Azərbaycan-Özbəkistan: təhsildə qardaşlıq körpüsü
Bakı, 23 avqust, AZƏRTAC
Azərbaycan və Özbəkistan arasında müxtəlif sahələrdə, o cümlədən elm və təhsil istiqamətində əməkdaşlığın genişləndirilməsi hər iki ölkənin təhsil sisteminin inkişafına və insan kapitalının formalaşmasına mühüm töhfə verir. Tələbə mübadiləsi, tədris proqramları və qabaqcıl təcrübənin paylaşılması, ali təhsil müəssisələri arasında əlaqələrin genişləndirilməsi bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında təhsil eksperti Elçin Əfəndi deyib. Ekspert bildirib ki, Azərbaycan və Özbəkistan arasında təhsil əlaqələrinin inkişafı iki ölkənin vətəndaşları üçün yeni akademik imkanlar yaradır. Azərbaycanlı tələbələrin Özbəkistanın ali təhsil müəssisələrində, özbək tələbələrin isə Azərbaycan universitetlərində təhsil alması qarşılıqlı təcrübə mübadiləsini gücləndirməklə yanaşı, iki ölkənin təhsil sistemlərinin bir-birini daha yaxından tanımasına imkan verir.
“Azərbaycan ilə Özbəkistan arasında təhsil sahəsində əməkdaşlığın daha da genişləndirilməsi iki ölkənin təhsil göstəricilərinə mühüm töhfə verə bilər. Tələbələrin qarşılıqlı şəkildə digər ölkənin ali təhsil müəssisələrində təhsil alması, tədris proqramlarının və təcrübələrin paylaşılması, müəllim və mütəxəssislərin mübadiləsi bütövlükdə təhsilin keyfiyyətinə müsbət təsir göstərə biləcək amillərdir. Azərbaycan və Özbəkistan arasında təhsil əməkdaşlığının mühüm üstünlüklərindən biri iki xalq arasında mövcud olan dil və mədəni yaxınlıqdır. Ortaq tarixi və mənəvi dəyərlər tələbə və müəllimlərin digər ölkənin təhsil və sosial mühitinə uyğunlaşmasını da asanlaşdıran amillərdəndir.
Azərbaycan və Özbəkistan türk dövlətləri olaraq bir-birinə yaxın dil və mədəni xüsusiyyətlərə malikdir. Bu yaxınlıq təhsil sahəsində əməkdaşlıq üçün də mühüm üstünlükdür. Tələbələrin digər ölkədə təhsil alarkən dil və mədəni baryerlərlə daha az qarşılaşması onların akademik mühitə uyğunlaşmasını asanlaşdıra bilər. Eyni zamanda, Azərbaycan və özbək dillərinin qarşılıqlı öyrənilməsi iki ölkənin gəncləri arasında əlaqələrin daha da möhkəmlənməsinə xidmət edir”, - deyə ekspert bildirib.
Elçin Əfəndi qeyd edib ki, 2025-2026-cı tədris ilində 176 nəfər Azərbaycan vətəndaşı Özbəkistanda, 67 nəfər Özbəkistan vətəndaşı isə Azərbaycanda təhsil alıb. Bu göstəricilər iki ölkənin gəncləri arasında qarşılıqlı akademik marağın formalaşdığını göstərir. Bu rəqəmlərin gələcəkdə daha da artacağına inanmaq olar. Çünki təhsil sahəsində əməkdaşlıq üçün həm hüquqi baza, həm də qarşılıqlı maraq mövcuddur. Daha çox tələbənin digər ölkədə təhsil alması yalnız onların fərdi inkişafına deyil, gələcəkdə Azərbaycan və Özbəkistan arasında müxtəlif sahələrdə əməkdaşlıq edəcək yeni mütəxəssis nəslinin formalaşmasına da xidmət edə bilər.
Azərbaycan Respublikası Hökuməti ilə Özbəkistan Respublikası Hökuməti arasında elm, peşə təhsili və ali təhsil sahələrində əməkdaşlığa dair Saziş də bu istiqamətdə mühüm imkanlar yaradır. Sazişdə universitetlər arasında birbaşa əlaqələrin qurulması, tələbə və təhsilverənlərin mübadiləsi, ikili diplom proqramlarının həyata keçirilməsi, birgə elmi tədqiqatların aparılması, innovasiya layihələrinin reallaşdırılması və təhsil sahəsində təcrübə mübadiləsi nəzərdə tutulur. Xüsusilə 2026-2027-ci tədris ilindən başlayaraq hər il bakalavriat, magistratura və doktorantura səviyyələrində qarşılıqlı əsasda 10 kvotanın ayrılması tələbə mübadiləsinin daha sistemli xarakter almasına imkan verəcək.
Ekspert bildirib ki, burada əsas məsələ yalnız tələbələrin bir ölkədən digərinə getməsi deyil. Bu proses eyni zamanda onların müxtəlif təhsil modelləri, elmi yanaşmalar və akademik mühitlərlə tanış olmasına şərait yaradır. Azərbaycanlı tələbə Özbəkistanda, özbək tələbə Azərbaycanda təhsil alarkən yalnız bilik qazanmır, həm də digər ölkənin mədəniyyətini, cəmiyyətini və dünyagörüşünü daha yaxından tanıyır. Bu isə gələcəkdə iki ölkə arasında əlaqələrin daha möhkəm sosial bazasının formalaşmasına kömək edir.
Müxbir- Nərmin Muradzadə