Bakı, 8 fevral, AZƏRTAC

Ağcabədi və Beyləqan rayonlarının inzibati ərazisində yerləşən Ağ göl Azərbaycanın ən məşhur çöl-göl ekosistemi, köçəri və yerli quşların, o cümlədən digər heyvanların məskunlaşdığı ərazilərdən biridir. Dərinliyi 0,5-2,5 metr arasında dəyişir. Göl əsasən qamışlıqlarla əhatə olunub. Ağ gölün suyunun səviyyəsi yay mövsümündə azalaraq, ən aşağı həddə çatır. Ağ göl mühüm su-bataqlıq ərazisi kimi miqrasiya edən quş növlərinin qışlama yeridir. Gölün qorunmasında ilk addım 1964-cü ildə 9173 hektar sahədə Ağgöl Dövlət Təbiət Yasaqlığı yaradılarkən atılıb. 1978-ci ilin martın 2-də gölün 4400 hektara bərabər olan su ərazisinə ciddi qorunma statusu verilib və Ağgöl Dövlət Təbiət Qoruğu yaradılıb. 2003-cü ilin iyulun 5-də Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 1298 nömrəli Sərəncamı ilə Ağgöl Dövlət Təbiət Qoruğunun sahəsi 17 924 hektara qədər artırılıb və ərazi Milli Park elan edilib. Milli Parkın ərazisi yalnız bataqlıqlar deyil, həmçinin tipik çöl və yarımsəhra landşaftlarından ibarətdir. Ağgöl Milli Parkının yaradılmasının əsas məqsədi mühüm su-bataqlıq ərazilərini, həmin əraziyə xas olan yarımsəhra landşaftını, göldə və onun ətrafında məskunlaşmış nəsli kəsilmək təhlükəsi altında olan fauna növlərini qorumaq, ərazi üçün xarakterik olan bəzi fauna növlərini keçmiş ərazilərinə reintroduksiya etmək, eləcə də ətraf mühitin monitorinqini, əhalinin ekoloji cəhətdən maarifləndirilməsini və ekoturizmin inkişafını təmin etməkdir.

Ağgöl Milli Parkı üçün yarımsəhra, şorlaşmış torpaq və göl şəraitinə uyğunlaşmış bitki örtüyü səciyyəvidir. Ərazidə bitki növlərindən əsasən duzlaq çoğanı, qışotu, qamış, şahsevdi, sarıbaş, qaraşoran, yovşan, qırtıc və s. yayılıb. Burada suda-quruda yaşayan heyvanlardan yaşıl quru qurbağası, kiçik Asiya qurbağası və göl qurbağasına rast gəlinir. Ərazidə sürünənlərdən Aralıq dənizi tısbağası, Xəzər tısbağası, koramal, zolaqlı kərtənkələ, adi su ilanı, qızıl təlxə, xaltalı eyrenis, gürzə və s. növlər yayılıb.

Ağgöl Milli Parkında quşlardan mərmər cürə, turac, bəzgək, qara leylək, böyük və kiçik qarabattaqlar, harayçı, fısıldayan qu quşları, Misir vağı, çobanaldadan, böyük su fərəsi, sultan toyuğu, ərsindimdik, qıvrımlələk qutan, ağquyruq dəniz qartalı, ağgöz dalğıc, adi qızılqaz, yaşılbaş ördək, qazlar (boz, qaşqa və qırmızıdöş) və s. məskunlaşıb. Milli Parkın ərazisində məməli heyvan növlərindən canavar, çaqqal, çöl donuzu, tülkü, dovşan və müxtəlif yarasalara rast gəlinir. Qamışlıqlarda isə heyrətamiz qamış pişiyinin güclü populyasiyasına təsadüf olunur.

Milli Parkın ərazisində yayı quraq keçən yarımsəhra və quru bozqırların mülayim-isti iqlim tipi hakimdir. Belə iqlim şəraiti (gölün suyunun bəzən qışda donması müstəsna olmaqla) burada quşlar və məməlilərin məskunlaşması üçün əlverişli şərait yaradır.

Son dövrlər mətbuatda Ağgöl Milli Parkın ərazisində qanunsuzluqların baş verməsi, brakonyerlik haqqında xəbərlər dərc olunur. Yayılan məlumatların doğruluğunu yoxlamaq məqsədilə fevralın 7-də jurnalistlərin iştirakı ilə Ağgöl Milli Parkına baxış keçirilib. Milli Parkın ərazisində təşkil edilmiş mühafizə işləri, fauna və floranın qorunması üçün görülən tədbirlər dərc olunan xəbərlərin əsassız olduğunu sübut edir.

Xəbər verildiyi kimi, ötən həftə Bakı şəhər sakini tərəfindən Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinə könüllü olaraq təhvil verilmiş 8 baş ceyran da artıq tarixi areallarına - Ağgöl Milli Parkına köçürülüb. Onların mühafizəsi də yüksək səviyyədə təşkil edilib.

Ağgöl Milli Parkının rəhbəri Loğman Mehdiyev AZƏRTAC-a müsahibəsində milli parkın yaranma tarixindən danışaraq bildirib ki, burda 100-ə qədər bitki, 21 balıq, 30 məməli, 4 suda-quruda yaşayan, 18 sürünən və 300-dən çox quş növü qeydə alınıb. Qırmızı Kitaba düşmüş 72 növ quşdan 36 növü milli parkın ərazisindədir. Hər il Ağgöl Milli Parkında 500 minə qədər quş qışlayır, 100 minə qədəri də yumurta qoyub nəsil artırır. IDEA İctimai Birliyinin təşəbbüsü ilə Ağgöl Milli Parkının təbiəti haqqında “Quşlar cənnəti Ağgöl Milli Parkı” adlı sənədli film çəkilib və ictimaiyyətə təqdim olunub.

Milli Parkın mühafizə məsələsinə toxunan L.Mehdiyev işçilərlə yanaşı, əsasnaməyə əsasən ehtiyac olduqda yeni əməkdaşların cəlb olunduğunu və aparılan maarifləndirmə işlərinin nəticəsində həmsərhəd ərazilərdə yaşayan əhalinin də mühafizədə köməklik göstərdiyini vurğulayıb. Daha sonra o, 24 saat fəaliyyət göstərən 5 postun olduğunu və cari ildə də qarşıda duran əsas məsələnin milli parkın mühafizəsini daha da yüksək səviyyədə təşkil edilməsinin olduğunu qeyd edib.

Milli parkın rəhbəri bildirib: “2010-cu ildən başlayaraq müxtəlif dövrlərdə 21 baş ceyran Ağgöl Milli Parkının ərazisinə buraxılıb. Son illər Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin təşkilatçılığı ilə daha 11 baş ceyran milli parkın ərazisinə köçürülüb və hazırda milli parkın ərazisində 62 baş ceyran var. Sonuncu dəfə isə 8 baş ceyran əslən Laçın rayonundan olan bir şəxs tərəfindən könüllü olaraq nazirliyə təhvil verilib. Həmin ceyranlar Şirvan Milli Parkından Ağgöl Milli Parkına köçürülüb. Ceyranların artması üçün Ağgöl Milli Parkının ərazisində münbit şərait var. Layihənin əsas məqsədi ceyranların tarixi ərazilərinə köçürülməsidir”.

“Ötən il Ağgöl Milli Parkın ərazisində16 qanun pozuntusu qeydə alınıb və 16 min 500 manat cərimə tətbiq edilməklə 545 man təbiətə dəymiş ziyan hesablanıb və ödənilməsi təmin edilib. Əsasən İraq və Suriyadan olan 9 nəfərin milli parkın ərazisində ova təşəbbüs etməsi mühafizə işçiləri tərəfindən vaxtında aşkar edilib və hərəyə 2 min manat olmaqla 18 min manat cərimə tətbiq edilib”, - deyə L.Mehdiyev AZƏRTAC-a müsahibəsində bildirib.

Son olaraq milli parkın rəhbəri mediaya səslənib: “Mətbuatda milli parkın ərazisində qanunsuzluqlar haqqında xəbərlər dərc olunur. Böhtan xarakterli yazılar xüsusi maraq güdür. Əllərində milli parkdakı qanunsuzluqlar haqqında məlumatlar olduğunu deyən şəxslər xəbərlərin dərc olunmaması üçün müəyyən tələblər irəli sürürlər. Həmin şəxslərə qarşı mübarizə aparırıq. Ağgöl Milli Parkı Qarabağ bölgəsinin yeganə milli parkıdır. Hər birimizin borcu milli parkın təbiətini qorumaq və onun mühafizəsini yüksək səviyyədə təşkil etməkdir. Həmsərhəd ərazilərdə yaşayan əhalini bizə kömək etməyə dəvət edirəm. Media nümayəndələrinə isə qərəzli yazılardan əl çəkməyi tövsiyə edirəm”.

Mətbuatda yalan məlumatlar dərc edərək yayan media nümayəndələrinin adına “qara ləkə” olan həmin şəxslərin öz sıralarımızdan təcrid olunması üçün çalışmalıyıq. Çünki əsası olmayan xəbərlər və şayiələrlə ictimaiyyətin fikrini yanlış istiqamətə yönləndirən şəxslərin sayəsində əhali təbiətin mühafizəsi sahəsində görülən işlərdən və onların uğurlu nəticələrindən xəbərsiz qalır. Jurnalistlər Milli Parkda qurulan infrastruktur və həyata keçirilən tədbirlər nəticəsində Ağgöl Milli Parkının ərazisində məskunlaşan heyvan və quşların təhlükəsiz yaşamının təmin edilməsinə tam əmin oldular.