Ulu öndərimiz Heydər Əliyevin dövlətçiliyimizin bərpası və demokratik prinsiplər əsasında inkişafına, uğurlu islahatların aparılmasına, siyasi və iqtisadi sabitliyə nail olması xalqımızın yaddaşında və Azərbaycan tarixində ən əhəmiyyətli hadisələrdən biri kimi qalacaqdır.

Həmin dəyərli ənənədən və təcrübədən qaynaqlanan möhtərəm Prezidentimiz cənab İlham Əliyev iqtisadiyyatın daha sürətli inkişaf modelinin nəzəri və praktiki əsaslarını müəyyən etmiş, yoxsulluğun azaldılması, regionların, qeyri-neft sektorunun inkişafı, əhalinin sosial vəziyyətinin yaxşılaşdırılması üzrə kompleks proqramlara dəstək vermiş, dünya iqtisadi sisteminə inteqrasiyanı daha da sürətləndirmişdir.

Son 3 ildə ölkənin makroiqtisadi göstəricilərinin və büdcənin artım sürəti əvvəlki illərin artım sürətini xeyli üstələmiş, ümumi daxili məhsul 2 dəfə, bütün maliyyə mənbələri hesabına investisiya qoyuluşu 1,4 dəfə, orta aylıq əmək haqqı 2 dəfə, büdcənin gəlir və xərcləri 2,9 dəfə artmış, inflyasiya 2,2–9,5 faiz civarında olmuş, adambaşına düşən ümumi daxili məhsul 2,1 dəfə artaraq, - cənab Prezident bunu vurğuladı, - ilin axırlarına 2 min ABŞ dollarına, büdcə xərcləri isə 3,1 dəfə artaraq təqribən 500 ABŞ dollarınadək yüksələcəkdir. Əminəm ki, makroiqtisadi göstəricilərin artım sürətinə görə dünya iqtisadi məkanındakı liderliyimiz cari ildə də davam edəcəkdir.

Dövlətin müdafiə qüdrətinin gücləndirilməsi, ordu quruculuğunun müasir standartlara çatdırılması istiqamətində radikal addımlar atılmış, qısa müddətdə bu xərclərin büdcədəki xüsusi çəkisi 15,3 faizədək qalxmışdır. Təkcə onu demək kifayətdir ki, müdafiə xərcləri 2006-cı ildə 2 dəfə, 2004-2005-ci illərdəkindən təqribən 1,2 dəfə çoxdur. Yəni 2 ildəki məcmu xərclərdən 1 ildəki xərc 1,2 dəfə çoxdur.

Ölkə Prezidenti dövlət büdcəsinin problemlərinin hərtərəfli təhlilinə böyük rəvac verərək, əməli tədbirlər görmüş və konkret tapşırıqlar vermişdir. Həmin diqqətin təzahürü olaraq, büdcə dövlətin maliyyə sisteminin mühüm tərkib hissəsinə və iqtisadi mexanizminə çevrilmiş, milli gəlirin yenidən bölüşdürülməsi, iqtisadiyyatın stimullaşdırılmasına təminat kimi mühüm dövlət funksiyalarının yerinə yetirilməsini öz üzərinə götürmüşdür.

Çox böyük fərəhlə demək olar ki, son illər dövlət büdcəsi inkişaf və quruculuq büdcəsinə çevrilmiş, bütün iqtisadi islahatlar, həyata keçirilən proqramlar, əsasən, dövlət büdcəsinin geniş investisiya bazasından bəhrələndiyi üçün uğurla nəticələnmişdir.

Cənab Prezidentin təşəbbüsü ilə aşkar edilmiş ehtiyat mənbələri hesabına 2005-ci il dövlət büdcəsinin xərcləri 1 trilyon 15 milyard manat artırılmış, ixrac neftinin satış qiymətinin fərqi hesabına xəzinəyə toplanmış 300 milyard manatdan çox vəsait idarə olunmaq üçün Dövlət Neft Fonduna köçürülmüşdür.

2005-ci ilin yekunlarının ilkin təhlili Prezidentimizin müəyyən etdiyi iqtisadi strategiyanın düzgünlüyünü, çevikliyi və şəffaflığını, dövlət büdcəsinin dinamik inkişafını, ölkənin maliyyə resurslarının yüksək sürətlə artdığını bir daha təsdiqlədi.

Operativ məlumatlara əsasən, 2005-ci il dövlət büdcəsinin mədaxili 10 trilyon 28 milyard manat və ya 100,5 faiz icra edilərək, 2004-cü ilə nisbətən 43,5 faiz çox olmuşdur. Belə artım dünyada yoxdur.

2005-ci ildə dövlət büdcəsinin xərcləri 10 trilyon 705 milyard manat və ya 97,2 faiz icra olunmuşdur ki, bu da 2004-cü illə müqayisədə 42,5 faiz çoxdur.

Bu dövrdə bütün xərc bölmələrinə lazımi miqdarda vəsait açılmış, ölkə rəhbərliyinin dəstəklədiyi məqsədyönlü tədbirlər təcili öz həllini tapmışdır.

Hesabat ilinin sonuna minimum aylıq əmək haqqının məbləği 150 min manata qaldırılmış, 2006-cı ildən isə bu məbləğin nəzərəçarpacaq artımı proqnozlaşdırılmışdır. Həmin məqsədə dövlət büdcəsindən 2005-ci ildə 660 milyard manat, 2006-cı ildə isə 157 milyard manat vəsait ayrılmışdır ki, bu da 630 mindən çox əhalinin maddi təminatının yaxşılaşdırılmasına imkan verəcəkdir.

Keçən il aspirantların, tələbələrin təqaüdləri 2,5 dəfə, məcburi köçkünlərin aylıq yemək xərcləri 20 faiz, işləməyən əmək pensiyaçılarının pensiya və müavinətlərinin minimum həddi 25 faiz artırılmışdır.

Hesabat ilində ölkə Prezidentinin imzaladığı fərman və sərəncamların 56-sı əmək haqlarının, pensiya və müavinətlərin, fəxri adlara, elmi dərəcələrə görə verilən əlavə və təqaüdlərin, müharibə veteranlarına və əlillərə verilən ödənişlərin artırılmasına, regionların, ayrı-ayrı sahələrin və sahibkarlığın inkişafı proqramlarına aiddir ki, bu da təxminən 2 milyondan çox vətəndaşın sosial güzəranının daha da yaxşılaşdırılması deməkdir.

Diplomatik nümayəndəliklərdə çalışan işçilərin əmək haqlarının orta hesabla 30 faizədək artırılmasına, səfirlik və nümayəndəliklərin maddi-texniki təminatının daha da yaxşılaşdırılmasına investisiya xərcləri və ehtiyat fondu hesabına 93 milyard manat vəsait ayrılmışdır.

Ölkə Prezidentinin təşəbbüsü ilə yol və post-patrul xidmətlərinin sıravi və kiçik rəis heyətinin xüsusi rütbəsi olan əməkdaşlarının aylıq vəzifə maaşları orta hesabla 5-6 dəfə artırılmış, Bakı şəhəri üzrə yol polisinin maşın parkı müasir tələblərə cavab verən nəqliyyat vasitələri ilə təmin edilmişdir.

Aqrolizinq, ipoteka, sahibkarlara kreditlərin verilməsi, Milli Məclisə seçkilərin keçirilməsi üçün nəzərdə tutulan vəsaitlər büdcədən tam istifadə edilmişdir.

2005-ci ildə dövlət əsaslı vəsait qoyuluşu xərcləri üzrə 805 milyard manat vəsait istifadə edilmişdir ki, bu da 2004-cü illə müqayisədə 1,8 dəfə çoxdur.

2005-ci il dövlət büdcəsinin faktiki kəsiri ÜDM-in 0,7 faizini təşkil etmişdir ki, bu da proqnoza nisbətən 0,6 bənd azdır.

Keçən il icmal büdcənin gəlirləri 27,8 faiz çox, xərcləri isə 97,6 faiz icra edilmişdir. Bu, 2004-cü illə müqayisədə gəlirlər üzrə 53,5 faiz, xərclər üzrə 34,1 faiz çoxdur.

Antiinflyasiya tədbirləri diqqətdə saxlanılmaqla vəsaitlərin xərclənməsi nisbəti gözlənilmiş, dövlət büdcəsindən maliyyələşən bir sıra təşkilatlarda əmək haqlarının ödəniş kartları vasitəsilə verilməsinə başlanılmış, şərait olan yerlərdə isə hazırlıq işləri tamamlanmaq ərəfəsindədir.

Cənab Prezident, ümidvaram ki, Sizin bilavasitə qayğınızla 2006-cı il həm də çoxdan gözü yolda qalan vətəndaşlarımızın çox mürəkkəb problemləri olan əmanətlərin qaytarılmasına başlanılması ili kimi yadda qalacaqdır.

Operativ məlumatlara əsasən, 2006-cı il yanvarın 1-nə ölkənin istifadə edilmiş dövlət zəmanətli xarici borcu 1,6 milyard ABŞ dolları olmuşdur ki, bu da 2005-ci ildə istehsal olunan ÜDM-in 12,6 faizinə bərabərdir.

Beynəlxaq maliyyə təsisatlarının fikrincə, biz bu məsələdə digər ölkələrdən çox yaxşı vəziyyətdəyik və gələcək nəsil üçün artıq borclanma siyasətini həyata keçirmirik, bu sahəyə çox böyük diqqətlə yanaşırıq.

Ölkədə kreditlərin idarə olunması üzrə xarici və yerli valyutada reytinqi Böyük Britaniyanın FİTÇ Reytinq Agentliyi tərəfindən “BB” səviyyəsində sabit qiymətləndirilmişdir.

Möhtərəm cənab Prezident!

2006-cı ildə qarşıda duran ən ümdə vəzifəmiz 67-70 faiz büdcə artımları və ölkəmizə daxil olacaq böyük valyuta axınları zamanı makroiqtisadi sabitliyi, nəyin bahasına olursa-olsun, qorumaqdır.

Sizin xüsusi diqqətiniz və nəzarətiniz altında dövlət büdcəsinin elmi-nəzəri, metodoloji strukturu ildən-ilə təkmilləşir. Həmin prosesin uğurla davamı üçün növbəti illər ərzində iqtisadiyyatın digər sahələrində də islahatların daha da dərinləşdirilməsini, lizinqin inkişafını, idarəetmə xərclərinin azaldılmasını, bir sıra məsələlərin mərhələli həllini vacib sayırıq.

Cənab Prezident!

Əmin edirik ki, dövlət maliyyəsinin inkişafı, büdcə və vergi siyasətinin təkmilləşdirilməsi, sosial-iqtisadi problemlərin müsbət həlli yolunda fəal iştirakçı və Sizə yardımçı olacağıq.

İnanırıq ki, 2006-cı il ölkəmiz üçün çox yaddaqalan bir inkişaf ili olacaqdır.

Diqqətinizə görə təşəkkür edirəm!