Media: Avropanın enerji infrastrukturu geosiyasi risklərin artması fonunda daha həssas vəziyyətə düşür
Buxarest, 28 iyul, AZƏRTAC
Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində mühüm rol oynayan strateji infrastrukturun geosiyasi gərginliyin artması fonunda yeni risklərlə üzləşdiyi bildirilir.
AZƏRTAC xəbər verir ki, Rumıniyanın “Financial Intelligence” nəşrinin məlumatına görə, Yaxın Şərqdə baş verən hadisələri izləyən bəzi İranmeyilli "Telegram" kanallarında Avropanın enerji təminatı üçün mühüm əhəmiyyət daşıyan bir sıra obyektlərin yer aldığı iddia edilən hədəf siyahısı yayılıb. Bununla belə, sözügedən məlumat nə İranın rəsmi qurumları, nə də müstəqil beynəlxalq mənbələr tərəfindən təsdiqlənib. Nəşr vurğulayır ki, söhbət təsdiqlənməmiş məlumatlardan gedir və hər hansı rəsmi sənədin mövcudluğu barədə sübut yoxdur.
Məqalədə qeyd olunur ki, yayılan siyahıda Avropa İttifaqının 2022-ci ildən sonra Rusiya enerji resurslarından asılılığını azaltmaq məqsədilə inkişaf etdirdiyi əsas enerji layihələri yer alır. Bunlara Azərbaycan qazını Gürcüstan və Türkiyə üzərindən Avropaya nəql edən Cənub Qaz Dəhlizi, Xəzər neftinin dünya bazarlarına çıxarılmasında mühüm rol oynayan Bakı–Tbilisi–Ceyhan neft kəməri, Azərbaycanın "Şahdəniz" və "Azəri-Çıraq-Günəşli" yataqları, İsrailin "Leviathan", Misirin "Zohr" və Kiprin "Cronos" qaz yataqları daxildir.
Bundan başqa, siyahıda Yunanıstanın Revithoussa və Aleksandrupolis mayeləşdirilmiş təbii qaz terminalları, Misirin İdku və Damietta LNG kompleksləri, eləcə də Omanda Avropa investorlarının iştirakı ilə həyata keçirilən yaşıl hidrogen layihələri də qeyd edilir. Nəşrin yazdığına görə, son illərdə Avropa İttifaqı məhz bu infrastruktur layihələrinə böyük həcmdə investisiyalar yönəldərək enerji mənbələrinin şaxələndirilməsini sürətləndirib.
Məqalədə vurğulanır ki, siyahının həqiqiliyi təsdiqlənməsə də, onun yayılması Avropanın enerji infrastrukturunun geosiyasi qarşıdurmalarda strateji əhəmiyyətini bir daha nümayiş etdirir. Rusiya-Ukrayna müharibəsindən sonra Avropa İttifaqı enerji marşrutlarını diversifikasiya edib, mayeləşdirilmiş təbii qaz terminallarının sayını artırıb və alternativ təchizat mənbələrinə böyük sərmayələr yatırıb. Bu dəyişikliklər enerji obyektlərini təkcə iqtisadi deyil, həm də təhlükəsizlik baxımından strateji əhəmiyyətli hədəflərə çevirib.
Nəşr xatırladır ki, son illərdə enerji infrastrukturu müasir münaqişələrin əsas hədəflərindən birinə çevrilib. Baltik dənizində "Nord Stream" qaz kəmərlərinin sıradan çıxarılması, Qırmızı dənizdə ticarət gəmilərinə hücumlar, Yaxın Şərqdə neft obyektlərinə endirilən zərbələr və Ukraynanın enerji sisteminə qarşı davam edən hücumlar strateji enerji obyektlərinin təhlükəsizliyinin qlobal gündəmdə ön plana çıxmasına səbəb olub. Bu şəraitdə Avropa İttifaqı və NATO kritik enerji infrastrukturunun mühafizəsini gücləndirmək, qaz kəmərlərinin, LNG terminallarının, elektrik şəbəkələrinin və sualtı kommunikasiya xətlərinin təhlükəsizliyini artırmaq istiqamətində əlavə tədbirlər həyata keçirir.
Ekspertlərin fikrincə, hibrid təhdidlərin artması fonunda enerji obyektlərinin fiziki və kibertəhlükəsizliyinin təmin edilməsi Avropanın təhlükəsizlik siyasətinin əsas prioritetlərindən birinə çevrilib.
Qeyd edək ki, Azərbaycan Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində əsas tərəfdaşlardan biri hesab olunur. Cənub Qaz Dəhlizi və Bakı–Tbilisi–Ceyhan neft kəməri Avropa İttifaqının enerji mənbələrinin şaxələndirilməsi strategiyasında mühüm yer tutur və qitənin enerji təhlükəsizliyinin möhkəmləndirilməsinə əhəmiyyətli töhfə verir.
Bölmənin digər xəbərləri
