“Dəfn yerlərindən identifikasiyaya: Milli yanaşmalar və qabaqcıl təcrübələr” - Panel sessiya
Bakı, 8 oktyabr, AZƏRTAC
Əsir və itkin düşmüş, girov götürülmüş vətəndaşlarla əlaqədar Dövlət Komissiyasının təşkilatçılığı ilə “İtkin düşmüş şəxslər probleminin həllində etimadın gücləndirilməsi və effektiv mexanizmlərin inkişaf etdirilməsi" mövzusunda Bakı Dialoqu formatında IV beynəlxalq konfransın ikinci günündə “Dəfn yerlərindən identifikasiyaya: Milli yanaşmalar və qabaqcıl təcrübələr” mövzusunda panel sessiya keçirilib.
AZƏRTAC xəbər verir ki, panel sessiyaya Meksikadan olan insan hüquqları üzrə ekspert Kristofer Ballinas Valdes moderatorluq edib.
Panel sessiyada çıxış edən Bosniya və Herseqovinanın İtkin Şəxslər İnstitutunun Direktorlar Şurasının sədri Nikola Perişiç bildirib ki, 11 il ərzində keçmiş Yuqoslaviya ərazisində baş verən hadisələrə nəzər saldıqda, onların 70 faizdən çoxunun Bosniya və Herseqovinaya aid olduğu məlum olur. Bu, Bosniya və Herseqovina xalqının üzləşdiyi faciələrin miqyası, itkilərin ağırlığı və keçdiyi bütün proseslərin nə qədər mürəkkəb olduğunu göstərir. Qeyd olunub ki, Bosniya və Herseqovinada 34 min itkin şəxs barədə məlumat daxil olub. Bu günədək onların 25 mindən çoxu tapılıb, şəxsiyyəti müəyyənləşdirilib və ləyaqətli şəkildə dəfn olunmaları üçün ailələrinə təhvil verilib: "Bu, qeydə alınmış itkin şəxslərin 70 faizindən çoxunu təşkil edir və Avropadakı bu cür münaqişələrin tarixinə nəzər saldıqda presedenti olmayan bir nəticədir. Təcrübəmiz onu da göstərir ki, hüquqi çərçivə, institusional mexanizm və ailələrin prosesə cəlb edilməsi olmadan həmin prosesi başa çatdırmaq, xüsusilə də ciddi nəticələr əldə etmək olduqca çətindir".
Monteneqronun İtkin düşmüş şəxslər üzrə komitəsinin sədri Draqan Dukanoviç çıxışında qeyd edib ki, ölkəsi üçün itkin şəxslərin axtarışı, ilk növbədə, humanitar məsələ və insan ləyaqəti məsələsidir: "Bizim öhdəliyimiz yalnız itkin şəxsləri axtarmaq deyil, həm də onların ailələrinin yanında olmaq, onları məlumatlandırmaq, dinləmək və həqiqəti öyrənmələri, ləyaqətli cavab almaları üçün əlimizdən gələn hər şeyi etməkdir. Monteneqro regionun əksər dövlətlərindən fərqli olaraq, itkin şəxslərin böyük əksəriyyətini öz ərazisindən kənarda axtarır. Buna görə də regional əməkdaşlıq fəaliyyətimiz üçün həlledici əhəmiyyət daşıyır".
Keçmiş Yuqoslaviya ərazisində itkin şəxslərlə iş üzrə qrupun rəhbəri Maya Vasoviçin sözlərinə görə, hər bir silahlı münaqişə dəhşətli nəticələrə səbəb olur. Ən faciəli nəticələrdən biri də itkin şəxslər məsələsidir: "Buna görə də konfransdan istifadə edərək, bu ağrılı məsələ haqqında danışmalı, qarşılıqlı etimadı gücləndirməli, itkin şəxslərin axtarışı sahəsində təcrübə mübadiləsi aparmalı və hüquqi, tibbi və humanitar baxımdan çox mürəkkəb və spesifik olan bu fəaliyyət üçün ən səmərəli mexanizmləri, qabaqcıl təcrübələri və həll yollarını müəyyən etməliyik. Məhz buna görə də konfransda bu sahədə fəaliyyət göstərən həqiqi iştirakçıların olması çox vacibdir. Bu, həm də ev sahibi ölkənin həmin məsələnin əhəmiyyətini düzgün qiymətləndirdiyinin göstəricisidir".
Keniyanın Milli Polis Xidmətinin nümayəndəsi Gilbert Masengeli çıxışında qeyd edib ki, ölkəsi tədbirdə iştirak etməkdən məmnundur. Ötən il keçirilən müzakirələri xatırladan keniyalı nümayəndə səylərin birləşdirilməsi ilə bağlı tədbirlərdə fəal iştirak etdiyini qeyd edib. Onun sözlərinə görə, ən mühüm məsələ odur ki, heç bir ölkə ayrı-ayrılıqda bu problemi həll edə bilməz: "Mütləq mənada qurumlararası əməkdaşlıq olmalıdır. O cümlədən itkin düşmüşlərin ailələri də prosesdə iştirak etməlidirlər. Heç bir ailə yaddan çıxmamalıdır".
Nepalın Məcburi Yoxaçıxarılmış Şəxslər üzrə İstintaq Komissiyasının katibi Dhruba Kumar Çauhan ölkəsində müəyyən imkanların məhdud olduğunu diqqətə çatdırıb: "Biz institusional effektivliyi artırmaq niyyətindəyik. Tədqiqatçıların bilik və bacarıqlarının artırılması istiqamətində təlimlərin keçirilməsini hədəfləyirik. Hüququn aliliyini təmin etməyi də qarşımıza məqsəd qoymuşuq".
Digər çıxış edənlər də ölkələrinin təcrübəsini bölüşüb, qarşılıqlı etimadı gücləndirmənin, itkin şəxslərin axtarışı sahəsində təcrübə mübadiləsinin, onların ailələrinin və müvafiq təşkilatların prosesdə iştirakının vacibliyini vurğulayıblar.
Bölmənin digər xəbərləri
