Fransa Milli Assambleyasında fransız müstəmləkəçiliyinin zorakılıqlarından danışılıb VİDEO
Paris, 2 fevral, AZƏRTAC
Azadlıq və demokratiya dəyərlərini uca səslə iddia edən və əsas hüquqları pozan Fransa müstəmləkə siyasətini hələ də davam etdirir. Dənizaşırı ərazi və departamentlərin əhalisi hələ də ötən əsrlərdə fransız müstəmləkə siyasətinin zorakılıq travmalarından qurtula bilməyiblər. Müstəmləkəçilik zorakılığının qoyduğu travmadan qurtulmaq, belə zorakılıqların bir daha təkrarlanmaması və gənc nəslin əcdadlarının yaşadıqları bu əzab-əziyyəti unutmamaları məqsədilə avtoxton əhalinin nümayəndələri seminarlar, konfranslar və digər tədbirlər təşkil edirlər.
Parisdə Milli Assambleyada solçu-demokrat və respublikaçı deputatlar qrupunun Louis Joinet İnstitutunun (Institut Louis Joinet - IFJD) birgə təşkilatçılığı ilə “Qviananın hindu əhalisinə dair həqiqət komissiyası” adlı kollokvium keçirilib.
AZƏRTAC xəbər verir ki, kollokviumda Qviananın hindu əhalisinin fransız müstəmləkəçiliyi dövründə məruz qaldığı zorakılıqlara dair IFJD-nin “beyin mərkəzi”nin hazırladığı hesabat, həmin zorakılıqlardan bəhs edən “Qvianalı uşaqlar irəli” kitabı haqqında ətraflı məlumat verilib. Tədbir çərçivəsində Moliko Alet+Po Assosiasiyasının müstəmləkə zorakılığının qurbanı olmuş hinduların fotolarından hazırladığı sərgi də böyük diqqət cəlb edib.
Kollokviumda 2000 hindu uşağın hinduların yaşam tərzinin və dəyərlərinin tam əksi olan, eləcə də onların kimlik köklərini məhv edən fransız Katolik internat məktəblərinə məcburi göndərilməsindən, “Homes” deyilən internat məktəblərdə müstəmləkəçilərin yerli uşaqlara qarşı törətdiyi müxtəlif zorakılıqlardan danışılıb.
Bildirilib ki, Qvianaya missiyalar çərçivəsində internatların keçmiş sakinləri ilə görüşlər keçirilib, onların xatirələri qeydə alınıb. Valideynlərindən zorla qoparılaraq internata yerləşdirilmiş uşaqlara ana dilində, mədəniyyətlərindən, adət-ənənələrindən danışmaq qadağan edilib. Fransızların yaratdıqları bu internatların əsas məqsədi hindu uşaqlarını öz kimliyindən, köklərindən uzaqlaşdırmaq, onlara fransız mədəniyyətini aşılamaq olub. İnternatlarda uşaqlara qarşı törədilmiş cinsi zorakılıqdan da söz açılıb. Qeyd olunub ki, internatların keçmiş sakinlərindən bəziləri dəfələrlə cinsi zorakılığa məruz qaldıqlarını etiraf ediblər. Fransız müstəmləkəçiləri hinduları daim alçaldıb, onları vəhşi adlandıraraq heyvan kimi baxıblar. Hətta bəzən 5 yaşdan da kiçik uşaqlar ailə mühitindən ayrılıb sərt qaydalarla yaşamağa məcbur edilirdilər. Çox erkən yaşda qayda və cəzalarla yaşamalı olan bu uşaqlar hindu yemək vərdişlərinə tamamilə yad olan yeməkləri zorla yeməli idilər. İnternatlarda müntəzəm fiziki zorakılıqlar da tətbiq olunurdu, onlar yumruq, qamçı və kəmərlə cəzalandırılırdılar.
Qeyd edilib ki, kilsənin təşəbbüsü ilə yaranmış bu katolik internat məktəbləri 1949-cü ildən Fransa dövləti tərəfindən dəstəklənib və maliyyələşdirilib. Bu katolik internat məktəbin keşişlərindən olan İv Barbotənin sözləri müstəmləkə məqsədini aydın əks etdirir: “Hinduların təkamülünə kömək etmək üçün onları ailələrindən mümkün qədər tam ayırmaq və yetim böyütmək lazımdır”. Bu fikir Qviana hindularının öz köklərindən necə uzaqlaşdırılması istəyini aydın əks etdirir. Avtoxton əhalini öz kökündən uzaqlaşdırmaq əhaliyə qarşı qətllər, işgəncələr, köləlik kimi birbaşa və radikal, eləcə də tərbiyəvi assimilyasiya tədbirləri, ənənəvi yaşayış mühitinin məhv edilməsi, avtoxton dillərin unudulması üçün repressiv təhsil və digər üsullarla aparılıb. Yerli həyat tərzinin mütərəqqi dekonstruksiyasına dair “sivilləşdirici” istək iddiası ilə bu zorakılıq kollektiv və fərdi şəxsiyyət travmasının spesifik formasını yaradıb.
Bildirilib ki, toplanmış şahid ifadələri Həqiqət Razılaşma Komissiyasının (CVR) yaradılması zərurəti doğurur. Komissiya avtoxton əhaliyə qarşı törədilmiş zorakılığın ciddiliyini və spesifikliyini qiymətləndirmək üçün ən uyğun qurumdur. CVR təzminat, tibbi yardım və restitusiya kimi fərdi, eləcə də qurbanların xatirəsinə abidələrin ucaldılması, tədris proqramlarına repressiya epizodlarına həsr olunmuş yeni fəsillərin daxil edilməsi kimi kollektiv kompensasiya tədbirləri görməklə zorakılığın təkrarlanmasının qarşısını almağa kömək edə bilər.
Sonra tədbir sual-cavab formasında işini davam etdirib.
Bölmənin digər xəbərləri
