Regionların gələcəyi sadəcə kənd təsərrüfatında deyil, “ağıllı kənd təsərrüfatı”ndadır – ŞƏRH
Bakı, 13 may, AZƏRTAC
Regionların gələcəyi kənd təsərrüfatında qalır, yoxsa texnologiya və xidmət sektoruna keçid qaçılmazdır?
Naxçıvan Dövlət Universitetinin “Beynəlxalq ticarət və menecment” kafedrasının müdiri, iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Cavadxan Qasımov AZƏRTAC-a açıqlamasında bildirib ki, reallıqda regionların gələcəyi təkcə kənd təsərrüfatında qalmır, amma onu tam tərk etmək də “ağıllı” strategiya deyil. Əsas məsələ balans və transformasiyadır: “Əvvəla, kənd təsərrüfatı regionlar üçün hələ də strateji sahədir. Xüsusilə, Azərbaycan kimi ölkələrdə iqlim, torpaq və ənənəvi biliklər bu sahəni rəqabətli edir. Amma problem ondadır ki, klassik kənd təsərrüfatı (az məhsuldarlıq, əl əməyinə əsaslanma) artıq iqtisadi artımın əsas lokomotivi ola bilmir. Gələcək sadəcə kənd təsərrüfatında deyil, “ağıllı kənd təsərrüfatı”ndadır. Yəni rəqəmsallaşma, avtomatlaşdırma, suvarma texnologiyaları və aqroinnovasiyalar. Digər tərəfdən, texnologiya və xidmət sektoruna keçid faktiki olaraq qaçılmazdır. Çünki müasir milli iqtisadiyyatın əsas dəyər yaradan sahələri məhz buradadır. Məsələn, Estoniya kimi ölkələr regionlarda belə rəqəmsal xidmətləri inkişaf etdirərək böyük iqtisadi sıçrayış əldə ediblər. Bu o deməkdir ki, regionlar artıq yalnız istehsal deyil, həm də xidmət və bilik mərkəzinə çevrilə bilər. Amma burada vacib bir incəlik var: bütün regionlar birdən-birə texnologiya mərkəzinə çevrilə bilməz. İnfrastruktur, təhsil səviyyəsi və insan kapitalı buna imkan verməlidir. Ona görə də ən real model hibrid yanaşmadır:
-Kənd təsərrüfatının modernləşdirilməsi (aqrotexnologiya, ixracyönümlü məhsullar) , paralel olaraq xidmət sektorunun inkişafı (turizm, logistika, rəqəmsal xidmətlər)
-Texnologiyanın kənd təsərrüfatına inteqrasiyası (AgTech).
Məsələn, Niderland bu sahədə çox yaxşı nümunədir. Çünki bu ölkə, dünyanın aparıcı kənd təsərrüfatı ixracatçılarından biridir, həm də yüksək texnologiyadan istifadə edir”.
“Beləliklə, regionların gələcəyi nə yalnız kənd təsərrüfatındadır, nə də tam şəkildə texnologiyaya keçiddə. Əsl inkişaf kənd təsərrüfatının texnologiya ilə birləşdiyi və xidmət sektorunun paralel inkişaf etdiyi modeldədir. Keçid qaçılmazdır, amma bu keçid tərk etmə yox, transformasiya formasında olmalıdır”, - deyə C.Qasımov qeyd edib.
Bölmənin digər xəbərləri
