GÜRCÜSTAN BEYNƏLXALQ NEFT KORPORASİYASININ REZİDENTİ GEORGİ ÇANTURİYANIN ÇIXIŞI
-Möhtərəm cənab Prezident!
Hörmətli xanımlar və cənablar!
Hər şeydən əvvəl, icazə verin, hamınızı bu mühüm konfransda salamlayım, bəzi fikirlərimi sizinlə bölüşüm. Yəqin hamı razılaşar ki, hazırda, insan həyatının inkişafının yeni mərhələsində, Amerika Birləşmiş Ştatları hökumətinin və şəxsən Prezident Buşun köməyi və dəstəyi nəticəsində Şərq-Qərb enerji dəhlizi məsələsi xüsusi mövzuya çevrilmişdir. Bu dəhliz sülhsevər xalqların inkişafına böyük yardım edəcəkdir.
Mənim ölkəm Bakı-Tbilisi-Ceyhan və Bakı-Tbilisi-Ərzurum layihələrində mühüm rol oynayan ölkələrdən biridir. Biz praktiki olaraq iki ölkəni bir-biri ilə bağlayırıq. Bütün beynəlxalq birlik bu layihələrə qatılır. Bu layihələr xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Bu, həm də alternativ neft və qaz təchizatı deməkdir. bu, Gürcüstanın müstəqilliyini daha da artıracaq və hazırda hamımız meydana çıxmış çətinliklərə sinə gərməyə çalışırıq. Məqsədimiz iqtisadiyyatımızı daha da inkişaf etdirməkdir.
İlk Azərbaycan nefti Gürcüstanla daşınmışdır. Bu neft bir əsr bundan əvvəl də Gürcüstanla daşınmışdır. Lakin indiki zamanda, əlbəttə, qarşımızda yeni tələblər, məqsədlər vardır. Bu mərhələyə çatmaq üçün çox ağrılı bir proses keçmişik. 1990-cı ilin əvvəlləri asan illər olmamışdır. Biz iqtisadi və siyasi müstəqilliyimizi yenicə elan etmiş ölkələr idik və belə böyük layihələrin öhdəsindən gəlmək bizim üçün asan məsələ deyildi. Ona görə də bu layihələri həyata keçirmək üçün lazım olan hüquqi çərçivə, hüquqi tənzimləmə lazım idi. Bu layihələrin həyata keçirilməsi böyük risklər doğururdu.
Şərq-Qərb enerji dəhlizi layihəsi artıq perspektiv layihə kimi özünü doğrultmuşdur. Eləcə də Böyük İpək yolunun bərpası, Avrasiya dəhlizinin bərpası Gürcüstan, Azərbaycan və Türkiyə prezidentlərinin təşəbbüsü ilə həyata keçirilməyə başlanmışdır. Prezident Heydər Əliyevin qərb marşurutunu seçməsi Azərbaycan neftinin Gürcüstandan keçməsi demək idi. Bu, asan qərar deyildi. Bunun üçün bütün Gürcüstan Prezident Heydər Əliyevə və Azərbaycan xalqına xüsusi minnətdarlığını bildirir.
Əlbəttə, Türkiyənin də xüsusi rolunu qeyd etmək istəyirəm. Türkiyə də Şərq-Qərb dəhlizinin inkişaf etdirilməsində xüsusi rol oynamışdır. Türkiyə əlindən gələni etmişdir ki, bu prosesi dəstəkləsin. Türkiyə tarixdə görünməyən qərarlar qəbul edərək, müəyyən tədbirlər həyata keçirərək, bu layihənin reallaşması üçün hər cür şərait yaratmışdır. Türkiyə regionda aparıcı ölkə olaraq, daim Gürcüstana və Azərbaycana öz dəstəyini bildirmişdir. Biz bu layihə ilə bağlı Türkiyənin dəstəyini daim hiss etmişik. Bütün bunlar bizi daha da ruhlandırır, ölkələrimiz arasında regional əməkdaşlığı daha da gücləndirir və regionda əməkdaşlığa nümunə ola bilər.
Beynəlxalq neft şirkətlərinin rolunu da qeyd etmək istəyirəm. Regionda olan çoxsaylı problemlər onları ruhdan salmadı, çətinliklər qorxutmadı və budur, indi tranzit ölkələrlə birlikdə irəliyə gedərək, ardıcıl olaraq işlərini yerinə yetirirlər. Bu imkandan istifadə edərək, neft şirkətlərinin hamısına, onların başında duran şəxslərə minnətdarlığımı və Azərbaycan, Türkiyə prezidentlərinə öz təşəkkürümü bildirmək istəyirəm.
Bakı-Supsa layihəsi, ilkin neft kəməri böyük layihə olmuşdur. Daha sonra Bakı-Tbilisi-Ceyhan və Bakı-Tbilisi-Ərzurum layihələri yarandı. Bakı-Supsa layihəsinin həyata keçirilməsində Gürcüstan açıq-aydın bildirdi ki, daha geniş layihələrdə iştiraka hazırdır. Şərq-Qərb enerji dəhlizinin yaradılması dönməz bir prosesdir. Biz onu cədvələ tam uyğun olaraq həyata keçiririk.
Ötən il sentyabrın 11-də ABŞ-da baş vermiş faciəli terror hadisəsindən sonra yalnız terrorizmə qarşı birgə mübarizə aparan bir qüvvə kimi çalışmaq deyil, eyni zamanda, bu cür layihələrin həyata keçirilməsində birlik göstərmək lazımdır. Bu baxımdan biz gürcülər Amerika Birləşmiş Ştatları hökumətinə və Amerika xalqına öz dəstəyimizi bildirmişik və onlara təşəkkür edirik ki, ölkəmizin müstəqilliyinin qorunmasında bizə yardım göstərmişlər.
Bu cür layihələr üzərində əməkdaşlıq böyük əhəmiyyət kəsb edir. Ona görə tamamilə aydındır ki, Gürcüstanın təchiz olunması proqramı hazırda ölkəmizin təhlükəsizliyinin və müstəqilliyinin qorunması üçün çox vacibdir. Bu, gələcəkdə Gürcüstanın Avroatlantik blokuna qoşulmasına imkan verəcəkdir. Biz artıq bu istiqamətdə işimizi davam etdiririk. Şərq-Qərb enerji dəhlizinin həyata keçirilməsi bizim bu quruma daxil olmağımızın təminatı deməkdir. Bizim regionun ölkələri və onların prezidentləri, xalqlarımız bu prosesə öz töhfələrini vermişlər. Onlar bir sıra təşəbbüslər irəli sürmüşlər. Bu təşəbbüslər içərisində sülhsevər Qafqaz, Şərq-Qərb və Avrasiya dəhlizləri, Böyük İpək yolunun bərpası, ümumi iqtisadi zonanın və digərlərinin adını çəkmək olar.
Mən çox şadam ki, bu layihələrin iştirakına öz töhfəsini vermiş şəxslərin əksəriyyəti bu tədbirdə iştirak edirlər. İnanırıq ki, Şərq-Qərb enerji dəhlizinin reallaşması hamımız üçün yeni üfüqlər açacaqdır. Qazaxıstanın Şərq-Qərb enerji dəhlizi layihəsində iştirakı daha aydın görünməyə başlayır. Bu işdə daha çox tərəqqi əldə etmək üçün biz daha artıq səylə çalışacağıq. Ukrayna da Xəzərin neft və qazının daşınmasında mühüm rol oynaya biləcək ölkələrdən biridir. Ukrayna bu enerji ehtiyatlarının Avropa bazarlarına çıxarılması üçün tranzit ölkə kimi öz sözünü deyə bilər.
Şərq-Qərb enerji dəhlizi layihəsi heç bir ölkəyə qarşı çevrilməmişdir. Mən çox şadam ki, Rusiya da bu reallığı artıq dərk etməyə başlamışdır. Əlbəttə, biz əməkdaşlığımızı elə şəkildə qurmalıyıq ki, bütün ölkələr ruhlansınlar və bu layihədə iştirak etsinlər. O cümlədən Rusiya da. Əminəm ki, biz Rusiyanın burada oynaya biləcək müsbət rolunu tam anlayırıq.
Sonda demək istəyirəm ki, biz bu layihədə valehedici uğurlar qazanmışıq, nəticələr əldə etmişik və Gürcüstan bu ümumi məqsədlərə tam sadiqdir və onların həyata keçirilməsi üçün əlindən gələni edəcəkdir. Çox sağ olun.