Azərbaycan Prezidenti Heydər Əliyev iyulun 2-də Prezident sarayında GUAM-ın üzvü olan ölkələrin nümayəndə heyətini - Gürcüstanın və Ukraynanın xarici işlər nazirləri İrakli Menağarişvilini və Anatoli Zlenkonu, Moldova XİN-in xüsusi tapşırıqlar üzrə səfiri Andrey Stratanı qəbul etmişdir. 

Prezident Heydər Əliyev qonaqları salamlayaraq, GUAM ölkələri xarici işlər nazirlərinin Bakıda keçirilmiş görüşünün uğurla başa çatması münasibətilə onları təbrik etdi. Dövlətimizin başçısı bildirdi ki, Azərbaycanın xarici işlər naziri Vilayət Quliyev görüşün yekunları barədə və görüşdə GUAM dövlətləri başçılarının iyulun 19-20-də keçiriləcək zirvə toplantısında məsələlərin müzakirəsi üçün zəmin hazırlandığı barədə ona məlumat vermişdir.

Bu təşkilatin üzvü olan ölkələrin 2001-ci ildə keçirilmiş ilk zirvə toplantısında Azərbaycan həmin birliyin ilk sədri seçilmişdir. Azərbaycanın xarici işlər naziri Vilayət Quliyev bu barədə məlumat verərək dedi ki, həmin zirvə toplantısında onda GUÖAM adlanan təşkilatın üzvü olan ölkələrin xarici işlər nazirlərinin görüşünü Bakıda keçirmək haqqında qərar qəbul edilmişdir. İndiki görüş ərəfəsində milli əlaqələndiricilərin iclası keçirilmişdir. Görüşdə bir sıra məsələlərə baxılmış, rəsmi məlumat qəbul olunmuşdur. Özbəkistan tərəfinin GUÖAM strukturlarında fəaliyyətini müvəqqəti dayandırması haqqında bu ölkənin notası da hərtərəfli nəzərdən keçirilmiş və bununla əlaqədar müvafiq Bəyanat qəbul edilmişdir. Müşahidəçi statusu haqqında dövlət başçılarının qəbul etdikləri qərar paraflanmış, yaxın vaxtlarda Kiyevdə açılacaq informasiya ofisinə dair müvəqqəti Əsasnamə qəbul olunmuşdur. Görüş iştirakçıları GUAM-ın 2002-2003-cü illər üçün fəaliyyət Proqramını da qəbul etmiş, zirvə toplantısının gündəliyini, nümayəndələri bu toplantıya dəvət olunacaq dövlətlərin və beynəlxalq təşkilatların siyahısını razılaşdırmış, Yaltada bir sıra sənədlərin, o çümlədən azad ticarət zonası haqqında sazişin, Sabitlik və təhlükəsizlik haqqında bəyannamənin, GUAM-ın Xarici İşlər Nazirləri Şurası haqqında Əsasnamənin layihəsinin imzalanmasını dəstəklədiklərini bildirmişlər. Görüşdə gələcəkdə Parlament Assambleyasının və bir sıra digər strukturların yaradılması barədə arzular səslənmişdir.

V.Quliyev bildirdi ki, görüşdə beynəlxalq terrorizmə qarşı mübarizə ilə bağlı məsələlərə xüsusi diqqət yetirilmişdir. Üzv ölkələrin bu mübarizədə birgə fəaliyyəti, o cümlədən ötən ilin noyabr ayında ABŞ dövlət katibinin müavini Mark Qrossmanın iştirakı ilə DİN başçılarının görüşü vurğulanmışdır. Bakı görüşünün iştirakçıları təşkilatın bu istiqamətdə fəaliyyətini gücləndirmək niyyətində olduqlarını bildirmişlər.

Görüşdə çıxış edən Ukraynanın xarici işlər naziri Anatoli Zlenko Ukrayna Prezidenti Leonid Kuçmanın salamlarını və səmimi arzularını Azərbaycan Prezidentinə yetirdi. O, İstanbulda keçirilmiş “Üç dənizin əfsanəsi” konfransında Azərbaycanın dövlət başçısının parlaq və məzmunlu çıxışını da yüksək qiymətləndirdi.

Ukrayna XİN-in başçısı Yaltada keçiriləcək zirvə toplantısından danışaraq dedi ki, Bakı görüşünün iştirakçıları zirvə toplantısında terrorizmə dair siyasi bəyanat qəbul etməyin zəruriliyi barədə yekdil fikrə gəldilər. Bu bəyanat bütün ölkələr, o cümlədən ABŞ tərəfindən müsbət qarşılanacaqdır. Müəyyən qədər təkmilləşdirilmək tələb edən bu bəyanatın layihəsi artıq hazırlanmışdır. Anatoli Zlenko bildirdi ki, yaxın vaxtlarda Kiyevdə təşkilatın informasiya ofisi açılacaq və gələcəkdə onun fəaliyyətinin genişləndirilməsi üçün heç bir maneə yoxdur. Ukrayna nazirinin fikrincə, üzv ölkələr hazırda təşəkkül prosesinin davam etdirilməsinin, müqavilə-hüquqi əsasın yaradılmasının, təşkilatın fəaliyyətinin konkret məzmunla zənginləşdirilməsinin zəruriliyi mərhələsindədir. XİN-in başçıları sərhədlərin və nəqliyyat dəhlizlərinin təhlükəsizliyi, mühacirət, fövqəladə hallarda birgə fəaliyyət məsələləri ilə bağlı layihə hazırlamaq fikrindədirlər. ABŞ tərəfi bu layihənin maliyyələşdirmək arzusunu bildirmişdir.

Bakı görüşünün iştirakçıları BMT Baş Məclisinin qarşıdakı sessiyasının gedişində GUAM-ABŞ, GUAM-a maraq göstərən bir sıra Latın Amerikası ölkələrini birləşdirən GUAM-RİO qrupu formatında danışıqlar aparmağın zəruriliyi fikrinə gəlmişlər.

Gürcüstanın xarici işlər naziri İrakli Menağarişvili birgə işə, İstanbulda keçirilmiş maraqlı görüşlərə görə öz ölkəsinin prezidentinin təşəkkürlərini Azərbaycan dövlətinin başçısına çatdırdı. Gürcüstan XİN-in başçısı bildirdi ki, onun ölkəsi GUAM-ın regional birlik kimi gələcəkdə möhkəmlənməsində və əməkdaşlığın səmərəliliyinin artırılmasında maraqlı olduğunu bir daha təsdiq edir.

Moldova XİN-in xüsusi tapşırıqlar üzrə səfiri Andrey Stratan öz ölkəsinin Prezidenti Vladimir Voroninin ən xoş arzularını Azərbaycan Prezidentinə yetirdi. O bildirdi ki, müşahidəçi statusu haqqında qəbul olunmuş sənəd GUAM-ın fəaliyyətinin daha da gücləndirilməsində böyük rol oynayacaq və digər ölkələri də cəlb etməyə və maraqlandırmağa imkan verəcəkdir.

Azərbaycan Prezidenti Heydər Əliyev vurğuladı ki, görüş iştirakçıları böyük iş görmüşlər, GUAM-ın təşkilatlanmasına təkan verəcək mühüm sənədlər qəbul etmişlər. Dövlətimizin başçısı nəzərə çarpdırdı ki, bu təşkilat əsasən iqtisadiyyat və təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlıq etmək üçün regional qurum kimi yaradılmışdır. Aradan kifayət qədər vaxt keçmiş və xeyli iş görülmüşdür - təşkilat mövcuddur və daim fəaliyyətdədir, dövlət başçılalrının zirvə görüşü, milli əlaqələndiricilərin, xarici işlər nazirlərinin görüşləri keçirilmişdir. Prezident Heydər Əliyev Yaltada zirvə görüşü keçirmək təşəbbüsünü irəli sürən Ukraynanın rolunu və fəaliyyətini, habelə bir sıra ölkələrin görüşdə müşahidəçi qismində iştirak etməsi üçün Ukrayna tərəfinin onlarla apardığı danışıqların əhəmiyyətini xüsusi vurğuladı. Respublikamızın rəhbərinin fikincə, çox sayda ölkənin müşahidəçi kimi iştirak etməsi zirvə görüşünün əhəmiyyətini daha da artıracaq və təşkilat üzvlərinin sıralarını genişləndirməyə imkan verəcək, GUAM-ın həmin ölkələrlə əməkdaşlığığını genişləndirmək üçün stimul olacaqdır.

Prezident Heydər Əliyev nəzərə çarpdırdı ki, bütün ölkələr, o cümlədən Azərbaycan üçün də ən önəmli məsələ beynəlxalq terrorizmlə mübarizə məsələsidir. Amerikada faciəli 11 sentyabr hadisələri beynəlxalq terrorizmin təşəkkül tapmış sistemini, hətta ən böyük dövlətlərin belə təsəvvürə gətirmədikləri təhlükənin miqyasını üzə çıxardı. Azərbaycan Prezidenti vurğuladı ki, Əfqanıstandakı hərbi əməliyyatlar hələ mübarizə aparılmalı olan beynəlxalq terrorizmin niyyətlərinin kiçik bir hissəsidir. Beynəlxalq terrorizmlə mübarizə məsələsi qarşıdakı zirvə görüşünün diqqət mərkəzində olmalıdır.

Azərbaycan dövlətinin başçısı bildirdi ki, qəbul edilmək üçün nəzərdə tutulmuş sənəd indiki reallığı əks etdirməklə yanaşı, gələcəyə də yönəldilməlidir. Terrorizmlə, narkotiklərlə mübarizə fəal birgə iş tələb edir. Prezident Heydər Əliyev dedi: Yaxın illər ərzində biz hələ deyə bilmərik ki, belə hallara son qoymuş, onun təhlükəsini azaltmışıq. Bu təhlükə hələ də qalmaqdadır, çünki son nəticədə sivil dünyaya qarşı yönəlmiş bu prosesdə bir çox ölkələr, ayrı-ayrı cinayətkar təşkilatlar iştirak edir. Cənubi Qafqaz ölkələri bu baxımdan çox müdafiəsizdir, onlar hər gün terrorizmin bu və ya digər dərəcədə təzahürü, yaxud ona hazırlıq faktları ilə üzləşir.

Azərbaycan dövlətinin başçısı Yalta zirvə toplantısının hazırlanmasında göstərdiyi qayğıya görə Ukrayna hökumətinə və Prezident Leonid Kuçmaya öz minnətdarlığını bildirdi.

Qəbulda Prezidentin Katibliyinin rəisi Dilarə Seyidzadə, Prezidentin İcra Aparatının xarici əlaqələr şöbəsinin müdiri Novruz Məmmədov, Gürcüstanın Bakıdakı səfiri Zurab Qumberidze, Ukraynanın Azərbaycandakı səfiri Boris Aleksenko iştirak edirdilər.

AZƏRTAC

Foto Yaşar Xəlilovundur