Bakı, 27 aprel, AZƏRTAC

Bu günlərdə “İsrailin səsi” dövlət radiostansiyasında İsrail vətəndaşları arasında yetərincə populyar olan “Günün aktual hadisələri” adlı səhər verilişində qondarma “erməni soyqırımı”nın İsrail Dövləti tərəfindən tanınmasının perspektivləri geniş şərh olunub.

AZƏRTAC xəbər verir ki, beynəlxalq münasibətlər sahəsində ekspert, “İsrailin səsi” radiostansiyasının daimi şərhçisi Arye Qut radioaparıcı Tedi Sandlerin suallarına cavab verərək bildirib ki, rəsmi Ankaranın qondarma “erməni soyqırımı” problemi ilə bağlı mövqeyini müqayisə etsək, demək olar ki, onun mövqeyi kəskin dəyişib.

İsrailli ekspert deyib: ”Müasir Türkiyənin rəhbərliyi dəfələrlə Ermənistana belə bir müraciət edib: gəlin, arxivləri açaq, bu problemlə məşğul olan beynəlxalq tərkibli tarixçilər komissiyası toplayaq və aydınlaşdıraq, lakin bu tarixi məsələni siyasi provokasiyalar obyektinə çevirməyək. Lakin Ermənistan rəhbərliyi buna getmir və dünyadakı erməni lobbisi vasitəsilə qondarma “erməni soyqırımı”nın bütün dünyada tanınmasına müvəffəq olmağa çalışır. Biz bunu etiraf etsək də, etməsək də, Avropa rəhbərliyinin və siyasi elitasının erməni lobbisi ilə fəal bağlı olmasını nəzərə almaq lazımdır. Avropa Parlamentinin qondarma “erməni soyqırımı”nın tanınması haqqında qərar qəbul etməsi təsadüfi aksiya deyil, erməni lobbisinin Avropada səmərəli fəaliyyətinin və təsirinin nəticəsidir. Əminəm ki, yüz il əvvəl baş vermiş hadisələr ilə deputatlar və baş nazirlər deyil, tarixçilər məşğul olmalıdır. Mövcud problemlərin həlli yollarını birlikdə tapmaq tarixçilərə daha asandır. Lakin tarix siyasi haqq-hesab çürütmək üçün həmişə əlverişli zəmin olub və heç şübhəsiz, hələ uzun müddət belə olacaq. Avropa ilə Türkiyə arasında qondarma “erməni soyqırımı”nın tanınması ilə bağlı indiki diplomatik münaqişədə də hadisələr elə bu şəkildə cərəyan edir.

A.Qut aparıcı Tedi Sandlerin “qondarma “erməni soyqırımı”nın İsrailin yeni seçilmiş parlamenti tərəfindən tanınması perspektivləri ilə bağlı sualına cavab verərək bildirib ki, türk və yəhudi xalqları arasında 500 illik qarşılıqlı münasibətlər və qarşılıqlı anlaşma tarixi var. Ekspert deyib: “Tarixi faktları unutmaq lazım deyil. Vaxtilə Türkiyə sultanı İspaniya yəhudilərini tamamilə məhv olmaqdan xilas edib, onlara vətəndaşlıq hüquqları verib. Avropa yəhudilərinin qorxunc və dəhşətli qırğına məruz qaldıqları İkinci Dünya müharibəsi illərində Türkiyə yəhudiləri müdafiə və xilas edib”.

A.Qutun fikrincə, qondarma “erməni soyqırımı”nın tanınması İsrailin Azərbaycan ilə münasibətlərini ciddi şəkildə pozacaq. O deyib: “Ciddi geosiyasi və geoiqtisadi perspektivləri olan Azərbaycan Cənubi Qafqazda əsl regional liderdir. 23 il ərzində ölkədə çox ciddi tərəfdaşlıq münasibətləri təşəkkül tapıb. Bu gün Azərbaycanda müxtəlif sahələrdə, o cümlədən yüksək texnologiyalar, telekommunikasiyalar, neft və qaz sənayesi, kənd təsərrüfatı kimi sahələrdə xeyli İsrail şirkəti fəaliyyət göstərir”.

Azərbaycanın İsrail üçün strateji əhəmiyyətindən söz açan A.Qut Azərbaycanda 30 minlik yəhudi icmasının yaşadığını vurğulayaraq deyib: “Təkcə son bir neçə ildə Azərbaycan dövləti yəhudi icması üçün öz hesabına iki müasir sinaqoq inşa edib, Cənubi Qafqazda ən böyük yəhudi təhsil mərkəzi yaradıb”.

“İsrailin səsi” dövlət radiostansiyasının birbaşa efirində çıxış edən A.Qur sərt şəkildə deyib: “Mənə izah edin görüm, biz nəyin naminə qondarma “erməni soyqırımını” tanımalıyıq: Ermənistandan kompliment eşitmək üçünmü? Mən İsrail Dövlətinin milli mənafelərinə qarşı daha bir provokasiya etmək istəyən siyasətçilərə müraciət edirəm. Bir neçə həftə əvvəl Ermənistanın sabiq baş naziri Qrant Baqratyan Holokostun tanınması haqqında qətnamə layihəsini baxılması üçün ölkənin qanunvericilik orqanına təqdim edib. Deputat KİV-lərə qərarını belə şərh edib: “Bəziləri deyir ki, İsrail “erməni soyqırımı”nı tanımayana qədər biz Holokostu tanımamalıyıq”. Bu, Ermənistanda antisemitizm siyasətinin dövlət səviyyəsində aparıldığını təsdiq etmirmi? Nürnberq prosesindən dərhal sonra Avropa yəhudilərinin soyqırımını bütün dünyanın tanımasına baxmayaraq, Ermənistan, sən demə, bunu etməyə heç hazırlaşmır da. İsraildən isə qondarma “erməni soyqırımı”nın tanınmasını tələb edir. Almaniya faşizmi təkcə yəhudi olduqları üçün Avropada 6 milyon yəhudi məhv edib. Ermənilər isə “beşinci kolon” rolu oynayıb və onlara Osmanlı İmperiyası ərazisində öz dövlətini yaratmağı vəd etmiş çar Rusiyasının siyasətinin qurbanı olublar. Türkiyə ərazisində dövlət yaratmağa müvəffəq olmayan ermənilər Rusiyanın köməyi ilə Azərbaycan ərazisində dövlət yaradıblar. Necə deyərlər, “iştah diş altındadır”. Sonra da qərara gəliblər ki, öz dövlətinin ərazisini bundan sonra Azərbaycan torpaqları hesabına genişləndirməlidirlər. İsraildə erməni lobbisinə üz verənlərə daha bir tarixi faktı xatırlatmaq istəyirəm: tarix hələ İkinci Dünya müharibəsi illərində Vermaxtın tərkibində 20 minlik erməni legionunun amansızlığını unutmayıb. Millətçi komandir Dronun ( o, minlərlə yəhudinin qətlə yetirilməsində şəxsən iştirak edib) başçılıq etdiyi erməni legionunun məqsədi basqınlarda iştirak etmək, yəhudiləri və alman ordusuna “yararsız” digər şəxsləri məhv etmək olub. Bununla bərabər, erməni legionu həbs düşərgələrində ölüm marşları təşkil edib. Erməni birləşmələrinin yəhudilərin soyqırımında iştirak etməsi ilə bağlı çoxsaylı tarixi faktlar var”.

“İsrailin səsi” radiosuna şərhlərini yekunlaşdıran A.Qut bildirib ki, müasir Ermənistanda Dro və Njde kimi erməni faşistlərinin irimiqyaslı kultu yaradılır. Onların şərəfinə xatirə sikkələri zərb edilir, bədii və sənədli filmlər çəkilir, Yerevanda Qaregin Njdenin adı meydana verilib. Kult hansısa marginal siyasi qruplaşmalar tərəfindən yaradılmır. Bütün bunların arxasında dövlət dayanır. Zənnimcə, erməni generalı Dronun məhz Ermənistanın hazırkı prezidenti Serj Sarkisyan və müdafiə naziri Seyran Ohannesyan kimi varisləri XX əsrin sonlarında Azərbaycanın Xocalı şəhərində kütləvi qırğın törədiblər. Serj Sarkisyanın bu sözlərini xatırlamaq yetər: “Xocalıya qədər azərbaycanlılar elə bilirdilər ki, ermənilər dinc əhaliyə əl qaldırmayacaqlar. Biz bu stereotipi qırdıq”. Bu sözlər real şəkildə sübut edir ki, Serj Sarkisyan və onun bütün klanı Dro və Njdenin həqiqi və əsl varisləridir. Belə olan halda Ermənistanın yəhudi əhalisinin qaçıb bu ölkəni tərk etməsinə, yaxud da diqqəti çox cəlb etməmək üçün ermənilər ilə ailə qurmasına təəccübləməyə dəyərmi? Təəssüf ki, Ermənistan hökuməti ölkədə güclənməkdə olan antisemitizmin qarşısını almaq üçün, demək olar, heç bir tədbir görmür. Nə qədər ki, Ermənistan millətçilik siyasəti yeridir və öz iqtisadi və siyasi problemlərində başqalarını təqsirləndirir, bu ölkədəki bir neçə yüz yəhudi əzab çəkməyə davam edəcək. Müasir Ermənistanın, əslində, monoetnik dövlət olması bu gün real və təkzibedilməz faktdır. Burada yəhudilər daim azalmaqda olan mikroskopik azlıqdır və yaxın gələcəkdə bu ölkənin etnik xəritəsindən ümumiyyətlə silinib gedəcək”.