Ekspert: İranla imzalanan Anlaşma Memorandumu iqtisadi inteqrasiya proseslərinin başlanmasını sürətləndirəcək
Bakı, 12 mart, AZƏRTAC
Azərbaycan ilə İran arasında qarşılıqlı əməkdaşlığa dair Anlaşma Memorandumunun imzalanması İran ərazisindən keçməklə Azərbaycanın Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonu ilə Naxçıvan Muxtar Respublikasının əlaqələndirilməsi baxımından ölkəmiz üçün bir neçə səbəbə görə mühüm tarixi hadisədir. Heç şübhəsiz, bu nəticənin əldə olunması Azərbaycan diplomatiyasının növbəti böyük uğuru kimi səciyyələndirilməlidir. Əvvəla nəzərə almaq lazımdır ki, 44 günlük Vətən müharibəsindən sonra oxşar nəqliyyat xəttinin yaradılması Ermənistan tərəfinə təklif olunmuşdu. Zəngəzur dəhlizi adlanan bu bağlantı həm Ermənistan, həm də regiondakı digər dövlətlər üçün mühüm imkanlar təklif edirdi. Buna baxmayaraq, Ermənistan müharibədən keçən dövr ərzində bu prosesin başladılmasını ləngitdi və Azərbaycan alternativlər barədə düşünməyə başladı. İran ərazisindən keçən və Ermənistan-İran sərhədinə cəmi 5 kilometr məsafədə yerləşən yeni bağlantı bu mənada mühüm alternativdir.
Bunu AZƏRTAC-a açıqlamasında Beynəlxalq Münasibətlərin Təhlili Mərkəzinin(BMTM) baş məsləhətçisi Vasif Hüseynov deyib.
Ekspert bildirib ki, qarşılıqlı əməkdaşlığa dair Anlaşma Memorandumunun imzalanması nəticəsində Azərbaycan Ermənistanı və onun havadarlarını Zəngəzur dəhlizi kartından ölkəmizə qarşı təzyiq vasitəsi kimi istifadə etmək imkanından da məhrum etdi. İndi rəsmi Yerevan daha aydın başa düşəcək ki, Azərbaycan üçün başqa variantlar da mövcuddur və Zəngəzur dəhlizini yubatmaq yalnız Ermənistanın özünün regiondan təcrid olunmasının davam etdirilməsi deməkdir. Əlbəttə, əgər Zəngəzur dəhlizi olmasa, Ermənistan nə Naxçıvan ərazisindən keçməklə İranla dəmir yolu bağlantısı əldə edəcək, nə də ki, Azərbaycan ərazisindən keçməklə Rusiya ilə belə bir əlaqəyə malik olacaq. Azərbaycan isə dost ölkə olan İranın ərazisi vasitəsilə istədiyinə nail olur.
Vasif Hüseynovun sözlərinə görə, bununla yanaşı, həm Ermənistan, həm də Ermənistan-Azərbaycan sülh prosesində vasitəçilik edən tərəflər nəzərə almalıdırlar ki, 44 günlük Vətən müharibəsindən sonrakı əməkdaşlıq təşəbbüslərindən imtina olunması region üçün yaxşı heç nə vəd etmir. Tərəflər arasında iqtisadi və nəqliyyat əlaqələrinin təşviq edilməsinin, xalqlar arasında kommunikasiyanın qurulmasının, eyni zamanda, iqtisadi inteqrasiya proseslərinin başlanmasının regional sülh və sabitlik üçün əhəmiyyəti danılmazdır. Zəngəzur dəhlizi həm də bu mənada çox böyük rəmzi məna daşıyır. Bu təşəbbüsün reallaşmaması Ermənistan, bölgədə sülh üçün həyəcan siqnalı kimi nəzərdən keçirilməli və rəsmi Yerevanı öz siyasətinə yenidən baxmağa vadar etməlidir.