Sosioloq: Koronavirus pandemiyası ilə bağlı sosial təcrid tədbirləri cəmiyyətə qalıcı təsir göstərməyəcək
Vyana, 11 aprel, AZƏRTAC
Koronavirus pandemiyasına qarşı mübarizə çərçivəsində dünyanın əksər ölkələrində müxtəlif formada məhdudlaşdırıcı tədbirlər həyata keçirilir. Bu tədbirlər toplusu virusun yayılmasını önləmək üçün ilk növbədə insanların sosial təcridi, təmasların minimuma endirilməsi, ev şəraitində karantin və insanlararası ünsiyyəti azaltmağa hesablanan digər addımlardan ibarətdir.
AZƏRTAC xəbər verir ki, sosial təcrid tədbirlərinin həftələr və hətta aylarla davam etməsi cəmiyyətdə bir çox suallara yol açır, insanların bir-birindən soyuyacağı, təmasdan qaçacağı, insan psixologiyasına mənfi təsir göstərəcəyi və ümumiyyətlə insanlar arasında münasibətlərin əvvəlki kimi olmayacağına dair fikir və ehtimallar səslənir.
Avstriyanın APA agentliyinə müsahibə verən sosioloq Yanoş Şobin bildirib ki, “sosial məsafə” məfhumu altında ümumiləşdirilən bu tədbirlər cəmiyyətdə uzunmüddətli qalıcı təsirlər göstərməyəcək. Sosioloq qeyd edib ki, sosial təcridetmənin cəmiyyətdə qalıcı dəyişikliklərə aparıb çıxarması həmin təcridetmənin dərəcəsindən asılıdır. Onun ağır forması təkadamlıq kameralarda və tam təcrid vəziyyətində saxlanan məhbuslarda özünü büruzə verir və tənqidçilər bu formanı “təcrid işgəncəsi” adlandırırlar.
Lakin hazırkı vəziyyətdə infeksiyanın yayılmasını önləmək üçün atılan tədbirlər sırasında insanlar qarşılıqlı ünsiyyətdən məhrum deyillər, müxtəlif kommunikasiya imkanları sayəsində hamı öz yaxınları ilə əlaqədədir, vacib səbəblərə görə evi tərk etmək mümkündür və təmas məsafəsi saxlamaqla insanların hərəkəti qadağan edilmir.
Sosial təcrid və dostluq sosiologiyası üzrə tədqiqatlar aparan Y. Şobin əlavə edib ki, məhdudlaşdırıcı tədbirlərin ilk dövrü hamı üçün ağır olur və çox vaxt anlaşılmazlıq, eləcə də etirazla qarşılanır. Lakin bu tədbirlər 2-3 ay davam etsə də belə, elmi nöqteyi-nəzərdən insanlarda qalıcı təsirlərə səbəb olmayacaq. Məhdudiyyətlər aradan qalxdıqdan sonra ən qısa zamanda hər bir ölkə və regionun həyat tərzi və mədəni xüsusiyyətlərinə xas şəkildə əvvəlki həyat axarı və insanlar arasında ünsiyyət bərpa olunacaq.
Tədqiqatçıya görə, koronavirus pandemiyasından əldə olunan beynəlxalq və ümum ictimai təcrübə güclü şəkildə qlobal inkişafdan da asılı olacaq. Əgər pandemiyanın qarşısının alınması uzunmüddətli və tələfatlı olarsa və onun təkrarlanma ehtimalı qalarsa, o zaman cəmiyyət ağır mərhələlərə kollektiv və funksional şəkildə hazırlıqlı olmağı mənimsəyəcək.
Y. Şobin hazırkı ağır dövrün cəmiyyətdaxili müsbət məqamlarını da dilə gətirib. Qeyd edilib ki, dünyanın əksər ölkələrində insanlar arasında yardımlaşma, qarşılıqlı anlaşma və bir-birinə həyanolma istəyi yüksəlib. Eyni zamanda, tibbi maskalardan istifadə sosioloji olaraq bəzi ehkamları aradan qaldıra bilər. Belə ki, baş örtüyünü dini səbəblərdən rədd edən və üzün daim görünməsini tələb edən ölkələrdə tibbi maskalardan istifadə edilməsi cəmiyyətdə tolerant yanaşmaya yol aça, insanın geyiminin və xarici görünüşünün onun təhlükə mənbəyi olmadığını bir daha nümayiş etdirə bilər.
Elgün Niftəli
AZƏRTAC-ın xüsusi müxbiri
Vyana
Bölmənin digər xəbərləri
