Bu il Göyçayın bağlarından 35 min ton nar tədarükü gözlənilir - REPORTAJ
Göyçay, 6 noyabr, Rəşad Türkoğlu, AZƏRTAC
Göyçay sakinlərinin payızda gəlir sahələrindən biri olan nar təsərrüfatlarında yığıma başlanılıb. Narın həm şirəsi, həm də ondan hazırlanan məhsullar dünyanın onlarla ölkəsinə ixrac olunur.
AZƏRTAC xəbər verir ki, Göyçayın nar bağlarında məhsul yığımına oktyabrın ilk günlərində başlanılır və proses növbəti ayın ortalarına qədər davam edir. Son illərdə göyçaylılar narın 20-dən çox növünü yetişdirməyə nail olsalar da, bağlarda əsasən “Gülövşə”, “Vələs”, “Şıxbaba”, “Şirin nar” və “Bala Mürsəl” sortlarının əkilməsinə üstünlük verirlər.
Otuz ildən çoxdur narçılıqla məşğul olan, “Əmək ordeni” ilə təltif edilən Göyçayın Qaraxıdır kənd sakini Eyvaz Səmədov deyir ki, ötən illə müqayisədə bu il məhsuldarlıq heç də ürəkaçan deyil, amma qiymətlər qaneedicidir. Bunun da əsas səbəbi havaların qeyri-sabit keçməsidir: “Məhsuldarlıq bu il çox zəifdir. Erkən yazda anomal istilər oldu, son aylarda isə mütəmadi yağışlar yağdı. Bundan sonra məhsulda kütləvi çürümə başladı. Dərmanlar da elə təsir göstərmir. Nəticədə qoyduğun sərmayənin heç yarısını çıxara bilmirsən”.

Fermerlərin üzləşdiyi çətinliklərdən biri də satışla bağlıdır. Rusiya-Ukrayna müharibəsi nar ixracına da mənfi təsir göstərib. “Məlum səbəblərə görə xarici bazarlara çıxışımız çətinləşib, alıcı qıtlığımız var. Çalışırıq bu vəziyyətdən zərərsiz çıxaq. Sağ olsun, dövlət də dəstəyini göstərir. Nar elə bir meyvədir ki, onun yerli bazarda kifayət qədər alıcısı var. Yəni, çox gəlirli sahədir, üstəlik də dövlət dəstəyi var. Şəxsən mən bu il dövlət güzəşti ilə 3 texnika almışam. Dövlət öz dəstəyini göstərir, biz kəndlilərin öhdəsinə isə yalnız çalışmaq düşür”, - deyə Eyvaz Səmədov bildirib.

Göyçayda narçılığa maraq ildən-ilə artır, məhsuldar sortların yetişdirilməsi, yeni bağların salınması üçün tədbirlər görülür. Son iki ildə 100 hektardan çox sahədə yeni nar bağları salınıb. Rayonun 20-yə yaxın kəndində yerli əhalinin əsas gəlir mənbəyi olan nar bağlarında, əsasən, ixrac qabiliyyətinə malik sortların yetişdirilməsinə üstünlük verilir. Tədarük edilən məhsulun 85 faizi payız aylarında yerli bazarla yanaşı, xarici bazarlarda satılır. Bəzi kənd sakinləri bir qədər əziyyətə qatlaşıb məhsulu qış aylarına qədər saxlayır və baha sata bilir.

Göyçay sakini Cavanşir Məcidovun sözlərinə görə, bir neçə gündür həyətlərində yetişdirdiyi narın yığımına başlayıb. Yığılan nar ilk növbədə çeşidlənir: “Biz birinci növ narı xarici bazarlara göndəririk, ikinci və üçüncü növü rayon və paytaxt bazarlarına, eləcə də şirə emalı zavodlarına satırıq. Xarici bazara çıxarılan məhsulla yerli bazarda satılan məhsulun qiymətində də fərq var. Ötən illə müqayisədə bu il qiymətlər nisbətən bahadır. Rayon bazarında narın bir kiloqramının qiyməti 1-5 manat arasında dəyişir. Bu, narın növündən və ölçüsündən asılıdır”.
Bol vitamin deposu, şəfa qaynağı olan nardan ev şəraitində nar şirəsi, narşərab, turşu, çaxır, limonad, mürəbbə, kompot da hazırlanaraq bazarlarda satışa çıxarılır. Qiymətlər isə hazırlanan məhsula görə dəyişir.

Göyçay Dövlət Aqrar İnkişaf Mərkəzinin bitkiçilik sektorunun müdiri Famil Nəbiyev deyir ki, ötən əsrin 90-cı illərinin əvvəllərində Göyçayda cəmi 251 hektar məhsuldar nar bağı mövcud idisə, hazırda bağların sahəsi 3408 hektara çatıb. Bunun da 3290 hektarı bar verəndir. Bu il hər ağacdan orta hesabla 15-30 kiloqram məhsul götürülür. “Son illərdə dövlətin bu sahəyə olan dəstəyi əhalinin narçılığa marağını daha da artırıb. Rayonumuzda nar bağları əsasən Bığır, Alxasava, Qaraxıdır, Qarayazı və bir çox kəndləri əhatə edir. Dövlət tərəfindən digər meyvə bağlarına olduğu kimi, nar bağlarına da birdəfəlik subsidiya ayrılması fermerlərə əlavə stimul verir. Bizim proqnoza görə, bu il Göyçayın nar bağlarından 35 min ton məhsul tədarükü gözlənilir. İstehsal olunan narın demək olar ki, 50 faizi ixrac potensiallı məhsul olacaq. Biz də istehsalçılarla görüş zamanı, eləcə də nar bağları salınarkən həm sortların seçiminin, həm də düzgün aqrotexniki qulluq etməyin vacibliyini vurğulayırıq. Vətəndaşlar bağlarını intensiv texnologiya əsasında salsalar, həm dövlətin bu sahəyə dəstəyini hiss edəcəklər, həm də bol məhsul götürəcəklər”, - deyə F.Nəbiyev vurğulayıb.