxarmayaraq, bütün dövrlərdə olduğu kimi, yenə də öz işlərində idilər və bu gün də onu utanmadan davam etdirirlər.
Hələ İlya Çavçavadzenin dövründə erməni tarixçilərinin nə vaxtsa ağıllanacaqlarını və həqiqət yoluna qayıdacaqlarını güman edən gürcü ziyalıları xristian “qardaşlarının” qədim zamanlardan başlanan xəyanətkarlığının bu gün daha həyasız şəkildə təzahür etməsinə dözə bilməyərək, onların Gürcüstandakı bütün xristian kilsələrini əsassız olaraq öz adlarına çıxmasına etirazlarını bildirmişlər. Çünki ermənilər əvvəlcə tarixi abidələrə sahib çıxır, sonra da həmin abidələrin yerləşdiyi ərazilərin elə dünya yaranandan onların olduğunu sübut etməyə çalışırlar. Azərbaycanın tarixi torpaqlarındakı qədim alban kilsələrinin və Dağlıq Qarabağın taleyi hamımıza bəllidir.
Yeri gəlmişkən, erməni aliminin “erməniləşdirdiyi” tarixi abidələrin bir qismi vaxtilə mesxeti türklərinin yaşadıqları ərazilərdə, habelə azərbaycanlıların qədimdən yığcam yaşadıqları Borçalı mahalında yerləşir.
Qəribədir ki, Samvel Karapetyanın qəsdən yol verdiyi təhrifləri elmi cəhətdən tam əsaslandırılmış faktlarla ifşa edən bu kitabın Gürcüstanın özündə yayılması, əslində, qadağan olunmuş, guya bunun gürcülər və ermənilər arasında ciddi nifaq sala biləcəyindən ehtiyat etmişlər. Lakin qonşu Gürcüstanla sıx əlaqə saxlayan və xeyriyyəçiliyi ilə yaxşı tanınan bir eloğlumuz müəllifə olan dostluq münasibətinə görə onu Azərbaycana dəvət etmiş və kitabın satışa buraxılmayan nüsxələrini əldə edərək yayılmasına kömək etmişdir.
Kitabın çox böyük tarixi və elmi əhəmiyyəti olduğunu, erməni alimlərinin hər şeyi özününkiləşdirmək xəstəliyinin ifşasına həsr edildiyini nəzərə alsaq, onun təkcə Azərbaycanda deyil, beynəlxalq miqyasda yayılmasının nə qədər vacib olduğunu isbat etmək artıqdır. Məhz belə məsələlərə indiyədək kifayət qədər diqqət yetirilmədiyindən, tutarlı cavab verilmədiyindən ermənilər öz istədiklərini etmiş, mövcud olmayan “zəngin” tarixlərini yaratmış, sonrakı nəsillərə isə bunu əsl həqiqət kimi sırımışlar.
Kitabda bu cəhətdən çox maraqlı bir fakt diqqəti cəlb edir. Həmin “xəritədə” S.Karapetyan ermənilərin adına çıxdığı 638 kilsədən söhbət açdığı halda, ona yazdığı annotasiyada bu kilsələrin sayının 650 olduğunu göstərir. Gürcü alimi B.Arveladze haqlı olaraq sual verir: Bu uyğunsuzluq təsadüfdür, yoxsa müəllifin istəyinin ifadəsidir?!
Çox böyük elmi, tarixi və siyasi əhəmiyyəti olan bu kitabın beynəlxalq ictimaiyyətin diqqətinə catdırılmasına kömək göstərmək üçün gürcü dostlarımızın müraciətinə biganə qala bilməyən tanınmış vətənpərvəp ziyalımız, dünya şöhrətli alim, akademik Cəlal Əliyevin təşəbbüsü və himayəsi ilə bu günlərdə həmin kitab ingilis dilində də çıxmışdır. Qafqaz Universitetinin rektoru, professor Hamlet İsaxanlının tərcümə etdiyi kitab həmin universitet tərəfindən buraxılmışdır.
İnanırıq ki, bu kitab erməni alimlərinin tarixi saxtalaşdırmaq fəaliyyətini ifşa etmək və ermənilərin xəyanətkar xislətini dünyaya tanıtmaq işində ciddi rol oynayacaqdır.
Qeyd etmək lazımdır ki, hələ 1989-cu ildən erməni separatizminin və terrorçuluğunun əleyhinə cəsarətlə çıxış edən mübariz alim və fədakar insan Cəlal Əliyev ermənilərin Azərbaycana və azərbaycanlılara qarşı törətdikləri cinayətləri, xəyanətləri ifşa edən maraqlı bir kitab üzərində də öz işini başa çatdırmaqdadır. Kitab bu yaxınlarda oxuculara təqdim olunacaqdır. Akademik bu işləri özünün və hər bir Azərbaycan ziyalısının vətəndaşlıq borcu hesab edir.
Bölmənin digər xəbərləri
