Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi

CƏMİYYƏT

Altsheymer xəstəliyindən qorunmaq üçün pəhriz tövsiyələri

Altsheymer xəstəliyindən qorunmaq üçün pəhriz tövsiyələri

Bakı, 25 may, AZƏRTAC

Milyonlarla insanın məruz qaldığı xroniki neyrodegenerativ xəstəlik olan Altsheymer yaddaşın itməsinə və idrak qabiliyyətinin azalmasına səbəb olur. Tam müalicə olunmasa da, aparılan tədqiqatlar Altsheymer xəstəliyinin başlanğıcının qarşısını almaqda və ya inkişafını azaltmaqda pəhrizin mühüm rol oynadığını göstərir.

AZƏRTAC “Knowridge” saytına istinadla xəbər verir ki, alimlər müəyyən qidaların və yemək nümunələrinin beyin sağlamlığına necə təsir göstərə biləcəyini izah edən cari pəhriz tövsiyələrini araşdırır. Tədqiqatın məqsədi pəhriz vasitəsilə idrak funksiyalarını dəstəkləmək istəyənlər üçün aydın, praktiki məsləhətlər verməkdir. Altsheymerin qarşısının alınması üçün əsas tövsiyə ürək üçün də faydalı olan pəhriz saxlamaqdır. Belə ki, həmin qidalar çox vaxt beyinə də müsbət təsir edir.

“Journal of the American College of Cardiology” jurnalında dərc olunan bir araşdırma göstərir ki, yüksək qan təzyiqi, xolesterol və diabet pəhrizdən təsirlənir. Pəhriz vasitəsilə bu riskləri azaltmaq beyin sağlamlığına qoruyucu təsir göstərə bilər.

Çoxsaylı araşdırmalar Aralıq dənizi pəhrizinin koqnitiv sağlamlığı təşviq etməkdə və Altsheymer riskini azaltmaqda faydalarını vurğulayır. Bu pəhriz əsasən meyvə-tərəvəz, tam buğda, paxlalılar və qoz-fındıq kimi bitki mənşəli qidaların qəbulunu nəzərdə tutur. Buraya orta miqdarda balıq və quş əti yemək, qırmızı əti isə minimuma endirmək daxildir.

“Neurology” jurnalında dərc edilən digər araşdırma Aralıq dənizi pəhrizinə yaxından riayət edən şəxslərin Altsheymer xəstəliyinə tutulma riskinin əhəmiyyətli dərəcədə aşağı olduğunu müəyyən edib. Bu pəhrizdə mövcud olan antioksidantlar, sağlam yağlar, məsələn, balıqdan alınan omeqa-3 yağ turşuları beyin iltihabını azaldır və onun strukturunun saxlanmasına kömək edir.

Rush Universiteti Tibb Mərkəzində aparılan araşdırmalardan irəli gələn “MIND” pəhrizi Aralıq dənizi pəhrizinin elementlərini və “DASH” pəhrizini (hipertenziyanı dayandırmaq üçün pəhriz yanaşmaları) birləşdirir. Bu pəhriz xüsusi olaraq beyin sağlamlığını hədəfləyir, idrak qabiliyyətinin zəifləməsi və Altsheymer riskinin azalmasına yardımçı olur.

“MIND” pəhrizinin əsas komponentlərinə yaşıl yarpaqlı tərəvəzlər, giləmeyvə, qoz-fındıq, tam taxıllar, balıq, quş əti, zeytun yağı və ölçülü şərab daxildir. Xüsusilə güclü neyroprotektiv təsirə malik olduğu sübut edilmiş giləmeyvə və göyərtilər burada üstünlük təşkil edir. “Alzheimer's & Dementia” jurnalında dərc olunan bir araşdırmaya görə, “MIND” pəhrizinə hətta orta səviyyədə riayət etməklə də Altsheymer xəstəliyinə qarşı əhəmiyyətli qorunma təmin edilə bilər.

Şəkər və zərif karbohidratların istifadəsini azaldaraq idrak qabiliyyətinin inkişafına şərait yaratmaq mümkündür. İşlənmiş qidalar beyin hüceyrələrinə zərərli olan iltihabı və oksidləşdirici stresi gücləndirir.

Bəzi vitaminlər və minerallar beyin sağlamlığı üçün vacibdir. B, C, D, E vitaminləri, maqnezium və sink kimi minerallar nevroloji funksiyanın qorunmasında müəyyən rol oynayır.

Qeyd edilən pəhriz nümunələrinin qəbulu həddən çox olmamalıdır. Onlara əməl etməklə hər kəs beyinin daha sağlam olmasına yardımçı ola bilər.

Xəbəri sosial şəbəkələrdə paylaşın

Bizi sosial şəbəkələrdə izləyin

Naxçıvanda özəl sektorda əmək müqavilələrinin sayı 3,5 dəfə artıb

Zəngilanda keçirilən Azərbaycan QHT-lərinin Əməkdaşlıq Forumu davam edir

Azərbaycan nefti cüzi bahalaşıb

Neftçalada saxlanılan şəxsdən 12 kiloqram narkotik götürülüb

Lənkəranda yanğın zamanı yaşlı qadın həlak olub

Yevlaxda narkotik tərkibli bitki yetişdirən şəxs saxlanılıb

Culian Assanj Britaniyanı tərk edib 

Culfada bacısını öldürməkdə şübhəli bilinən şəxs tutulub

Misirdə 33 antik qəbir aşkar edilib

Amerika Kuboku: Kolumbiya qalib gəlib, Braziliya xal itirib

Avropa Komissiyası “Apple” şirkətini cərimələməyə hazırlaşır

Culian Assanj ABŞ hökuməti ilə razılaşıb

İndoneziya məlumat mərkəzinə kiberhücum olub

Pentaqon rəhbəri israilli həmkarı ilə Yaxın Şərqdəki vəziyyəti müzakirə edəcək

Hanter Baydenin vəkilləri təkrar məhkəmə ilə bağlı vəsatət qaldırıblar

Qazaxıstan nümayəndə heyəti “ASAN xidmət”də olub

Metyu Miller: Azərbaycan və Ermənistan arasındakı əlaqələri dəstəkləməyə davam edirik

Avro-2024: İspaniya və İtaliya 1/8 finala yüksəlib

“Turkish Airlines” doqquzuncu dəfə Avropanın ən yaxşı aviaşirkəti elan olunub

Vyanada Tofiq Əhmədovun 100 illik yubileyinə həsr olunmuş konsert təşkil olunub

Türkoloqlar Bişkekdə Mahmud Kaşğari irsini müzakirə ediblər

Avropa çempionatı: Azərbaycan güləşçisi finala vəsiqə qazanıb

Qızıl medal qazanan Azərbaycan ağırlıqqaldıranı: Belə nəticə əldə edəcəyimizə inanırdıq

Yığmanın baş məşqçisi: Bu nəticə idmançılar üçün böyük motivasiyadır

Firdovsi Umudov: Avropa birinciliyində nəticə qazanan idmançılar gələcəyin Olimpiya mükafatçılarıdır

2024-cü ildə ABŞ-da polis 545 nəfəri qətlə yetirib

Avropa birinciliyində yüksək nəticələr əldə edən Azərbaycan ağırlıqqaldıranları Vətənə qayıdıblar

DSMF beynəlxalq təşkilatın Mükəmməllik Sertifikatına layiq görüldü

Bakıda “Rus klassikası” adlı qala-konsert keçirilib

Bayram günlərində Türkiyənin muzey və mədəni obyektlərini milyondan çox adam ziyarət edib

Sertifikatlaşdırma imtahanının nəticələri ilə bağlı apellyasiya müraciətlərinin qəbuluna başlanılıb

Xankəndi şəhərində elmi-praktik konfrans keçirilib

Qubada sel Qusarçayın sahilini yuyub, yol çöküb VİDEO

Türkər Əliyeva: Mediasiya tərəflərə mübahisələri daha qısa müddətdə həll etməyə imkan yaradır

QHT nümayəndələri Qubadlıda sərhədçilərlə görüşüblər VİDEO

Professor Mönsüm Alışovun 70 illik yubileyi qeyd olunub

Bakıda 150-dən çox şirkətin məhsul və xidmətlərini təqdim etdiyi “5-ci yerli şirkətlərin tanıtım sərgisi” keçirilir YENİLƏNİB VİDEO

Salyan şosesinin bir hissəsində təmir işlərinə başlanılıb

Azərbaycan basketbol millisi Avropa çempionatına hazırlığın ikinci mərhələsinə start verib

Azərbaycanlı şahmatçı İngiltərə çempionu olub

Xətai rayonunda Azərbaycan Silahlı Qüvvələri Günü ilə əlaqədar dəyirmi masa təşkil olunub

Naxçıvanda təhsilverənlərin sertifikatlaşdırma prosesinin test imtahanı mərhələsi yekunlaşıb

Samux rayonunda “Son zəng” tədbirləri barədə təlimatın pozulduğu məktəbin direktoru işdən azad edilib

“Aztelekom”un 3000-ə yaxın əməkdaşına əməyin mühafizəsi üzrə təlimlər keçilib

Avropada Yaşayan Azərbaycanlı Mühəndislərin Forumu təqdimatlarla davam edib

Parisdə azərbaycanlı Fransa qəhrəmanı Əhmədiyyə Cəbrayılova həsr edilmiş filmin nümayişi olub VİDEO

AZAL növbəti dəfə Mərkəzi Asiya və MDB-nin ən yaxşı aviaşirkəti seçilib

Prezident İlham Əliyevin “Euronews”a müsahibəsi Azərbaycanın “yaşıl enerji” siyasətinin mahiyyətini açdı ŞƏRH

“Sabah” klubu yamaykalı futbolçunu transfer edib

Ədəbiyyat İnstitutunda yarım ilin yekunları və qarşıya qoyulan vəzifələr müzakirə olunub

Azərbaycanlı bəstəkarın şəhidə həsr etdiyi əsər Polşada birinci yerə layiq görülüb

Xətai rayonunda fəaliyyət göstərən bazarda plandankənar yoxlama aparılıb

Bənövşəyi xətdə qatarların hərəkət qrafiki dəyişdirilir

Azərbaycanda Rusiya Mədəniyyəti Günləri başlayır

Kənd Təsərrüfatı Nazirliyində dövlət qulluğuna yeni qəbul olunan əməkdaşların andiçmə mərasimi keçirilib

Almaniyada polis zorakılığı faktlarının araşdırılması üzrə vəziyyət pisləşir

DİM: Ötən il hər 100 məzuna düşən plan yerlərinin sayı 57.1 olub

Polis serjantı Mirəli Heydərov Kürdəmirdə torpağa tapşırılıb FOTO VİDEO

Beynəlxalq Qurama Festivalına Şuşada yekun vurulub

Son beş ayda ƏƏSMN-in e-xidmətlərinə 1 milyon 400 mindən çox müraciət qeydə alınıb

Çad Respublikasının gənclər və idman naziri Milli Gimnastika Arenasında olub

AZƏRTAC-ın növbəti təcrübə proqramının iştirakçılarına sertifikatlar verilib

Gəncədə saxta alkoqollu içkilər istehsal edən müəssisə aşkarlanıb

Azərbaycan ilə Qırğızıstan arasında birgə layihələrin həyata keçirilməsinə dair fikir mübadiləsi aparılıb

Beynəlxalq Muğam Mərkəzi Özbəkistan Dövlət Sənət və Mədəniyyət İnstitutu ilə əməkdaşlıq edəcək

Avstriyada polis zorakılığının araşdırılması üçün müstəqil qurum yaradılması tələb olunur

Naxçıvanda müəllimlərin növbəti sertifikatlaşdırılma prosesi yekunlaşıb

“Sağlam həyat tərzi, sağlam düşüncə, uğurlu gələcək” mövzusunda tədbir keçirilib

Eşqi Bağırov: Növbəti tədris ilində Şuşa, Xankəndi və Xocalıda tədrisin bərpası planlaşdırılır

“Sənətkarın dostu” layihəsi davam edir

DİM: Ötən il 1494 abituriyent 600-dən yuxarı bal toplayıb

“Turan Tovuz” yeni futbolçu ilə anlaşıb

Dövlət qulluğuna yeni qəbul edilən əməkdaşlar and içiblər

Rəsədxana: Geomaqnit sahəsinin sakit olacağı proqnozlaşdırılır

“İTi Zəka-2” hakatonu üzrə seçimlər başa çatıb

NASA Yerin asteroidlə toqquşmasının qarşısını ala bilməyəcəyini etiraf edib

“Azərfon” abunəçilərinə “Narkotiklər haqqında həqiqəti öyrənək və birlikdə mübarizə aparaq!” SMS-bildirişi göndərilib

Azərbaycanı Rusiyadakı turnirdə iki bədii gimnast təmsil edəcək

Berlində Azərbaycan dili məktəbinin açılışı olub

Müəllimlərin sertifikatlaşdırma prosesinin müsahibə mərhələsi avqust ayında təşkil olunacaq

Rektor: ECOLEAD platforması ətraf mühit problemlərinin həllinə töhfə verəcək

“Baku Open - 2024” turnirində iştirak edəcək şahmatçı sayı açıqlanıb

Braziliya-Azərbaycan parlamentlərarası əlaqələrinin inkişaf potensialı müzakirə olunub

Şahzadə Anna xəstəxanaya yerləşdirilib

FHN yanında İctimai şuranın üzvləri çimərlik mövsümü ilə əlaqədar monitorinqlər keçirib

Azərbaycan Ümumdünya Fermerlər Təşkilatının illik yığıncağında təmsil olunub

Lənkəranda itkin düşən 35 yaşlı kişinin meyiti tapılıb

Azərbaycanın 15 rayonunda Sosial Reabilitasiya Mərkəzləri fəaliyyət göstərir

Rus bölməsi üzrə birinci sinfə qəbulu müsabiqə yolu ilə aparılan məktəblərə qeydiyyat tamamlanıb

Astanada keçiriləcək V Dünya Köçəri Oyunlarında 89 ölkə iştirakını təsdiqləyib

“Media ayı” çərçivəsində təlimlər davam edir

Ərazi bütövlüyümüzün bərpası Prezident İlham Əliyevin uzaqgörən siyasətinin nəticəsidir - ŞƏRH

Prezident İlham Əliyev “Euronews”a müsahibəsində Avropanın enerji ehtiyaclarının həlli yollarını göstərdi - Politoloq

Avro-2024: Çexiya–Türkiyə oyununun hakimləri açıqlanıb

“Səbail” təlim-məşq toplanışı üçün Türkiyəyə yollanacaq

Hərbi Prokurorluqda Vətən Müharibəsi qəhrəmanları ilə görüş keçirilib

Rezidenturaya ikinci cəhd qəbul imtahanının nəticələri açıqlanıb: 436 nəfər müsabiqə şərtini ödəyib

Zəngilan Azərbaycan QHT-lərinin Əməkdaşlıq Forumuna ev sahibliyi edir - YENİLƏNİB FOTO VİDEO

Nüfuzlu “Əl Əhram” nəşrində Azərbaycan səfiri ilə müsahibə dərc edilib

Milli Məclisdə bələdiyyələrin statusu və onların fəaliyyətinə inzibati nəzarət haqqında qanunlarda dəyişikliklər müzakirə olunub