Şəkinin Qayabaşı kənd məktəbi 85 illik yubileyinə hazırlaşır
Şəki, 7 noyabr (AZƏRTAC). Uzaq 1928-ci ildə - Azərbaycanda sovet hakimiyyəti qurulduqdan 8 il sonra Şəki rayonunun Qayabaşı kəndində savadsızlığın ləğvinə, bu məqsədlə ibtidai məktəbin əsasının qoyulmasına başlanmışdır. O dövrün çətin, qarmaqarışıq illərində məktəb üçün nəinki müvafiq bina, hətta stol-stul, parta olmadığı üçün oktyabrın əvvəllərində başlanmış ilk dərslərdə şagirdlər müəllimi qədim alban kilsəsinin həyətindəki iri daşlar üzərində iki-bir, üç-bir oturaraq dinləyirdilər.
Təbii ki, əvvəllər kənddə hər hansı bir təhsil ocağı olmadığından ilk vaxtlar məktəb yalnız birinci sinifdən ibarət idi. Ancaq şagirdlər təkcə 8-10 yaşlı uşaqlardan deyil, həm də heç vaxt təhsil görməmiş daha böyük uşaqlardan və hətta 20-30, 40-50 yaşlı kənd sakinlərindən ibarət idi. Belə bir “kontingent”ə malik bir “məktəbdə” dərs demək, əlbəttə ki, heç də asan, problemsiz deyildi. Lakin o dövrün ilk kənd müəllimi savadsızlığın hökm sürdüyü bir yerdə yeni bir maariflənmə həyatının başlanmasından, kənd sakinlərinə yazıb-oxumaq öyrətməyin sevincini yaşamaqdan fərəh duyaraq, dərsləri həvəslə, maraqla aparır, bu çətin işin öhdəsindən bacarıqla gəlirdi.
Bir müddət sonra ilk direktorunun Mütəllim Çələbiyev olduğu bu məktəbə onun səyi nəticəsində köhnə bir bina ayrıldı. Oxumaq, təhsil almaq istəyənlər getdikcə çoxaldığından dərslər iki növbədə keçirilməyə başlanıldı - səhərlər məktəb yaşlı uşaqlar, axşamlar isə yaşlı adamlar savad öyrənirdilər.
Hər il yeni fənn müəllimlərinin də cəlb olunduğu məktəb 1948-ci ilədək 7 illik, sonralar isə orta məktəb kimi fəaliyyət göstərmişdir. Bu təhsil ocağı ötən əsrin 30-50-ci illərində kəndin əsl maariflənmə, həm də mədəniyyət mərkəzinə çevrilmişdi. Bütünlükdə isə 85 il ərzində Qayabaşı məktəbi 1150 nəfərə qədər məzuna orta, yüzlərlə məktəbliyə isə natamam-orta təhsil vermişdir. Bir ənənə olaraq burada təlim-tədris işi yüksək səviyyədə qurulduğundan, şagirdlərə kifayət qədər dərin bilik öyrədildiyindən ötən illər ərzində ətraf Sarıca, Cəyirli, Çayqaraqoyunlu, Təpəcənnət, Bolludərə, Şirinbulaq, Cəfərabad, Söyüdlü kəndlərindən, hətta Oğuz, Ağcabədi rayonlarından da valideynlər öz uşaqlarını təhsil almaq üçün məhz Qayabaşı məktəbinə qoyurdular.
Bu gün də bu məktəb Şəki rayonunun ən qabaqcıl təhsil ocaqlarından sayılır. Onun məzunları arasında nəinki Azərbaycanda, hətta onun hüdudlarından xeyli uzaqlarda çalışaraq, böyük hörmət-nüfuz, ad-san qazanmış onlarla müəllim, həkim, kimyaçı, neftçi, iqtisadçı, hüquqşünas, mühəndis, inşaatçı, jurnalist, hərbçi, elm adamları və s. vardır. Məsələn, onlardan Ramazan Cəfərov bacarıqlı, qabaqcıl bir inşaatçı kimi 40 ildən artıq Belarusda çalışaraq, böyük bir tikinti trestinə rəhbərlik etmiş, istedadı, işgüzarlığı və yüksək təşkilatçılıq qabiliyyəti sayəsində dərin hörmət qazanaraq, dəfələrlə Minsk Şəhər Sovetinin deputatı seçilmiş, müxtəlif təltiflərə layiq görülmüşdür. Məktəbin digər məzunları - tibb elmləri doktoru Məhərrəm Məhərrəmov Bakı Dövlət Universitetinin professoru, kafedra müdiri, biologiya elmləri namizədi Məcid Məcidov isə həmin universitetin dosenti kimi uzun illərdir ki, səmərəli elmi-pedaqoji fəaliyyət göstərir, respublikanın gənc mütəxəssislərinin və elmi kadrlarının yetişdirilməsində mühüm rol oynayırlar.
Bakıda ali təhsil alaraq, sonralar taleyini Ukrayna ilə bağlamış Əli Əliyev uzun illər Odessanın hüquq mühafizə orqanlarında qüsursuz işləyərək, polkovnik-leytenant rütbəsinə yüksəlmiş, “Daxili işlər orqanları əlaçısı” adına və digər titullara, mükafatlara layiq görülmüşdür. Uzaq Sibirdə çalışaraq, bir çox həmvətənlərini də orada gəlirli işlə təmin etmiş iş adamı Rafiq Məmmədbağır oğlu həm də qardaşları ilə birgə uzun illər susuzluqdan əziyyət çəkən, 3500-dən artıq əhalisi olan doğma Qayabaşı və qonşu Sarıca kəndlərinə 15 kilometrlik məsafədən su xətti çəkdirmişdir. Kənd bağbanı Əhməd kişinin övladları Ədalət Cabbarov və Hidayət Mustafayev qardaşları isə ali təhsil aldıqdan sonra talelərini həmişəlik olaraq Bakı ilə bağlayaraq, paytaxtın bir-çox yaşayış və inzibati binalarının inşasında, nəqliyyat sisteminin işinin genişləndirilməsi və yenidən qurulmasında fəal iştirak etmişlər.
Ölkəmizin neft-kimya, metallurgiya, energetika, səhiyyə və s. sahələrində çalışaraq, respublikanın ümumi inkişafına öz töhfələrini vermiş bu cür yüzlərlə mütəxəssisin yetişdirilməsində, onların bilik təməlinin yaradılmasında Qayabaşı məktəbinin öz müqəddəs peşəsini ürəkdən sevən fədakar müəllimlərinin - Nuru Gülməmmədov, Səfər İsmayılov, Cəmaləddin Camalov, Qasım Abduləliyev, Bəhman Hüseynov, Yusif Məsimov, İsmayıl Ələkbərov, Kazım Rzayev kimi istedadlı pedaqoqların əvəzsiz rolu və xidmətləri vardır.
Məktəbin builki məzunlarının demək olar ki, əksəriyyəti qəbul imtahanlarında yüksək nəticə göstərərək, respublikamızın ali məktəblərinə, o cümlədən Tibb və İqtisad universitetlərinə, Fövqəladə Hallar və Sərhəd Qoşunları akademiyalarına, digər ali məktəblərə, həmçinin müxtəlif kolleclərə daxil olmuşlar. Məktəbin yubileyi ərəfəsində pedaqoji kollektiv daha bir qürur doğuran, şad xəbər almışdır. Məktəbin məzunu Lalə Nağıyeva Moskvanın görkəmli alimləri qarşısında müvəffəqiyyətlə dissertasiya müdafiə edərək, tibb elmləri namizədi elmi dərəcəsinə layiq görülmüşdür və bu ildən etibarən Tibb Universitetinin müəllimi kimi elmi-pedaqoji fəaliyyətini davam etdirəcəkdir.
- Müəllimlərimizin, məktəbimizin başını uca edən belə məzunlarımız çoxdur, - deyə məktəbin direktoru, Azərbaycanın Maarif Əlaçısı Ramiz Hümmətov məmnunluğunu gizlətmir. - Məktəbimizin 85 illik yubileyini onlarla birgə dekabrın 24-də qeyd etməyi planlaşdırırıq. Həmin gün həm də möhtərəm Prezidentimiz İlham Əliyevin ad günüdür. Pedaqoji kollektivimiz oktyabrın 9-da keçirilmiş Prezident seçkilərində cənab İlham Əliyevin qətiyyətli qələbəsindən böyük sevinc duyur. Xalqımız öz Prezidentinə güvənir, yaradıcı, qurucu İlham Əliyevin ölkəmizi çox qısa bir zamanda dünyanın qabaqcıl, yüksək tərəqqi etmiş ölkələrindən birinə çevirməsinə sevinir və başladığı böyük işləri bundan sonra daha geniş miqyasda və yeni bir həvəslə, yeni bir ilhamla davam etdirəcəyinə ürəkdən inanır.