ÖLKƏNİN MELİORASİYA VƏ SU TƏSƏRRÜFATI SİSTEMİ İNKİŞAF ETDİRİLİR
Bakı, 10 yanvar (AZƏRTAC). Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev ərzaq təhlükəsizliyinin təmin edilməsi və ölkə iqtisadiyyatının, o cümlədən kənd təsərrüfatının davamlı inkişafında meliorasiya və su təsərrüfatı sisteminin mühüm rolunu dəfələrlə vurğulamışdır. Azərbaycan hökuməti ulu öndərin ilk xarici sərmayəni yönəltdiyi bu sahənin köklü şəkildə inkişafını ötən 5 ildə də xüsusi diqqətdə saxlamışdır.
Ümummilli lider Heydər Əliyev meliorasiya və su təsərrüfatı sisteminin ölkə iqtisadiyyatında strateji rolunu əsas götürərək istər sovet dövründə, istərsə də 1993-2003-cü illərdə silsilə tədbirlər həyata keçirmişdir. Prezident İlham Əliyevin də həmin sahəyə xüsusi diqqəti nəticəsində son 5 ildə meliorasiya tədbirlərinə ayrılan vəsait 4,3 dəfə, bütün maliyyə mənbələri hesabına əsaslı kapital qoyuluşu isə 22 dəfə artmış, ulu öndərin bünövrəsini qoyduğu bir sıra layihələr uğurla həyata keçirilmişdir. Baş Mil-Muğan Kollektorunun 28 kilometrlik 3-cü hissəsinin, kollektor boyunca 24 kilometrlik asfalt yolun inşası, 71,2 kilometrlik təsərrüfatlararası kollektorun qurğularla birlikdə yenidən qurulması 2006-cı ildə başa çatdırılmışdır. Qısa müddətdə Mil-Qarabağ Kollektoru Baş Mil-Muğan Kollektoruna qoşulmuşdur. Nəticədə Kürün suyunun keyfiyyəti və ətraf ərazilərdə ekoloji vəziyyət xeyli yaxşılaşmış, torpaqların məhsuldarlığı artmışdır. Qəza vəziyyətinə düşmüş Samur Baş Suqəbuledici qurğusu əsaslı şəkildə yenidən qurulmuşdur. Respublikamızda təsərrüfatlararası torpaq kanallar beton kanallarla əvəz edilmişdir. Ümumilikdə, 2003-2008-ci illərdə 55 kilometr magistral, 549 kilometr təsərrüfatlararası, 136 kilometr kollektor-drenaj şəbəkəsi tikilib istifadəyə verilmişdir.
Respublikamızda beynəlxalq səviyyəli meliorasiya layihələrinin, həmçinin bu sahədə cari və əsaslı yenidənqurma tədbirlərinin lazımınca aparılmasında yeni alınmış 800-dən çox maşın və mexanizm böyük rol oynamışdır. Dövlət başçısının tapşırığına əsasən Rusiya ilə sərhəddə inşa edilmiş baş sudurulducu qurğu da ölkənin meliorasiya və irriqasiya sisteminə son illərin mühüm töhfələrindəndir. Qəza vəziyyətinə düşmüş Samur-Abşeron kanalının əsaslı şəkildə yenidən qurulması Bakı, Sumqayıt şəhərlərinin və Abşeron yarımadasının əhalisinin, sənaye müəssisələri və əkin sahələrinin su təminatı problemini aradan qaldırmışdır. Tikintisinin gedişi ilə Prezident İlham Əliyevin yaxından tanış olduğu Xanarx kanalı da artıq bir neçə ildir istismardadır.
Samur-Abşeron suvarma sisteminin yenidən qurulması layihəsi çərçivəsində reallaşdırılan zəruri tədbirlərdən biri də Taxtakörpü Su Anbarının su elektrik stansiyası ilə birgə tikintisi, həmçinin Taxtakörpü-Ceyranbatan kanalının inşasıdır. Xatırladaq ki, təkcə Taxtakörpü Su Anbarı və Oğuz-Qəbələ-Bakı içməli su kəməri Bakı, Sumqayıt və Abşeron yarımadasının ən azı 50 il su ilə problemsiz təminatına imkan yaradacaqdır.
Heydər Əliyev su anbarı Naxçıvan Muxtar Respublikası iqtisadiyyatına əvəzsiz töhfə olmuş, Naxçıvan şəhərini və digər yaşayış məntəqələrini sel təhlükəsindən xilas etmişdir.
“İrriqasiya-2” və ya “Azərbaycanın suvarma-paylayıcı sisteminin və onun idarə olunmasının təkmilləşdirilməsi” layihəsi çərçivəsində həyata keçirilən silsilə tədbirlər aqrar islahatların dərinləşməsinə təkan verir, eləcə də Füzulinin Haramı düzündə, Ağcabədi ərazisindəki Laçın qış yataqlarında və digər yerlərdə məskunlaşmış məcburi köçkünlərin məşğulluğunu artırır.
Meliorasiya və Su Təsərrüfatı Açıq Səhmdar Cəmiyyəti dövlət başçısının tapşırığına əsasən subartezian quyularının qazılması tədbirlərini genişləndirmişdir. Son 5 ildə 365, o cümlədən 2008-ci ildə 162 belə quyu istismara verilmişdir.
Ötən 5 ildə istər nizamlanan, istərsə də dağ çayları boyunca böyük həcmdə sahilbərkitmə işləri görülmüşdür. Bu cür tədbirlər ən kiçik yaşayış məntəqələrini belə əhatə etmişdir. Kürün mənsəbində yeni qolda məcranın təmizlənməsi və dərinləşdirilməsi davam etdirilmişdir.
Vegetasiya suvarmasını mütəşəkkil keçirən melioratorlar kənd təsərrüfatı bitkilərinin orta hesabla 3 dəfə suvarılmasına nail olmuş və su istifadəçilərinə 4,6 milyard kubmetr su vermişlər.
Bir sözlə, ötən 5 ildə Prezident İlham Əliyevin meliorasiya və su təminatı sisteminin inkişafı ilə bağlı keçirdiyi müşavirələrdə qarşıya qoyduğu vəzifələr uğurla reallaşdırılır.