MİLLİ MƏCLİSİN NÖVBƏTİ İCLASI OLMUŞDUR
AZƏRTAC xəbər verir ki, mayın 30-da Milli Məclisin növbəti iclası olmuşdur.
Əvvəlcə “Sərbəst toplaşmaq azadlığı haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununa dəyişikliklər və əlavələr edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun layihəsi müzakirəyə çıxarılmışdır.
Parlamentin İnsan hüquqları daimi komissiyasının sədri Rəbiyyət Aslanova bildirmişdir ki, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin qanunvericilik təşəbbüsü ilə göndərdiyi layihə Hüquq siyasəti və dövlət quruculuğu məsələləri daimi komissiyası ilə birgə müzakirə edilmiş və Milli Məclisin ümumi iclasına çıxarılması tövsiyə olunmuşdur.
Komissiyanın sədri demişdir ki, 1998-ci ildə qüvvəyə minmiş “Sərbəst toplaşmaq azadlığı haqqında” bu qanunun mətni o vaxt ATƏT-in Demokratik Təsisatlar və İnsan Hüquqları Bürosuna göndərilmiş, kifayət qədər müsbət rəy alınmışdı. Hazırda Avropanın hüquq məkanında kifayət qədər dəyişiklik baş vermişdir. Təbii ki, yeni hüquq məkanına daxil olan Azərbaycan vətəndaşı da bu hüquqlardan bəhrələnməli, milli qanunvericiliyimizdə bunlar öz əksini tapmalıdır. Dəyişikliklər, ilk növbədə, qanunun liberallaşması, humanistləşməsi ilə əlaqədardır. Təklif olunan dəyişikliklər Venesiya Komissiyası ilə razılaşdırılmışdır.
R.Aslanova dəyişikliklərin mahiyyəti haqqında məlumat verərək bildirmişdir ki, sərbəst toplaşmaq azadlığı yalnız qanunda nəzərdə tutulan və demokratik cəmiyyətdə zəruri olan hallarda, milli təhlükəsizlik və ya ictimai təhlükəsizlik mənafeləri, iğtişaşların və cinayətlərin qarşısının alınması, sağlamlığın və mənəviyyatın, digər şəxslərin hüquq və azadlıqlarının qorunması üçün məhdudlaşdırıla bilər. Qanunun 7-ci maddəsinin tələblərinə uyğun olaraq, təhlükəsizliyin təmin edilməsi zərurəti ilə əlaqədar dövlət əhəmiyyətli mühüm beynəlxalq tədbirlər ərəfəsində və onların keçirildiyi günlərdə həmin tədbirlərin təşkil olunduğu şəhər və rayonların ərazilərində siyasi məqsədlə toplantıların keçirilməsi müvafiq icra hakimiyyəti orqanının qərarı ilə qadağan edilə bilər.
Müzakirələr zamanı deputatlar qanuna təklif olunan əlavə və dəyişiklərin əhəmiyyətindən danışaraq, bunu mütərəqqi hal kimi səciyyələndirmişlər.
Layihə səsə qoyularaq yekdilliklə qəbul edilmişdir.
Hüquq siyasəti və dövlət quruculuğu məsələləri daimi komissiyasının sədri Əli Hüseynov “Azərbaycan Respublikasının Seçki Məcəlləsinə əlavələr və dəyişikliklər edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun layihəsi barədə məlumat vermişdir. Bildirmişdir ki, 2003-cü ildə Prezident Heydər Əliyev tərəfindən parlamentə təqdim olunmuş Seçki Məcəlləsi Azərbaycanın siyasi-hüquqi sisteminə verilmiş ən mühüm töhfələrdən biri olmuşdur. Birmənalı demək olar ki, Seçki Məcəlləsinin qəbulu uzun müddət fəaliyyət göstərə bilən seçki sisteminin yaranmasına gətirib çıxarmışdır. Seçki Məcəlləsinin qəbulundan ötən beş il ərzində ona bir sıra əlavə və dəyişikliklər edilmişdir. Bunların arasında dairə komissiyalarının daimi katibliklə təmin olunması, MSK-nın internet saytında seçicilərin siyahılarının yerləşdirilməsi və s. vardır.
Komissiyanın sədri demişdir ki, Azərbaycan Prezidenti tərəfindən parlamentə təqdim olunmuş və müzakirəyə çıxarılmış indiki layihə üzərində uzun müddət səmərəli iş getmişdir. Azərbaycan tərəfinin peşəkar ekspertləri Avropa Şurasının Venesiya Komissiyası, ATƏT-in Demokratik Təsisatlar və İnsan Hüquqları Bürosu, seçki məsələləri üzrə ixtisaslaşmış Seçki Sistemləri üzrə Beynəlxalq Fond (İFES) ilə müzakirələr aparılmış, eyni zamanda, Seçki Məcəlləsinin tətbiqi ilə bağlı təcrübə bir daha öyrənilmişdir.
Ə.Hüseynov deputatları təklif olunan dəyişikliklərin mahiyyəti ilə tanış edərək bildirmişdir ki, seçkilərin səsvermə gününə azı 120 gün qalmış elan edilməsi barədə müddəada müddətin 60 günə qədər azaldılması təklif olunur. Seçkilərin gedişinə qanunsuz müdaxilənin yolverilməzliyi ayrıca müddəada öz əksini tapmışdır. Venesiya Komissiyasının tövsiyəsi ilə 13.3.4 maddəsi əlavə olunmuşdur. Bu, “xarici dövlətlər qarşısında öhdəliklər” ifadəsini açıqlayır. Mühüm bir dəyişiklik xüsusi rejim şəraitində qulluq edən hərbi qulluqçular haqqında qərarın qəbul olunması ilə əlaqədardır. Artıq bu səlahiyyət Müdafiə Nazirliyinə yox, MSK-ya məxsusdur. MSK bu qərarı səsvermə gününə ən azı 5 gün qalmış qəbul etməlidir. Müşahidəçilərə lövhəciklər verilməsini nəzərdə tutan əlavə də Venesiya Komissiyası tərəfindən müsbət qarşılanmışdır. Seçici siyahıları ilə bağlı 46-cı maddədə dəyişiklik edilmişdir və indən belə seçicinin siyahıda bərpası məhkəmə yolu ilə yox, məntəqə seçki komissiyası tərəfindən həll ediləcəkdir. Seçici siyahılarında ünvanlar göstəriləcəkdir. Dövlətə məxsus teleradio verilişləri təşkilatları vasitəsilə seçkiqabağı təşviqat aparılmayacaqdır. Əlavə olunmuş 81.11-ci maddəyə əsasən, televiziya və radioda seçkiqabağı təşviqatın ödənişli əsaslarla aparılması məqsədi ilə efir vaxtı reklam haqqında qanunvericiliyə uyğun olaraq ayrılır. Bununla bərabər, seçkiqabağı təşviqat materiallarının otaqlardan başqa binalarda, digər obyektlərdə yerləşdirilməsi qadağan edilir. Seçicilərin barmaqlarının gözə görünməyən mürəkkəblə işarələnməsi tələbi də qanuna salınmışdır. Təklif olunur ki, dairə üzrə seçkilərin ilkin nəticələri seçki məntəqələri üzrə səsvermənin nəticələri üzrə protokolların dairə seçki komissiyası tərəfindən qəbul edilməsindən dərhal sonra MSK-ya, kütləvi informasiya vasitələrinə təqdim olunsun. Vətəndaşların seçki hüquqlarının pozulması haqqında şikayətlərin araşdırılması prosedurlarını tənzimləyən yeni maddə də əlavə edilmişdir. Bir sıra prosedurların müddəti azaldılmış, sənəddən “şərti maliyyə vahidi” ifadəsi çıxarılmışdır. Artıq məbləğ mütləq rəqəmlə ifadə olunacaqdır.
Müzakirələrdə iştirak edən deputatlar irad və təkliflərini bildirmişlər.
Qanun layihəsinin müzakirəsi Milli Məclisin iyunun 2-də keçiriləcək iclasında davam etdiriləcəkdir.