Axıb gəlsin hər qapıya Damcılının bulağı... FOTO VİDEO
Qazax, 23 sentyabr, Ruslan Novruzoğlu, AZƏRTAC
Azərbaycanın ilin dörd fəslində gəzib-görməli, sirli keçmişi olan saysız-hesabsız tarixi məkanları var. Bunlardan biri də şairlərin tez-tez baş çəkib ilham aldığı, Qazaxda yerləşən qədim daş dövrünə aid məşhur Damcılı bulağı və onun ətrafındakı qədim yaşayış məskəni olan yüzlərlə mağaradır.
AZƏRTAC xəbər verir ki, Qazaxda yerləşən “Avey” Dövlət-Tarix Mədəniyyət Qoruğunun ərazisində, Damcılı mağarasında aparılan arxeoloji qazıntılar zamanı buranın yaşının iki yüz min il olduğu müəyyənləşib. Bunu təkcə bizim alimlər deyil, ərazidə arxeoloji qazıntı işlərinə cəlb olunan xarici arxeoloqlar da deyib.
Damcılı mağarası Qazax rayonunun Daşsalahlı kəndi yaxınlığında, Avey dağının ətəyində yerləşir. Ərazidə ilkin arxeoloji tədqiqatlar ilk dəfə 1953-cü ildə təşkil olunub. Burada beynəlxalq ekspedisiya elmi arxeoloji işlər aparıb. “Axıb gəlsin hər qapıya Damcılının bulağı, cərgə-cərgə qatar vursun üzüm bağı, nar bağı” misralarının müəllifi olan xalq şairi Səməd Vurğun Damcılı bulağını əbəs yerə dünyanın möcüzələrindən biri adlandırmayıb. Mağara Avey dağının ətəyində, rayon mərkəzindən 12 kilometr məsafədə yerləşir. Qayaların içərisində olan bu məkan rayona gələn turistlərin ən çox səfər etdiyi yerlərdən biridir.
“Qonaqlarımızı istirahət yeri, gəzməli məkan kimi mütəmadi olaraq bura gətiririk. Damcılı bulağı da bura gələnlərin marağını çəkir. Yerli sakinlər də bu bulağın suyundan mütəmadi istifadə edirlər”, - deyə rayon sakini Cəvahir Rəfiyeva bildirib.
Damcı-damcı süzülərək tökülən bu bulağın ətrafında yüzlərlə tədqiq olunmayan mağara var. Elə Damcılının suyundan dadanlar da bulağın tərkibinin zənginliyindən, saflığından danışırlar. Rayon sakini Rza Mancanov: “Damcılı bulağı məşhur bulaqdır. Bura yerə tez-tez gəlib-gedirik, gözəl havası, müalicəvi bitkiləri var. Suyundan da istifadə edirik. İndi evimizə su aparmaq üçün gəlmişəm. Damcılı bulağının suyunun gözəl çayı olur. Bizim şəhərdə yaşayan qohumlar kəndə gələndə Damcılını görmək istəyirlər. Biz də onları məmnuniyyətlə bura gətiririk”.
İlin 4 fəslində gözəlliyini saxlayan Damcılıya yay mövsümündə yüzlərlə insan üz tutur. Onlar bu əraziyə pandemiya səbəbindən qoruğun qaydalarına riayət etməklə buraxılır.
“Avey” Dövlət Qoruğunun Damcılı filialının müdiri Qafar Cəfərovun sözlərinə görə, ərazidə alban məbədi də var. “Dahi şairimiz Səməd Vurğun Damcılı bulağını “dünyanın səkkizinci möcüzəsi” adlandırıb. Həqiqətən də Damcılının suyunun axması bir möcüzədir. Bu suyun tərkibi yoxlanılıb və ən saf sudur. Rayon ərazisində süni su süzən daşlar hazırlanır. Deyərdim ki, təbii olaraq ən böyük daşdan süzülən bulaq suyudur. Mənbəyi dəqiq bilinməyən bu su təxminən bir kilometr uzaqdan süzülərək gəlir”, - deyə Q.Cəfərov bildirib.
“Avey” Dövlət Qoruğu 1989-cu ildə yaradılıb və 3 filialı var: Göyəzən, Damcılı və işğal altında olan Yuxarı Əskipara filialı. Damcılı filialının ərazisi 800 hektar sahəni əhatə edir. Damcılı mağarasının yerləşdiyi Avey dağı maddi-mədəniyyət, arxeologiya və memarlıq abidələri ilə zəngindir. Ərazidə 8 məbəd, 2 qədim yaşayış yeri, İlk orta əsrlərə aid qəbiristanlıq, müdafiə divarları və bürcləri olan 2 qala qalığı, 30-a qədər mağara qeydə alınıb.
Bölmənin digər xəbərləri
