Yetərsiz maliyyələşdirmə səbəbindən BMT-nin biomüxtəlifliyin qorunması üzrə danışıqları dalana dirənib
Bakı, 29 oktyabr, AZƏRTAC
Kolumbiyanın Kali şəhərində keçirilən BMT-nin Biomüxtəliflik Konvensiyası Tərəflərinin 16-cı konfransının ikinci həftəsi başlayıb və bu müddət ərzində iştirakçı ölkələr tələb olunan milyardlar əvəzinə milyonlarla dollar ayırmağa söz veriblər.
AZƏRTAC xəbər verir ki, 7 ölkə və bir əyalət hökuməti Qlobal Biomüxtəliflik Konvensiyası Çərçivəsinə əlavə olaraq 163 milyon ABŞ dolları ayırmağı öhdəsinə götürüb.
Fond 2030-cu ilə qədər təbiət itkisini dayandırmaq üçün 2022-ci il Kunming-Monreal Qlobal Biomüxtəliflik Konvensiyası Çərçivəsində müəyyən edilmiş məqsədlərə nail olmaq üçün yaradılıb. Kolumbiyada keçirilən konfransın vəzifəsi bu sazişi həyata keçirməkdir.
Hüquq müdafiəçisi qruplar fondun ümumi vəsaitinin vəd edilən milyardlarla dollar əvəzinə təxminən 400 milyon dollara çatdığını bildiriblər. Təbiətin görünməmiş tənəzzülü və növlərin sürətlə nəslinin kəsildiyi bir şəraitdə alimlər bütün dünya hökumətlərinə xəbərdarlıq ediblər. Onlar bildiriblər ki, artıq itirməyə vaxt yoxdur.
Beynəlxalq Təbiəti və Təbii Sərvətləri Mühafizə Birliyinin (IUCN) məlumatına görə, hazırda dünyadakı ağac növlərinin təxminən 38 faizi - cəmi 16 425 növü kənd təsərrüfatına yer açmaq, faydalı qazıntıların çıxarılması, yol tikintisi və digər fəaliyyətlər üçün kəsilir və ya budanır. Bunun nəticəsində onlar yox olmaq təhlükəsi ilə üzləşib.
Təbiətşünaslar arasında “30/30” kimi tanınan sammitin əsas məqsədlərindən biri hər bir ölkənin 2030-cu ilə qədər öz ərazisinin 30 faizini bərpa etməsidir.
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Ətraf Mühit Proqramının (UNEP) oktyabrın 28-nə olan məlumatına görə, dünyanın quru və daxili sularının yalnız 17,6 faizi hansısa formada mühafizə altında olub. Bir çox ölkələr bu ayın bitməsinə baxmayaraq, hələ də öhdəliklərini təqdim etməyiblər.
UNEP-in hesabatında açıq okeanın mühafizəsi üzrə öhdəliklərin daha aşağı olduğu, hazırda dəniz və sahilyanı ərazilərin yalnız 8,4 faizinin qorunduğu göstərilib.
BMT-nin bu qurumu ölkələri təkcə 30 faizlik biomüxtəlifliyin mühafizəsi hədəfinə çatmağa deyil, həm də çöllük ərazilərə və ya onsuz da az sayda canlı təbiətə və ya əhaliyə malik olan digər ərazilərə üstünlük verməyə, xüsusilə qiymətli torpaqlarda və su yollarında mühafizəni hədəf almağa çağırır.
Kolumbiyada keçirilən sammitdəki nümayəndələr indi yerli xalqların tanınması və biomüxtəliflik məsələləri üzrə qərarların qəbulu, o cümlədən bu qrupların BMT-nin Bioloji Müxtəliflik üzrə rəsmi Konvensiya prosesində yeni daimi iştirakı üzrə razılığa gəlməyə yaxındırlar.
Bununla belə, bir çoxları sammitin uğurunun göstəricisi kimi təbiətin mühafizəsinin maliyyələşdirilməsi üçün güclü variantlar təqdim ediləcəyini gözləyir.
Bölmənin digər xəbərləri
