Bilal Dündar: Makron administrasiyasının Cənubi Qafqaz siyasəti iflasa uğrayır
Bakı, 13 may, AZƏRTAC
Fransa Prezidenti Emmanuel Makron administrasiyasının son illərdə həyata keçirdiyi siyasət həm Fransa daxilində, həm də beynəlxalq münasibətlər sistemində ciddi narazılıq və etimad böhranı yaradıb.
Bunu AZƏRTAC-a açıqlamasında Türkiyənin Kocaeli Heydər Əliyev Mədəniyyət Mərkəzinin sədri Bilal Dündar bildirib. Onun sözlərinə görə, Parisin xüsusilə Cənubi Qafqaz məsələsində nümayiş etdirdiyi birtərəfli və selektiv yanaşma Fransanın regiondakı nüfuzuna ciddi zərbə vurur və ölkəni mərhələli şəkildə beynəlxalq təsir imkanlarından uzaqlaşdırır: “Cənubi Qafqaz məsələsində nümayiş etdirilən qeyri-obyektiv münasibət Fransanın vasitəçi kimi etibarlılığına ciddi xələl gətirib. Prezident İlham Əliyev rəhbərliyi ilə Azərbaycan regionda tamamilə yeni siyasi və hüquqi reallıq formalaşdırıb. Azərbaycanın öz suverenliyini və ərazi bütövlüyünü tam təmin etməsi beynəlxalq hüququn real tətbiqinin nümunəsinə çevrilib. Bu tarixi Qələbə, eyni zamanda, uzun illər fəaliyyətsiz qalan və status-kvonun qorunmasına xidmət edən beynəlxalq mexanizmlərin iflasını da ortaya qoydu”.
Ekspert bildirib ki, keçmiş ATƏT-in Minsk qrupu fəaliyyəti dövründə münaqişənin həllindən daha çox işğal vəziyyətinin uzanmasına şərait yaradıb: “Fransa bu platformada vasitəçi statusuna malik olsa da, tərəfsiz mövqe sərgiləyə bilməyib və ermənipərəst siyasəti ilə region xalqları arasında etimadını ciddi şəkildə itirib. Makron administrasiyasının Ermənistanla münasibətləri nümayişkaranə şəkildə ön plana çıxarması Fransanın Cənubi Qafqaz siyasətində balansı tamamilə itirdiyini göstərir”. Onun fikrincə, Paris regionda yaranmış yeni geosiyasi düzəni qəbul etmək əvəzinə köhnə siyasi stereotiplərlə hərəkət etməyə çalışır. Halbuki artıq bölgədə tamamilə fərqli reallıq formalaşıb və bu reallığın əsas memarları Azərbaycan və Türkiyədir.
Ekspert vurğulayıb ki, Prezident İlham Əliyev ilə Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan arasında formalaşmış strateji müttəfiqlik münasibətləri regionun təhlükəsizlik arxitekturasını köklü şəkildə dəyişib: “Bakı və Ankara arasında koordinasiyalı siyasət yalnız Cənubi Qafqaz üçün deyil, bütövlükdə Türk dünyası və Avrasiya məkanı üçün yeni əməkdaşlıq modeli formalaşdırır. Azərbaycan ilə Türkiyə arasında həyata keçirilən ortaq enerji, nəqliyyat və logistika layihələri regionun iqtisadi xəritəsini dəyişdirir. Xüsusilə Orta Dəhlizin strateji əhəmiyyətinin artması Bakı-Ankara tandeminin beynəlxalq ticarət və enerji təhlükəsizliyi baxımından rolunu daha da gücləndirir. Bu əməkdaşlıq Avropa ilə Asiya arasında yeni iqtisadi körpü formalaşdırır. Türkiyə və Azərbaycanın nümayiş etdirdiyi qardaşlıq modeli beynəlxalq münasibətlər sistemində etibarlı tərəfdaşlıq nümunəsi kimi qəbul olunur. İki ölkə arasında siyasi həmrəylik, qarşılıqlı dəstək və ortaq strateji baxış regionda sabitliyin əsas təminatçılarından birinə çevrilib”.
O əlavə edib ki, Makronun Ermənistana planlaşdırdığı səfərlə bağlı ortaya çıxan müzakirələr və Türkiyə üzərindən həyata keçirilməsi ilə bağlı niyyətin baş tutmaması da bölgədə yeni siyasi reallığın formalaşdığını göstərən mühüm mesajdır. Onun sözlərinə görə, Prezident İlham Əliyev və Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğanın prinsipial mövqeyi bölgədə artıq kənar siyasi manipulyasiyalara imkan verilmədiyini nümayiş etdirdi: “Bu gün regionda əsas söz sahibi olan dövlətlər reallığı sahədə formalaşdıran ölkələrdir. Azərbaycan öz gücü hesabına beynəlxalq hüququ təmin edib, Türkiyə isə bölgədə təhlükəsizlik və sabitliyin əsas strateji tərəfdaşına çevrilib. Bu amillər fonunda Fransa kimi ölkələrin birtərəfli bəyanatlarla regiondakı proseslərə təsir imkanları xeyli zəifləyib”.
Bilal Dündar vurğulayıb ki, Azərbaycan və Türkiyənin nümayiş etdirdiyi siyasi iradə regionda sülhün, əməkdaşlığın və təhlükəsizliyin əsas təminatçısıdır. Onun sözlərinə görə, Cənubi Qafqazda yaranmış yeni geosiyasi reallıq artıq beynəlxalq aktorlar tərəfindən də qəbul olunmağa başlayıb və bu reallığa qarşı çıxmağa çalışan qüvvələr nəticədə uğursuzluqla üzləşəcəklər.
Müxbir - Vüqar Qurbanoğlu
Bölmənin digər xəbərləri
