Professor Şıxbala Əliyev neft-kimya sahəsinin elmi istiqamət kimi inkişafına töhfə verib
Bakı, 28 mart, AZƏRTAC
Kimya elmləri doktoru, professor Şıxbala Əliyevin Azərbaycanda neft-kimya sahəsinin fundamental və praktiki əhəmiyyətli elmi istiqamət kimi inkişaf etməsində, respublikanın kimya elminin mərkəzlərindən biri kimi tanınmasında böyük xidməti olub.
AZƏRTAC alimin doğum günündə onun həyat və fəaliyyətinin bəzi məqamlarına nəzər salır.
Ş.Əliyev 1910-cu il martın 28-də Bakının Binəqədi kəndində fəhlə ailəsində dünyaya gəlib. 1926-cı ildə orta təhsilini başa vurduqdan sonra Azərbaycan Pedaqoji İnstitutunun (indiki Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universiteti) Kimya fakültəsinə qəbul olunub. 1931-1934-cü illərdə Leninqrad Dövlət Universitetinin aspiranturasında oxuyub, 1934-cü ildə akademik V.Tişşenkonun rəhbərliyi altında namizədlik dissertasiyası müdafiə edib.
Ş.Əliyev Azərbaycan Elmlər Akademiyasının Kimya İnstitutunda, M.Əzizbəyov adına Azərbaycan Sənaye İnstitutunda (indiki Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universiteti), Azərbaycan Dövlət Universitetində (indiki Bakı Dövlət Universiteti) müxtəlif vəzifələrdə çalışıb.
Geniş elmi potensiala malik Ş.Əliyev 1943-cü ildə doktorluq dissertasiyasını müdafiə edib. Onun tədqiqatlarının nəticələri 70-dən çox elmi əsərdə, 13 müəllif şəhadətnaməsində və patentdə, 25-dən çox dərc olunmamış məqalədə öz əksini tapıb.
Üzvi sintezin mühüm monomerlərindən olan allil-xloridin və onun törəmələrinin sintezi alimin tədqiqat obyektlərindən biri olub. Onun rəhbərliyi ilə respublikamızda yabanı bitkilərdən müxtəlif alkaloidlərin alınıb və tətbiq edilib.
Ş.Əliyev tərəfindən indiyədək ədəbiyyata məlum olmayan, sənayedə çox mühüm əhəmiyyət kəsb edən məhsullar almağın orijinal və yeni metodları təklif olunub.
Professor Ş.Əliyev qazandığı yüksək elmi nailiyyətlərə görə Azərbaycan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin fəxri fərmanı ilə təltif olunub. SSRİ Ali Soveti tərəfindən “Şərəf nişanı” ordeni, “Rəşadətli əməyə görə” medalı və digər təltiflərə layiq görülüb.
Ş.Əliyev ölkənin ictimai həyatında da fəal iştirak edib. O, D.İ.Mendeleyev adına Ümumittifaq Cəmiyyətin Azərbaycan bölməsinin sədr müavini kimi çalışıb, müxtəlif beynəlxalq konfransların iştirakçısı və məruzəçisi olub.
Görkəmli alim 1960-cı il iyulun 9-da vəfat edib.
Bölmənin digər xəbərləri
