İQTİSADİYYAT

Ölkəmizdə ən çox girov qoyulan daşınmaz əmlaklar

28.10.2021 [19:23]
Çap et
A⁺ A^-

Bakı, 28 oktyabr, AZƏRTAC

Beynəlxalq praktikada ipotekanın bir çox növündən istifadə olunur. Bu zaman daşınar və daşınmaz əmlak girov predmeti kimi çıxış edir. Ölkəmizdə isə ipoteka krediti əldə edən zaman daha çox daşınmaz əmlak girov olaraq rəsmiləşdirilir. Belə ki, vətəndaşlar yeni yaşayış evi və ya mənzil almaq üçün ipoteka kreditinə müraciət edirlər. Bu isə onların yeni mənzillə təmin olunmasına imkan verir. Daşınmaz əmlakın daha çox alqı-satqı prosesində iştirak etməsi, girov predmeti olması isə bazarın canlanmasına gətirib çıxarır. Azərbaycanda bu sahə üzrə 2021-ci il statistikasına nəzər yetirək.

Cari ilin yanvar-sentyabr ayları ərzində bağlanan ipoteka müqavilələrinin sayı

İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Əmlak Məsələləri Dövlət Xidmətinin məlumatına görə, 2021-ci ilin yanvar-sentyabr ayları ərzində ölkəmizdə 36 min 798 daşınmaz əmlak üzrə ipoteka müqaviləsi qeydə alınıb. Bu, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 12 min 654 və ya 52,4 faiz, 2019-cu ilin eyni dövrü ilə müqayisədə isə 4067 və ya 12,4 faiz artıq olub. Bununla yanaşı, qeyd edək ki, ümumilikdə 2020-ci il ərzində 32 min 693, 2019-cu ildə isə 44 min 574 daşınmaz əmlak üzrə ipoteka müqaviləsi bağlanılıb.

2021-ci ilin 9 ayı ərzində ən çox girov qoyulan daşınmaz əmlaklar

2021-ci ilin 9 ayı ərzində Azərbaycanda girov qoyulan əmlaklar sırasında mənzillər, fərdi yaşayış evləri, torpaq sahələri ilk 3-lükdədir. Ən çox girov qoyulan daşınmaz əmlak mənzillərdir. Belə ki, 2021-ci ilin yanvar-sentyabr ayları ərzində 19 min 339 mənzil üzrə ipoteka müqaviləsi bağlanılıb. Cari ilin 9 ayı ərzində girov qoyulmuş ümumi 36 min 798 əmlakdan 7251-i fərdi yaşayış evinin, 5675-i isə torpaq sahəsinin payına düşüb.

2021-ci ilin yanvar-sentyabr ayları ərzində daşınmaz əmlak növləri üzrə ipoteka müqavilələri
Əmlak növləri	Müqavilə sayı	Ümumi göstəricidə payı
Mənzillər	19 339	52,5%
Fərdi yaşayış və bağ evləri	7 251	19,7%
Torpaq sahələri	5 675	15,4%
Qeyri-yaşayış binaları	1 676	4,6%
Qeyri-yaşayış sahələri	1 603	4,4%
Bağ evləri	757	2%
Digərləri	497	1,4%
Ümumi say	36 798	100.0%

Daşınmaz əmlak üzrə ən çox ipoteka müqaviləsi ölkənin iqtisadi mərkəzi sayılan Bakıda bağlanılıb. Cari ilin yanvar-sentyabr ayları ərzində paytaxtda ümumilikdə, 19 min 969 ipoteka müqaviləsi bağlanılıb ki, bu da ölkə üzrə ümumi göstəricinin 54,2 faizi və ya yarıdan çoxu deməkdir. Bakıdan sonra ən çox ipoteka müqavilələri Əmlak Məsələləri Dövlət Xidməti yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Abşeron (2977 müqavilə), Sumqayıt (2528 müqavilə), Gəncə (1976 müqavilə) və Xaçmaz ərazi idarələrində (1391 müqavilə) bağlanılıb. Həmçinin Yevlax və Bərdə ərazi idarələri də ən çox girov qoyulan bölgələr sırasındadır. Bu nəticələri həm də bölgədəki iqtisadi fəallığın göstəricilərindən biri kimi qəbul etmək olar.

Sıra №	Ərazi İdarələrinin adı	İpoteka müqaviləsinin ümumi sayı
Ölkə üzrə		36 798
1.	Bakı şəhər Ərazi İdarəsi	19 969
2.	Abşeron Ərazi İdarəsi	2 977
3.	Sumqayıt Ərazi İdarəsi	2 528
4.	Gəncə Ərazi İdarəsi	1 976
5.	Xaçmaz Ərazi İdarəsi	1 391
6.	Yevlax Ərazi İdarəsi	981
7.	Bərdə Ərazi İdarəsi	886
8.	Şirvan Ərazi İdarəsi	745
9.	Lənkəran Ərazi İdarəsi	702
10.	Tovuz Ərazi İdarəsi	616
11.	Beyləqan Ərazi İdarəsi	593
12.	Şəki Ərazi İdarəsi	585
13.	Şəmkir Ərazi İdarəsi	577
14.	Cəlilabad Ərazi İdarəsi	570
15.	Qəbələ Ərazi İdarəsi	499
16.	Şamaxı Ərazi İdarəsi	484
17.	Ucar Ərazi İdarəsi	432
18.	Zaqatala Ərazi İdarəsi	287

Ayrı-ayrı əmlak növləri üzrə girovların ölkənin regionlar üzrə bölgüsünə nəzər saldıqda isə daha maraqlı nəticələr ortaya çıxır. Belə ki, cari ilin yanvar-sentyabr ayları ərzində ölkədə mənzillərin ən çox girov qoyulduğu ərazilər Bakı, Sumqayıt və Abşerondur. Bütün girov qoyulan mənzillərin 90,2 faizi bu üç ərazi idarəsinin payına düşür. Ölkənin regionlarında isə mənzillərin ən çox girov qoyulduğu bölgələr Gəncə, Yevlax, Şirvan və Bərdə ərazi idarələrinin xidmət dairəsində yerləşən şəhər və rayonlar üzrə müəyyən olunub. Mənzillərin ən az girov qoyulduğu bölgələr isə Şamaxı, Şəmkir və Qəbələdir.

Mənzillərin ən çox girov qoyulduğu bölgələr

Ərazi idarələri	İpoteka müqaviləsinin sayı
Bakı şəhər Ərazi İdarəsi	14 635
Sumqayıt Ərazi İdarəsi	1 617
Abşeron Ərazi İdarəsi	1 189
Gəncə Ərazi İdarəsi	622
Yevlax Ərazi İdarəsi	412
Şirvan Ərazi İdarəsi	236

Cari ilin ilk 9 ayı ərzində girov qoyulan fərdi yaşayış evlərinin sayına görə paytaxt ilk yeri tutur. Ancaq bölgələrdə də bu kateqoriya üzrə aktivlik müşahidə olunur. Ölkənin bölgələrində fərdi yaşayış evlərinin ən çox girov qoyulduğu ərazi idarələri Gəncə, Bərdə, Xaçmaz və Cəlilabaddır.

Fərdi yaşayış evlərinin ən çox girov qoyulduğu bölgələr

Ərazi idarələri	İpoteka müqavilələrinin sayı
Bakı şəhər Ərazi İdarəsi	1 726
Abşeron Ərazi İdarəsi	932
Gəncə Ərazi İdarəsi	627
Bərdə Ərazi İdarəsi	537
Xaçmaz Ərazi İdarəsi	403
Cəlilabad Ərazi İdarəsi	368

Cari ilin 9 ayı ərzində ən çox torpaq sahəsinin girov qoyulduğu ərazilər sırasında ilk üçlüyü müvafiq olaraq Bakı, Xaçmaz, Abşeron ərazi idarələri tamamlayır. Torpaqların ən az girov qoyulduğu bölgələr isə Zaqatala (84 müqavilə), Cəlilabad (36 müqavilə) ərazi idarələridir.

Torpaq sahələrinin ən çox girov qoyulduğu bölgələr

Ərazi idarələri	İpoteka müqavilələrinin sayı
Bakı şəhər Ərazi İdarəsi	991
Xaçmaz Ərazi İdarəsi	821
Abşeron Ərazi İdarəsi	638
Gəncə Ərazi İdarəsi	543
Şəki Ərazi İdarəsi	343
Sumqayıt Ərazi İdarəsi	318