Osman Kepenek: Cənubi Qafqazın əsas lokomotivi Azərbaycandır
Bakı, 7 may, AZƏRTAC
Azərbaycanın Qarabağ Zəfərindən sonra Cənubi Qafqazda yeni mərhələnin başlanğıcında olduğu artıq hər kəsə məlumdur. Bu mərhələ münaqişənin başa çatdığı və regionda yeni geosiyasi reallıqların formalaşdığı dövr kimi xarakterizə olunur.
Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Türkiyənin siyasi şərhçisi, “Akademik Araşdırmalar” beyin mərkəzinin prezidenti Osman Kepenek bildirib.
O qeyd edib ki, Azərbaycanın Zəfərdən sonra daha qətiyyətlə gündəmə gətirdiyi nəqliyyat və enerji siyasəti yalnız iqtisadi seçim deyil, eyni zamanda, strateji və geosiyasi baxışın ifadəsidir.
“Xəzər ilə Qara dənizi birləşdirən Orta Dəhliz yalnız ticarət marşrutu deyil, eyni zamanda, Türkiyəni Türk dünyasına bağlayan geosiyasi və strateji xətdir. TRIPP təşəbbüsü və regional kommunikasiya xətlərinin açılması istiqamətində atılan addımlar da bu marşrutun ayrılmaz hissəsidir. Xüsusilə Rusiya-Ukrayna müharibəsindən sonra enerji təchizat xətlərini şaxələndirmək istəyən Avropa İttifaqı da bu layihələrə dəstək verir. Regionda davamlı əməkdaşlıq mühitinin formalaşması üçün bir sıra əsas şərtlərin yerinə yetirilməsi vacibdir. Bu şərtlərin başında Ermənistanın regional reallıqlarla barışması dayanır. 2020-ci il Zəfərindən sonra Azərbaycan öz ərazi bütövlüyünü bərpa edib və sülh prosesinə açıq mövqe nümayiş etdirib. Lakin Ermənistan bölgədə real sülh və həqiqi normallaşma istiqamətində lazımi addımları atmalıdır”, - deyə siyasi şərhçi qeyd edib.
Türkiyə Azərbaycanın “xeyr” dediyi heç bir addımı atmayacaq
O.Kepenek bildirib ki, Ermənistanın müstəqillik bəyannaməsində və konstitusiyasında Türkiyəyə qarşı 1915-ci il hadisələri ilə bağlı ittihamlar hələ də qalmaqdadır. “Türkiyənin ərazi bütövlüyünü hədəf alan Ermənistan bu gün də Türkiyənin bir hissəsini “Qərbi Ermənistan” adlandırmağa davam edir. Davamlı sülh və normallaşma üçün Ermənistanın Türkiyəyə qarşı açıq ərazi iddialarından imtina etməsi, Ağrı dağının təsvirini dövlət gerbindən və rəsmi istifadədən çıxarması vacibdir. Bu, sadəcə detal deyil. Qonşusunun torpaqlarına konstitusion səviyyədə iddia edən və başqa dövləti qurucu sənədlərində ittiham edən ölkə ilə hüquqi və siyasi baxımdan tam normallaşma mümkün deyil. Bu addımlar atılmadan Türkiyə-Ermənistan sərhədinin açılması məsələsi gündəmə gələ bilməz. Əgər Ermənistan Türkiyə ilə münasibətlərini normallaşdırmaq və ortaq sərhədi açmaq istəyirsə, bunun yolu Bakıdan keçir. Türkiyə Azərbaycanın “xeyr” dediyi heç bir addımı atmayacaq. Hətta Azərbaycanın ən kiçik tərəddüdünün olduğu məsələdə belə Ermənistanla münasibət qurmayacaq. Bu, sadəcə siyasi seçim deyil, “Bir millət, iki dövlət” prinsipinin təbii və dəyişməz nəticəsidir”, – deyə O.Kepenek bildirib.
Siyasi şərhçi vurğulayıb ki, Türkiyə-Azərbaycan strateji tərəfdaşlığı olduqca dərin və möhkəm əsaslar üzərində qurulub. Ermənistan bu reallığı nəzərə almadan normallaşma prosesini irəli aparacağını düşünərsə, bu, yalnız yeni məyusluqlara səbəb olacaq. “Türkiyə-Azərbaycan strateji tərəfdaşlığı regionda həlledici rol oynayır və Şuşa Bəyannaməsi bu tərəfdaşlığa mühüm diplomatik çərçivə qazandırıb.
“Müdafiə, enerji, nəqliyyat və iqtisadiyyat sahələrində dərinləşən əməkdaşlıq həmin çərçivəni konkret məzmunla doldurub. Türkiyə regionda qarşıdurmanı deyil, sabitlik, ticarət və əməkdaşlıq üzərində qurulan yeni düzəni dəstəkləyir. Lakin bu hədəf heç vaxt Azərbaycanın maraqları və razılığı olmadan həyata keçirilə bilməz. Cənubi Qafqazın münaqişə məkanından əməkdaşlıq platformasına çevrilməsi mümkündür və bu transformasiyanın əsas lokomotivi Azərbaycandır.
Müxbir - Səbinə Əlizadə
Bölmənin digər xəbərləri
