Oftalmoloq: Yüksək stres göz təzyiqi xəstəliyi riskini artırır
Bakı, 6 fevral, AZƏRTAC
Göz quruluğu gözyaşının kifayət qədər istehsal olunmaması və ya keyfiyyətinin pozulması nəticəsində göz səthinin kifayət qədər nəmlənməməsi ilə yaranır. Bunun səbəbləri arasında ətraf mühit amilləri (kondisioner və qızdırıcıların istifadəsi, quru, küləkli hava), uzun müddət ekranlara baxmaq, bəzi dərmanların istifadəsi, yaşlanma və sistem xəstəliklər daxildir. Uzun müddət kompüter və ya mobil telefon kimi rəqəmsal ekranlara baxmaq gözlərin daha az qırpılmasına, nəticədə isə quruluğun yaranmasına səbəb ola bilər. Linzalardan düzgün istifadə edilməməsi gözyaşının sürətlə buxarlanmasına və gözlərin qurumasına gətirib çıxarır. Yaş irəlilədikcə, gözyaşı istehsalı azala bilər, bu da qadınlarda daha çox rast gəlinən bir vəziyyətdir.
AZƏRTAC xəbər verir ki, bu fikirləri Səhiyyə Nazirliyinin Elmi-Tədqiqat Tibbi Bərpa İnstitutunun oftalmoloqu Günel Məmmədova səsləndirib.
O qeyd edib ki, gözə lazım olan nəmliyi təmin etmək üçün süni gözyaşları və ya göz damlaları istifadə edilə bilər. Otaqda havanı nəmləndirmək, uzun müddət ekranlara baxdıqdan sonra fasilə vermək lazımdır. Göz qapaqlarının təmiz saxlanması və üzərinə ilıq kompres qoyulması simptomları yüngülləşdirir. Göz quruluğunun səbəbi bəzi dərmanların istifadəsi olduqda, həkimlə məsləhətləşərək dərmanları dəyişdirmək və ya dozanı tənzimləmək mümkündür. Əgər göz quruluğu müalicə olunmursa və ya əlamətləri şiddətlənirsə, göz həkiminə müraciət etmək vacibdir. Həkim diaqnoz qoyaraq ən uyğun müalicə üsullarını təyin edəcək.
Oftalmoloq göz təzyiqinin müalicə taktikası barədə də məlumat verib: “Müalicə metodlarına qeyri-dərman, dərman, lazer müalicəsi və cərrahi üsullar daxildir. Göz təzyiqinin müalicə taktikası əsasən gözdaxili təzyiqi azaldan damcılarla başlayır, lazım olduqda lazer və cərrahi müdaxilə ilə davam etdirilir. Erkən diaqnoz və müntəzəm nəzarət görmənin qorunmasında həlledici rol oynayır. Göz təzyiqi hər kəs üçün riskli olsa da, buna yaşı 40-dan çox olan insanlarda daha çox rast gəlinir. Görmə qabiliyyətinin azalmasına səbəb olan bu xəstəlik vaxtında müalicə edilməlidir. Yüksək stres də göz təzyiqi xəstəliyi riskini artırır. Bu səbəbdən stres səviyyəsi azaldılmalıdır. Həmçinin kofein gözlərə qan axınını azaldır. Şəkər isə gözlərin vaxtından əvvəl qocalmasına səbəb olur. Bu səbəbdən qlaukoma xəstəliyi olan pasiyentlərin şəkərdən daha az istifadə etmələri tövsiyə olunur”.
Günel Məmmədova göz xəstəlikləri ilə bağlı tövsiyələr də verib. Onun sözlərinə görə, ilk növbədə sağlam qidalanmaq vacibdir. “A vitamini (yerkökü, balqabaq, ispanaq) retina sağlamlığı üçün vacibdir. Omega-3 yağ turşuları (balıq, qoz, kətan toxumu) quru göz riskini azaldır. C və E vitaminləri, sink, lutein və zeaksantin (yaşıl yarpaqlı tərəvəzlər, yumurta sarısı) makula degenerasiyası və katarakt riskini azaldır. Günəşdən qorunma da mühüm amildir. Günəşə çıxan zaman UV qoruyucu filtrli eynəklərdən və şlyapadan istifadə etmək tövsiyə edilir. Həmçinin ekran qarşısında göz qorunmalıdır. Monitoru göz səviyyəsindən bir qədər aşağı yerləşdirmək lazımdır. Quru göz sindromunun qarşısını almaq üçün tez-tez göz qırpmağı unutmamaq və “Üç 20” qaydası, yəni hər 20 dəqiqədən bir 20 saniyə ərzində 20 fut (6 metr məsafədə) uzaqlığa baxmaq məsləhətdir”, - deyə oftalmoloq vurğulayıb.