VERGİ MƏCƏLLƏSİNƏ ƏLAVƏ VƏ DƏYİŞİKLİKLƏR İQTİSADİYYATIN İNKİŞAFINI SÜRƏTLƏNDİRƏCƏKDİR
Sonra Milli Məclisin iqtisadi siyasət daimi komissiyasının sədri Səttar Səfərov Vergi Məcəlləsinə əlavələr və dəyişikliklər barədə məlumat vermişdir. O demişdir ki, dövlət büdcəsinin mədaxil hissəsinin təminatı vergilərin dərəcəsindən və təyin olunmasından asılıdır. Gəlirlərin reallığını təmin etmək və xərclərin səmərəliliyini yüksəltmək üçün Vergi Məcəlləsinə 80-dən çox əlavə və dəyişiklik nəzərdə tutulmuşdur. Nazirlər Kabineti Vergi Məcəlləsinin ayrı-ayrı maddələrinin tətbiqi ilə bağlı bir sıra qaydalar müəyyən etmişdir və dəyişikliklərin çoxu məhz bu qaydalarla bağlıdır. Bir sıra dəyişikliklər isə redaktə xarakteri daşıyır. Diqqəti cəlb edən əsas məsələ vergi dərəcələrinin dəyişməsi ilə bağlıdır.
Səttar Səfərov demişdir ki, gəlirlərdən vergilər əvvəllər 3 şkala ilə həyata keçirilirdi. Təklif olunan variantda isə bunun iki şkalada həyata keçirilməsi nəzərdə tutulub və əmək haqqından vergi tutulmasının aşağı həddi 100 min manatdan 150 min manata qaldırılıb. Əlavələr və dəyişikliklər qəbul olunduqdan sonra əmək haqqından gəlir vergisi 150 min manatdan 0 dərəcəsi ilə, 151 min manatdan 3 milyon manata qədər olan məbləğin 14 faizi, 3 milyon manatdan artıq olan aylıq gəlirlərin isə 35 faizi məbləğində vergi tutulacaqdır. Digər dəyişikliklərdə isə, fiziki şəxslərin əmək haqqından verilən aylıq əlavə yardım şərti maliyyə vahidinin min mislinədək olan hissəsinin, xaricdə müalicə üçün verilən vəsaitin şərti maliyyə vahidinin 2 min mislinə qədər olan hissəsinin, vərəsəliklə bağlı mülkiyyətin dəyərinin 20 min mislinə qədər olan hissəsinin, lotereya, istiqraz uduşlarından, bank əməliyyatlarına görə olan dividentlərin vergidən azad edilməsi nəzərdə tutulmuşdur. Bundan başqa, aksizlərin dərəcəsinin müvafiq icra orqanları tərəfindən təyin olunması da ləğv edilir. Aksiz özü də vergi olduğu üçün, neft məhsulları istisna olmaqla digər məhsullarda aksiz dərəcələri qanunla, yəni, Vergi Məcəlləsi ilə müəyyən olunacaqdır. Hüquqi şəxslərin mənfəət vergisinin 1 dərəcə, yəni 25-dən 24-faizə endirilməsi də yeni dəyişikliklərdən biridir.
Səttar Səfərov məcəllədə diferensial vergi sisteminin ləğvi məsələsinə öz etrazını bildirmiş, bunun düzgün addım olmadığını vurğulamışdır.
Sonra vergilər naziri Fazil Məmmədov çıxış etmişdir. O demişdir ki, ümummilli liderimiz möhtərəm Heydər Əliyevin rəhbərliyi altında ölkədə aparılan iqtisadi islahatlar nəticəsində iqtisadi inkişaf tempi bu gün də davam etməkdədir. Bu, ÜDM-in artımında, sərmayələrin cəlb olunmasında, eləcə də büdcə gəlirlərinin artmasında özünü göstərir.
İqtisadi siyasətin tərkib hissəsi olan vergi siyasətinin də əsas istiqaməti büdcə gəlirlərini təmin etməklə yanaşı, ölkədə iqtisadi inkişafı sürətləndirmək, əlverişli sərmayə şəraiti yaratmaq və sahibkarlığın inkişafını stimullaşdırmaqdır. Bünövrəsi Heydər Əliyev tərəfindən qoyulmuş və bu gün də uğurla həyata keçirilən neft strategiyası yaxın vaxtlarda iqtisadiyyatın digər sahələrinin də daha yüksək sürətlə inkişafına səbəb olacaq və bu özünü Prezident İlham Əliyevin seçkiqabağı çıxışlarında qeyd etdiyi yeni iş yerlərinin açılmasında, əhalinin maddi durumunun daha da yaxşılaşdırılmasında, eyni zamanda, dövlət büdcəsinin artmasında özünü göstərəcəkdir. Məqsədə nail olmaq üçün bir sıra mühüm addımlar atılmışdır və proses bu gün də davam etdirilir. Vergi Məcəlləsinə təklif olunan əlavələr və dəyişikliklər də məhz həmin siyasətin məntiqi davamıdır.
Nazirin çıxışından sonra deputatlar əlavə və dəyişikliklərin müzakirəsinə başlamışlar. Çıxışlar zamanı qeyd olunmuşdur ki, məcəlləyə təklif olunan dəyişikliklərin bəziləri iqtisadiyyatın inkişafına, əhalinin sosial şəraitinin yaxşılaşdırılmasına xidmət etsə də, diferensial vergi sisteminin ləğvi, sərnişin nəqliyyatında vergi dərəcələrinin artırılması bunun ziddinədir. Bəzi deputatlar Azərbaycanda sosial-iqtisadi vəziyyətin ağır olduğunu və dəyişikliklərin vəziyyəti daha da gərginləşdirəcəyini vurğulamışlar.
Milli Məclisin sədri Murtuz Ələsgərov deputatlara cavabında demişdir ki, Azərbaycan MDB ölkələri ilə müqayisədə iqtisadi, siyasi və digər sahələrdə xeyli qabağa getmişdir. İqtisadi inkişafın bu gün də uğurla davam etdirildiyi bir vaxtda ölkədə hər hansı bir ağır vəziyyətdən danışmaq heç bir məntiqə sığmır.
Sonda Fazil Məmmədov deputatların irad və təkliflərinə münasibət bildirmişdir. O demişdir ki, hökumətin əsas məqsədi regionların inkişafına nail olmaqdır. Diferensial verginin ləğvi inkişafa təsir etməyəcək. Hökumət kənd təsərrüfatında olduğu kimi, ayrı-ayrı sahələrə güzəştlərin tətbiqi ilə bağlı layihə hazırlayır. Əsas məsələ mənfəətin yaranmasıdır. Müəssisələr mənfəət əldə etdikdən sonra özləri vergi ödəyəcəklər.
Müzakirələr parlamentin növbəti iclasında davam etdiriləcəkdir.