2004-CÜ İLİN DÖVLƏT BÜDCƏSİNİN GƏLİR VƏ XƏRC HİSSƏLƏRİNDƏ DƏYİŞİKLİKLƏR EDİLMİŞDİR
Milli Məclisin aqrar siyasət daimi komissiyasının sədri Eldar İbrahimov demişdir ki, regionların inkişaf etdirilməsi məqsədi ilə kənd təsərrüfatı istehsalçılarına vergi güzəştlərinin müddətinin daha 5 il uzadılması barədə Prezident İlham Əliyevin parlamentə göndərdiyi qanun layihəsi fermerlər tərəfindən razılıqla qarşılanmışdır. Qanun layihəsində deyilir ki, kənd təsərrüfatı məhsulları istehsalı ilə məşğul olan (o cümlədən sənaye üsulu ilə) hüquqi şəxslər daha 5 il müddətinə Vergi Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş hüquqi şəxslərin mənfəət vergisi, əlavə dəyər vergisi, sadələşdirilmiş sistem üzrə vergisi və həmin fəaliyyət prosesində istifadə olunan obyektlərdən əmlak vergisini ödəməkdən azad edilirlər. Amma həmin şəxslər torpaq vergisinin ödəyicisi olaraq qalırlar.
Müzakirələr zamanı deputatlar kənd təsərrüfatı istehsalçılarının vergilərdən azad edilməsini ölkədə aqrar sahənin və regionların inkişafında mühüm rol oynayacağını bildirmiş və Prezident İlham Əliyevin bu addımını möhtərəm Heydər Əliyevin siyasi xəttinin davamı kimi qiymətləndirmişlər.
Sonra iqtisadi siyasət daimi komissiyasının sədri Səttar Səfərov ikinci layihə haqqında məlumat vermişdir. O demişdir ki, lotereya və istiqraz uduşlarının, bank əməliyyatlarına görə dividentlərin vergidən azad olunması əhalinin sosial vəziyyətinin yaxşılaşdırılmasına, əmanətlərin daha çox yerli banklarda yığılmasına, eləcə də daha çox kreditlərin verilməsinə xidmət edəcəkdir.
Banklara inamın ilbəil artdığını vurğulayan komissiya sədrinin sözlərinə görə, əhalinin banklara qoyduğu əmanətlərin məbləği əvvəlki illərlə müqayisədə təqribən 40-45 faiz artmışdır. Hazırda banklardakı əmanətlərin məbləği 1 trilyon manatdan çoxdur.
Milli Bankın idarə heyətinin sədri Elman Rüstəmov bildirmişdir ki, dividentlərdən tutulan vergilər il ərzində 10 milyard manata yaxın idi. Amma dividentlərin vergidən azad olunmusı ilə əmanətlərin banklara cəlb olunması və bu vəsaitlər hesabına kreditlərin verilməsinin artırılması daha məqsədəuyğundur.
Qanun layihələri müzakirə olunduqdan sonra maliyyə naziri Əvəz Ələkbərov “2004-cü ilin Dövlət büdcəsi haqqında” qanun layihəsinin müzakirəsi zamanı deputatların irəli sürdükləri təkliflərə bir daha aydınlıq gətirmişdir. Nazir demişdir ki, parlamentdə keçən müzakirələr zamanı 73 deputat çıxış etmiş və 50-dən çox təklif səslənmişdir. Həmin təkliflər bir daha təhlil olunmuş və layihədə bəzi dəyişkliklərin edilməsi qərara alınmışdır. Büdcə gəlirlərinin real imkanları nəzərdən keçirilmiş və onun 45 milyard manat artırılması məqsədəuyğun sayılmışdır. Bu, əsasən, Vergilər Nazirliyinin xətti ilə əlavə dəyər vergisi şəklində büdcəyə daxil olacaqdır. Bununla da Dövlət büdcəsinin gəlirləri 7 trilyon 2 milyard manat, xərcləri isə 7 trilyon 317 milyard manat təşkil edəcəkdir. Prezident İlham Əliyevin xüsusi tapşırığı ilə gəlirlərdəki 45 milyard manatın 40 milyard manatı regionların inkişaf etdirilməsi məqsədi ilə dövlət investisiya xərclərinə yönəldiləcəkdir.
Gələn ilin dövlət büdcəsinin layihəsi hazırlanarkən Naxçıvan Muxtar Respublikasının inzibati ərazi bölgüsündə edilmiş dəyişiklik nəticəsində 57 yeni kənd icra nümayəndəliyinin yaradılması və onların maliyyələşdirilməsi nəzərdə tutulmamışdı. Ona görə də bu məqsədlə 2 milyard 133 milyon manat vəsaitin ayrılması qərara alınmışdır.
Daxili imkanlar bir daha araşdırıldıqdan sonra dövlət büdcəsində nəzərdə tutulmuş Ehtiyat Fondu 5 milyard manat azaldılaraq 70 milyard manat olmuşdur. Bu vəsait Daxili Qoşunların xərclərinin, o cümlədən əmək haqlarının artırılmasına və maddi texniki bazasının genişləndirilməsinə yönəldiləcəkdir.
Tələbələrin təqaüdlərinin artırılması da qərara alınmışdır.
İcmal büdcənin də gəlir və xərcləri artırılacaqdır. Belə ki, icmal büdcəsinin tərkib hissəsi olan dövlət büdcəsinin gəlirləri 45 milyard manat, enerji, qaz və kimya sektoruna ediləcək dolayı subsidiya 450 milyard manat, Dövlət Neft Fondunun xərcləri 165 milyard manat artırılacaqdır. Beləliklə, icmal büdcənin gəlirləri 10 trilyon 460,6 milyard manat, xərcləri 10 trilyon 731,8 milyard manat olacaqdır. Dövlət Neft Fondunun (DNF) gəlirləri nəzərə alınmadan, icmal büdcənin kəsiri 1 trilyon 200 milyard manat təşkil edəcəkdir. 2004-cü ilin icmal büdcəsinin tərkib hissəsi olan DNF –nun xərclərində qaçqın və məcburi köçkünlərin sosial, mənzil və məişət şəraitinin yaxşılaşdırılması tədbirlərinə 230 milyard manat ayrılması nəzərdə tutulmuşdur. Bu vəsait Bərdə, Ağcabədi, Sabirabad rayonlarında məskunlaşmış Ağdam, Füzuli, Cəbrayıl rayonlarından olan məcburi köçkünlər üçün yeni qəsəbələrin tikintisinə yönəldiləcəkdir. DNF-nin vəsaitindən BTC əsas ixrac boru kəmərinin layihəsində Azərbaycan Respublikası hökumətinin iştirak payının təmin edilməsi üçün 9 milyard manat əlavə vəsait ayrılacaqdır.
Sonra Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun sədri Səlim Müslümov bəzi məsələlərə aydınlıq gətirmişdir.
Deputatlar dövlət büdcəsindən məqsədyönlü ayırmaların artımından razı qaldıqlarını bildirmiş, 2004-cü ilin Dövlət büdcəsi haqqında qanun layihəsi və büdcə zərfinə daxil olan digər qanun layihələri səsə qoyularaq qəbul edilmişdir.