WUF13 Azərbaycanın qlobal urbanizasiya gündəliyində artan rolunu nümayiş etdirdi ŞƏRH
Bakı, 26 may, AZƏRTAC
Bakıda keçirilən Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun 13-cü Sessiyası (WUF13) təkcə növbəti beynəlxalq tədbir deyil, Azərbaycanın son illərdə qlobal siyasi, humanitar və urbanizasiya gündəliyində artan rolunun növbəti mühüm göstəricilərindən biri kimi qiymətləndirilə bilər.
Bunu AZƏRTAC-a açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Sevil Mikayılova deyib.
Onun sözlərinə görə, son illərdə Azərbaycan COP29, beynəlxalq enerji forumları, Qoşulmama Hərəkatı tədbirləri, Türk Dövlətləri Təşkilatı platformaları, böyük idman yarışları kimi müxtəlif qlobal tədbirlərə uğurla ev sahibliyi edib. WUF13 isə bu prosesin daha fərqli istiqamətini ortaya qoydu. 176 ölkədən 58 mindən artıq iştirakçının qatıldığı bu tədbir indiyədək keçirilmiş ən böyük Ümumdünya Şəhərsalma Forumu kimi tarixə düşdü. Bu faktın özü artıq Azərbaycanın beynəlxalq tədbirlərin təşkili, idarə olunması və qlobal platformaların formalaşdırılması sahəsində ciddi institusional təcrübəyə malik olduğunu göstərir. Beləliklə, Azərbaycan artıq yalnız siyasi və enerji diplomatiyasında deyil, şəhərsalma, urbanizasiya və postmünaqişə bərpası sahəsində də qlobal müzakirələrin iştirakçısına çevrilir.
“Azərbaycanın işğaldan azad olunmuş ərazilərdə həyata keçirdiyi yenidənqurma siyasəti WUF13 çərçivəsində xüsusi diqqət mərkəzində oldu. Forumun yekun sənədi kimi qəbul edilən “Bakı Fəaliyyətə Çağırış” isə yalnız texniki şəhərsalma sənədi deyil. Bu sənəd müasir urbanizasiya siyasəti, postmünaqişə bərpası, məcburi köçkünlərin qayıdışı və dayanıqlı şəhər idarəçiliyi ilə bağlı yeni beynəlxalq yanaşmaların siyasi manifesti kimi də qiymətləndirilə bilər. Bu baxımdan, WUF platformasının klassik urbanizasiya forumundan daha geniş siyasi-humanitar müstəviyə keçdiyi müşahidə olunur. Forum çərçivəsində verilən əsas mesajlardan biri də ondan ibarət idi ki, müharibədən sonra şəhərlərin bərpası yalnız tikinti prosesi deyil, eyni zamanda, sosial ədalət, insan hüquqları, yaşayış təhlükəsizliyi və dayanıqlı inkişaf məsələsidir. Məhz bu yanaşma Azərbaycanın Qarabağda həyata keçirdiyi siyasətin artıq yalnız daxili dövlət proqramı kimi deyil, beynəlxalq urbanizasiya nümunəsi kimi təqdim edilməyə başlandığını göstərir”, - deyə Sevil Mikayılova vurğulayıb.
Deputat əlavə edib ki, forumun ən diqqətçəkən məqamlarından biri “urbisid” məsələsinin açıq şəkildə beynəlxalq sənəddə əks olunması oldu. “Bakı Fəaliyyətə Çağırış” sənədində də müharibələrin şəhərlərə təsiri, məktəblərin, xəstəxanaların, yaşayış məntəqələrinin, ictimai infrastrukturun dağıdılması, ekoloji və biomüxtəliflik problemləri xüsusi qeyd edildi. Bu yanaşma müasir müharibələrin artıq yalnız insanlara deyil, bütöv urbanizasiya mühitinə qarşı yönəldiyini göstərən mühüm beynəlxalq mesaj hesab olunur. Azərbaycanın bu mövzunu WUF13 platformasında ön plana çıxarması həm Qarabağ müharibəsinin nəticələrinin beynəlxalq auditoriyaya çatdırılması, həm də postmünaqişə urbanizasiya siyasətində yeni diskursun formalaşdırılması baxımından əhəmiyyətlidir.
“Tədbir çərçivəsində təqdim edilən “Bakı Şəhər Mükafatı” da Azərbaycanın şəhər idarəçiliyi və urbanizasiya sahəsində beynəlxalq təşəbbüskar rolunu gücləndirməyə hesablanmış addımlardan biri kimi qiymətləndirilə bilər. Bu cür təşəbbüslər gələcəkdə innovativ şəhər modelləri, yaşıl urbanizasiya, “ağıllı şəhər” yanaşmaları, insan mərkəzli şəhər siyasəti üzrə Bakının beynəlxalq platformaya çevrilməsinə əlavə töhfə verə bilər”, - deyə o qeyd edib.
WUF13-ün müasir dünyada dövlətlərin nüfuzunun artıq yalnız hərbi güc, enerji resursları və iqtisadi göstəricilərlə ölçülmədiyini göstərdiyini bildirən S.Mikayılova, həmçinin deyib: “Bu gün beynəlxalq tədbirlərin təşkili, humanitar təşəbbüslər, şəhərsalma siyasəti, yaşıl transformasiya, qlobal əməkdaşlıq platformaları da dövlətlərin “yumşaq güc” imkanlarının əsas elementlərindən birinə çevrilib. Azərbaycan isə son illərdə məhz bu istiqamətdə öz mövqeyini gücləndirməyə çalışır. WUF13 də göstərdi ki, Bakı artıq yalnız regionun siyasi və iqtisadi mərkəzi deyil, eyni zamanda, qlobal urbanizasiya və beynəlxalq əməkdaşlıq platformalarından birinə çevrilmək iddiasındadır”.