Smartfonda sosial şəbəkələrdə videolara baxış cəmi bir saata gözü yorur
Bakı, 20 avqust, AZƏRTAC
Rəqəmsal cihazların uzun müddət istifadəsi ilə yaranan vizual yorğunluq təkcə gadget ekranı qarşısında sərf olunan ümumi vaxtdan asılı deyil. İstifadəçinin baxdığı məzmunun növü də rol oynayır. Alimlər təcrübədə üç növ fəaliyyətin gözlərə təsirini smartfonla müqayisə edərək, onların arasında gözləri ən çox yoranı müəyyən ediblər.
AZƏRTAC xarici mətbuata istinadla xəbər verir ki, Çennaidəki (Hindistan) SRM Elm və Texnologiya İnstitutunun tədqiqatçıları sinqapurlu həmkarı ilə birlikdə insanların vizual aktivliyini qiymətləndirmək üçün “Raspberry Pi” mikrokompüteri və İQ kamera əsasında portativ sistem yaradıblar. Göz qırpma tezliyini, onlar arasındakı intervalı və göz bəbəklərinin diametrini real vaxt rejimində ölçməklə sistem gözün yorğunluğunun əlamətlərini müəyyən etməyə imkan verir.
Yeni məhsul eksperimentdə sınaqdan keçirilib və bu müddət ərzində smartfonla üç növ fəaliyyətin: elektron kitab oxunması, “Tom və Cerri” cizgi filminin epizodlarına baxılması və sosial şəbəkələrdə qısa videolar olan lentin vərəqlənməsi effektləri müqayisə edilib. Nəticələri əks etdirən məqalə “Journal of Eye Movement Research” jurnalında dərc olunub.
Tədqiqatda Hindistandan olan gündəlik smartfon istifadəsinə öyrəşmiş 30 gənc kişi və qadın (orta yaş - 22,6 il) iştirak ediblər. Fərqli günlərdə onlar fəaliyyət növlərindən biri üzrə “Realme 6 Pro” smartfonu ilə laboratoriyada bir saat vaxt keçiriblər.
Sistemin köməyi ilə iştirakçıların gözlərinin fizioloji reaksiyasını izləyən alimlər sosial şəbəkələrdəki qısa videoların ən böyük yorğunluğa səbəb olduğunu müəyyən ediblər.
Bu cür məzmuna baxarkən göz bəbəyi diametri elektron kitab oxuduqda və ya cizgi filmlərinə baxdıqda diametrindən daha çox dəyişirdi. Tədqiqatçılar izah ediblər ki, videoçarxlarla lenti vərəqləyərkən şəkillərin və parlaqlıq səviyyəsinin dinamik dəyişməsi daha yüksək vizual yükə səbəb olurdu.
Bundan əlavə, mütəxəssislər göz qırpma tezliyində əhəmiyyətli dərəcədə azalma (54-61 faiz) və aralarındakı intervalların artmasını (39-42 faiz) qeyd ediblər ki, bu da görmə yorğunluğundan xəbər verir.
Təcrübənin nəticələri açıq şəkildə nümayiş etdirdi ki, smartfonda sosial şəbəkələrdə hətta bir saat videoçarxlara baxış göz yorğunluğuna səbəb olmaq üçün kifayətdir. Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, bu nəticələri insanların gadget ekranlarında uzun müddət qalma riskləri barədə məlumatlılığının artırılması və göz gigiyenasının təşviq edilməsi üçün istifadə etmək bilər. Oftalmoloqlar xəbərdarlıq edirlər ki, göz yorğunluğu daha yavaş göz qırpması ilə müşayiət olunur, bu da quru göz sindromunun və digər problemlərin inkişafına kömək edə bilər.
Həmçinin, əvvəlki elmi işlər qadcetlərdən uzun müddət istifadə ilə psixi sağlamlığın pisləşməsi - yuxu pozğunluğu, depressiyanın inkişafı, tənhalıq hissinin yaranması və intihar haqqında düşüncələri arasında əlaqə olduğunu göstərib. Bu yaxınlarda amerikalı tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, ekran qarşısında həddindən artıq vaxtın keçirilməsi uşaqlarda ürək-damar xəstəlikləri riskinin artmasına səbəb ola bilər.
Bölmənin digər xəbərləri
