31 mart soyqırımı: erməni yalanı, xəyanəti və satqınlığının gerçək üzü
Gəncə, 31 mart, Rauf Hacıyev, AZƏRTAC
Gəncə şəhərində 31 mart - Azərbaycanlıların soyqırımı qurbanlarının xatirəsi anılıb.
Tədbirdə soyqırımı qurbanlarının xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib.
AZƏRTAC xəbər verir ki, anım mərasimində şəhər icra hakimiyyəti başçısının müavini Sevda Qurbanəliyeva erməni daşnakları tərəfindən xalqımızın başına gətirilən müsibətlərdən söz açıb. Soyqırımının xronologiyasına nəzər salan Sevda Qurbanəliyeva bildirib ki, azərbaycanlılara qarşı iki əsr davam edən soyqırımı siyasəti düşünülmüş şəkildə həyata keçirilib. Erməni silahlıları bolşeviklərin köməyi ilə azərbaycanlıların yaşadıqları məhəllələrə qəfl basqınlar edib, əhalini uşaqdan böyüyədək qətlə yetiriblər.
Azərbaycan Dövlət Aqrar Universitetinin müəllimi Elgün Məhəmmədəli vurğulayıb ki, azərbaycanlılara qarşı həyata keçirilən soyqırımı siyasəti təkcə Bakı şəhəri ilə məhdudlaşmayıb. Martın 31-də erməni daşnakları Şamaxı qəzasının 53 kəndində 8 mindən çox azərbaycanlını, o cümlədən 2 min 560 qadını və 1277 uşağı qətlə yetiriblər. Qubanın 162 kəndində öldürülən günahsız azərbaycanlıların sayı isə 16 mindən çox olub. Erməni daşnakları Lənkəran, Muğan bölgəsi və Dağlıq Qarabağda minlərlə kəndi yandırıb, on minlərlə insanı vəhşicəsinə qətlə yetiriblər.
Gəncə Dövlət Universitetinin baş müəllimi Eldar Mehdiyev bildirib ki, 1998-ci il martın 26-da Prezident Heydər Əliyev "Azərbaycanlıların soyqırımı haqqında" Fərman imzalayıb. Həmin gündən başlayaraq 31 mart tarixi Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü kimi qeyd olunur.
Azərbaycan Texnologiya Universitetinin baş müəllimi Ulduz Babayeva isə çıxışında həmin dəhşətli günlərin şahidi olan Kulner familiyalı bir almanın xatirələrini diqqətə çatdırıb: “Ermənilər müsəlman (azərbaycanlı) məhəllələrinə soxularaq hər kəsi öldürür, qılıncla parçalayır, süngü ilə dəlmə-deşik edirdilər. Qırğından bir neçə gün sonra bir çuxurdan 87 azərbaycanlı cəsədi çıxarılmışdı. Onların qulaqları, burunları kəsilmiş, qarınları yırtılmış, cinsiyyət orqanları doğranmışdı. Ermənilər uşaqlara acımadıqları kimi, yaşlılara da rəhm etməmişdilər.”
Çıxışlarda vurğulanıb ki, 1918-ci ilin mart-aprel aylarında Şamaxıda 8 mindən çox dinc sakin qətlə yetirilib. Şamaxı Cümə məscidi də daxil olmaqla, əksər mədəniyyət abidələri yandırılıb və uçurulub. Cavanşir qəzasının 28 kəndi, Cəbrayıl qəzasının 17 kəndi tamamilə yandırılıb, əhali qanına qəltan olunub. 1918-ci il aprelin 29-da Gümrü yaxınlığında əsasən qadınlardan, uşaqlardan və yaşlılardan ibarət 3 min nəfərlik azərbaycanlı köçü pusquya salınaraq son nəfərinədək öldürülüb. Erməni silahlı dəstələri Zəngəzur qəzasında 115 azərbaycanlı kəndini məhv edərək 3 min 257 kişi, 2 min 276 qadın və 2 min 196 uşağı qətlə yetiriblər. Bütövlükdə bu bölgə üzrə 10 min 68 azərbaycanlı öldürülüb və ya şikəst edilib, 50 min azərbaycanlı qaçqın düşüb. İrəvan quberniyasının 199 kəndində yaşayan 135 min azərbaycanlı məhv edilib, kəndlər isə yerlə-yeksan olunub. Erməni silahlı dəstələri daha sonra Qarabağa yürüş edib, 1918-1920-ci illər arasında Qarabağın dağlıq hissəsində 150 kəndi dağıdaraq, əhalisini məhv ediblər.
X X X
31 Mart - Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü ilə əlaqədar Naftalan şəhərində soyqırımı qurbanlarının xatirəsi anılıb.
AZƏRTAC xəbər verir ki, tədbirdə şəhər icra hakimiyyətinin başçısı, idarə, müəssisə və təşkilatların rəhbərləri, hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşları, həmçinin şəhər ictimaiyyəti iştirak edib.
Əvvəlcə Naftalan şəhərində “Xatirə kompleksi” ziyarət edilərək şəhidlərin xatirəsi yad olunub, abidə önünə əklil və qərənfillər qoyulub.
Sonda Azərbaycanın müstəqilliyi və ərazi bütövlüyü uğrunda canlarından keçmiş şəhidlərin ruhuna dualar oxunub.
X X X
Goranboy rayon Mədəniyyət Mərkəzi, Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sistemi, Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyi və Dövlət Rəsm Qalereyası birlikdə 31 Mart - Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü ilə əlaqədar anım mərasimi keçirib.
AZƏRTAC xəbər verir ki, Heydər Əliyev Mərkəzində təşkil olunan tədbirdə iştirakçılar soyqırımına həsr olunmuş kitab və rəsm sərgisinə baxıblar.
Sonra azərbaycanlıların soyqırımına həsr olunmuş videoçarx nümayiş etdirilib.
Tədbiri açan mərkəzin direktor əvəzi Xəyyam Quliyev erməni daşnakları tərəfindən xalqımızın başına gətirilən müsibətlərdən danışıb.
Soyqırımının xronologiyasına diqqət çəkən Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyinin direktoru Mehdi Səfərov geniş məruzə ilə çıxış edib.
Anım mərasimi iştirakçıların çıxışları ilə davam edib, erməni daşnaklarının xalqımızın başına gətirdiyi müsibətlərdən söz açılıb.