Hörmətli xanımlar və cənablar!

Hesab edirəm ki, nümayəndə heyətimizin Azərbaycana səfəri uğurla başlanır. Bu səfər iştirakımızla imzalanmış çoxsaylı sazişlərlə çox yaxşı şəkildə dolğunlaşır. Danışıqlarımızdan sonra belə bir qənaətə gəlməyə əsasım var ki, bu səfər siyasi sahədə ikitərəfli münasibətlərimizin inkişafına təkan verəcəkdir. Etiraf etmək lazımdır ki, bu dialoq indiyədək rəvan aparılmamışdır. Əvvəla, iqtisadi münasibətlərimizin fəallaşdırılacağına ümid bəsləyirəm və buna əsas var. Ekspertlərimiz ölkələrimiz arasında əmtəə dövriyyəsinin vəziyyəti məsələsini müzakirə etmişlər. Demək olmaz ki, əmtəə dövriyyəsinin real vəziyyəti qənaətbəxşdir. Əmtəə dövriyyəmizi artırmağın konkret forma və metodlarından danışarkən biz, ilk növbədə, normativ bazanı nəzərdən keçirməli və lazım olarsa, ona əlavələr etməliyik. Nəqliyyat məsələlərini nəzərdən qaçırmaq olmaz, əmtəə dövriyyəsinin strukturunu konkret şəkildə tamamlamaq lazımdır.

Çox vaxt eyni mövqelərdən çıxış etdiyimiz Birləşmiş Millətlər Təşkilatından tutmuş, ölkələrimizin əlaqə saxladıqları Avropa strukturlarınadək dövlətlərimizin üzv olduqları beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində gözəl qarşılıqlı fəaliyyət imkanı mövcuddur.

Biz regional təşkilatlar çərçivəsində də fəal əməkdaşlıq etməliyik.

Ölkəmizin ATƏT-də sədrliyini yüksək qiymətləndirdiyinə görə Prezident İlham Əliyevə təşəkkür edirəm. Mən onu əmin etdim ki, Bolqarıstan bu istiqamətdə bundan sonra da fəal mövqe tutacaqdır. Həqiqətən, Bolqarıstan əvvəllər bu təşkilatda sədrlik edən bütün ölkələrdən fərqlənməyə, xüsusən bu konkret problem barəsində fərqlənməyə çalışır. Bu fəallıq təkcə xarici işlər nazirlərinin qarşılıqlı əlaqələrində deyil, missiyaların təsis olunmasında və digər məsələlərdə də öz ifadəsini tapmışdır. Hesab edirəm ki, biz beynəlxalq terrorizmlə mübarizə məsələsində eyni mövqedəyik. Digər tərəfdən, Bolqarıstanın və Azərbaycanın konkret nöqtələrdə - İraqda və Əfqanıstanda olması, bu münaqişələrin dini və etnik zəmində baş verməməsi faktının özü bizi müəyyən mənada yaxınlaşdırır.

X X X

Sonra prezidentlər İlham Əliyev və Georgi Pırvanov jurnalistlərin suallarına cavab verdilər.

SUAL: Mənim sualım Prezident İlham Əliyevədir. Cənab Prezident, xahiş edirəm deyəsiniz, Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəmərinin tikintisi hansı mərhələdədir və Bolqarıstanın maraq göstərə biləcəyi digər neft layihələri varmı?

İLHAM ƏLİYEV: Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəmərinin uğurla tikilib istifadəyə verilməsi Azərbaycanın qarşısında duran ən önəmli məsələlərdən biridir. Bu kəmərin tikintisi yalnız və yalnız xalqımızın ümummilli lideri Heydər Əliyevin təşəbbüsü ilə, onun əməyi nəticəsində mümkün olmuşdur. Təsadüfi deyil ki, bu gün Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəməri Heydər Əliyevin adını daşıyır. Tikinti işləri çox uğurla davam edir və gələn il Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəmərinin istismara verilməsi böyük bayram kimi qeyd ediləcəkdir. Çoxlu sərmayə qoyulubdur. Ümumi sərmayənin həcmi təqribən 3 milyard dollara bərabərdir. Böyük beynəlxalq konsorsium bu işləri icra edir və hər şey vaxtında başa çatacaqdır. Beləliklə, Azərbaycan nefti dünya bazarlarına çıxarılacaqdır.

Azərbaycan qazının dünya bazarlarına, Avropaya çıxarılması üçün də çox önəmli addımlar atılır. Əminəm ki, Bakı-Tbilisi-Ərzurum qaz kəmərinin tikintisi də uğurla başa çatacaq və beləliklə, Azərbaycan qazı Gürcüstana, Türkiyəyə və ondan sonra digər Avropa ölkələrinə çatdırılacaqdır.

Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəmərinin illik gücü, təxminən 50 milyon tona bərabərdir. Nəzərə alsaq ki, Azərbaycanda və digər Xəzəryanı ölkələrdə neftin hasilatı kəskin surətdə artacaq, əlbəttə, gələcəkdə biz digər ixrac marşrutları haqqında ciddi fikirləşəcəyik. Bu baxımdan da Bolqarıstanla Azərbaycan arasında əməkdaşlıq çox uğurlu ola bilər.

SUAL: Mənim sualım Bolqarıstan Prezidentinədir. Cənab Prezident, bildiyiniz kimi, Azərbaycanın ən ağrılı problemi olan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli ilə məşğul olmaq üçün mandatı verilmiş ATƏT-in Minsk qrupundan Azərbaycan tərəfi narazıdır. Bu narazılıq, qrupun fəaliyyətinin Azərbaycanı qane etməməsi rəsmi dairələr tərəfindən dəfələrlə bəyan edilibdir. İndiyə kimi, sanki müşahidəçi funksiyasını yerinə yetirən ATƏT-in Minsk qrupunun fəaliyyətində ATƏT-ə Bolqarıstanın sədrlik etdiyi müddətdə ciddi irəliləyişlər əldə oluna bilərmi?

GEORGİ PIRVANOV: Hörmətli cənab Prezident, hörmətli xanımlar və cənablar! Qeyd etdiyim kimi, ATƏT-in sədri kimi Bolqarıstan münaqişələrin, o cümlədən Dağlıq Qarabağ probleminin həllinə yönəldilmiş fəaliyyəti gücləndirməyi qarşısına məqsəd qoyur. Hesab edirəm ki, Minsk qrupunun fəaliyyəti həmin münaqişənin həllində vasitəçiliyin gücləndirilməsinə yönəldilməlidir. Həmçinin hesab edirəm ki, Avropa Birliyinin bu prosesə fəal qoşulması yollarını axtarmaq lazımdır. Mən bu ölkələrin prezidentləri və xarici işlər nazirləri arasında görüşləri yüksək qiymətləndirirəm. ATƏT-in sədri kimi Bolqarıstan bu məsələnin həllinə yönəldilmiş bütün formaları dəstəkləməyə hazırdır.

SUAL: Mənim sualım Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevədir. Siz dediniz ki, ölkələrimiz arasında əmtəə dövriyyəsinin vəziyyətini araşdıracaqsınız. Bu vəziyyətin əsas səbəblərini və onun yaxşılaşdırılmasına yönəldilmiş tədbirləri konkret olaraq, göstərə bilərsinizmi? Bir də, Siz həm Bolqarıstan, həm də Azərbaycan iqtisadiyyatında neft sektoruna və digər sahələrə real sərmayə axını variantını necə görürsünüz?

X X X

İLHAM ƏLİYEV: Biz hesab edirik ki, iqtisadi əlaqələrin mövcud səviyyəsi nə Bolqarıstanı, nə də Azərbaycanı qane edir. Hökumətlərarası birgə komissiya bu məsələ ilə ciddi məşğul olur və ona tapşırıq verilmişdir ki, bu vəziyyətin səbəbləri araşdırılsın, təhlil edilsin və konkret təkliflər irəli sürülsün. Nəzərə alsaq ki, həm Bolqarıstanda, həm də Azərbaycanda iqtisadiyyat yüksək sürətlə inkişaf edir, əlbəttə, deyə bilərik ki, bu sahədə əlaqələrin genişlənməsi üçün çox gözəl şərait vardır.

Qarşılıqlı sərmayələrin qoyulması istiqamətində də çox mühüm addımlar atıla bilər. Azərbaycanda çox gözəl sərmayə mühiti vardır. Adambaşına düşən xarici sərmayələrin həcminə görə ölkəmiz keçmiş sovet respublikaları arasında qabaqcıl yerlərdədir. Burada xarici sərmayələr çox etibarlı şəkildə qorunur və əminəm ki, Bolqarıstandan olan iş adamları da bu imkandan istifadə edəcəklər.

Mən bilirəm ki, Bolqarıstandan Azərbaycana bir qrup iş adamı gəlmişdir. Burada biznes forum keçiriləcəkdir. Ümid edirəm, yaranacaq əlaqələr imkan verəcək ki, qarşılıqlı sərmayələrin qoyulması mümkün olsun. Böyük həcmdə sərmayələrin qoyulması imkan versin ki, ölkələrimiz arasında iqtisadi əlaqələr yeni pilləyə qalxsın.

SUAL: Bolqarıstanın Prezidenti cənab Pırvanov bildirdi ki, Azərbaycan-Bolqarıstan danışıqlarında əsas müzakirə obyektlərindən biri nəqliyyat problemləri ilə bağlı olubdur. Bilmək istərdim, TRASECA proqramının perspektivləri barədə prezidentlərin mövqeyi necədir?

GEORGİ PIRVANOV: TRASECA nəqliyyat dəhlizinin inkişafı ilə bağlı artıq yeni faktlar məlumdur. Çox güman ki, bu faktlar barədə bizə bir qədər sonra məlumat verəcəklər. Məsələn, parlamentlərin imzalanmış sazişlərdə dəyişikliklər etməsi nəzərdə tutulur. Bu layihədə struktur dəyişiklikləri ilə əlaqədar ölkələrimizin öz üzərinə götürdükləri öhdəliklər mənim üçün xüsusilə vacibdir. Deməliyəm ki, nəqliyyat dəhlizinin inkişafı iqtisadi problemlərin həllində əsas məsələdir. Məsələn, energetika və nəqliyyat infrastrukturları ölkələrimizin inkişafına daha ciddi töhfədir, eyni zamanda, regionda təhlükəsizliyin təmin olunmasında mühüm rol oynayırlar. Odur ki, Bolqarıstan TRASECA proqramında və enerji layihələrində fəal iştirak etməyə maraq göstərir.

Mən cənab Əliyevin diqqətini Bakı-Tbilisi-Ceyhan layihəsindən əlavə, digər uzunmüddətli layihələrə yönəltməyə cəhd göstərdim və ümidvaram ki, Azərbaycan bu ideyalara baxılmasına müsbət yanaşacaqdır. Çünki Azərbaycanda neft və qaz vardır, Avropa onları almağa, Bolqarıstan isə karbohidrogen ehtiyatlarını nəql etməyə maraq göstərir. Biz bu istiqamətdə münasibətlərin inkişafında maraqlıyıq.

X X X

Mətbuat konfransında Azərbaycan Prezidenti Administrasiyasının rəhbəri Ramiz Mehdiyev, Milli Məclis sədrinin müavini Ziyafət Əsgərov, xarici işlər nazirinin müavini Xələf Xələfov, Bolqarıstanın Bakıdakı səfiri İvan Palçev, nazirlər, komitə rəhbərləri, Bolqarıstan nümayəndə heyətinin üzvləri iştirak edirdilər.