Zaqatala qızılgülünün dünyaya yayılan ətri - Azərbaycanın efir yağları xarici bazarlarda VİDEO
Zaqatala, 25 may, AZƏRTAC
Azərbaycanın qədim qızılgüllər diyarı olan Zaqatala rayonu aqrar potensialını yenidən bərpa edir. 2016-cı ildə fəaliyyətə başlayan “Ləcheq Farm and Distillery” MMC artıq 10 ildir ki, bölgədə qızılgül plantasiyalarını yenidən salaraq, istehsal etdiyi məhsulları dünya bazarlarına çıxarır. Yüksək əlavə dəyər yaradan və tam yerli xammala əsaslanan parfümeriya xammalı, ölkəyə xarici valyuta axınını təmin edir.
AZƏRTAC-ın bölgə müxbiri xəbər verir ki, müəssisə tərəfindən ilkin mərhələdə 183 hektar ərazidə efir yağlarının istehsalı üçün nəzərdə tutulan Dəməşq qızılgülü, 10 hektar ərazidə isə lavanda və nanə plantasiyaları salınıb. Yaxın illərdə bu sahələrin genişləndirilərək 500 hektara çatdırılması hədəflənir. Bu məqsədlə Zaqatala ilə yanaşı Balakən, Qax, Şəki, Oğuz və Qəbələ rayonlarından olan fermerlərlə müqavilə əsasında əlavə 250 hektar qızılgül plantasiyasının salınması nəzərdə tutulur.
Müəssisənin aqronomu Cahangir Bayramov bildirir ki, sahələrdə test məqsədilə efir yağı sənayesinə uyğun digər bitkilər də əkilir. Bioloji və iqtisadi dəyərləndirmədən sonra həmin bitkilərin də irihəcmli istehsalına başlanılacaq və bu, ixrac çeşidini xeyli artıracaq.
Aqronom sahələrin tam olaraq müasir damlama suvarma sistemi ilə təchiz edildiyini vurğulayıb: "Bu sistem bitkinin məhsuldarlığını artırmaqla yanaşı, torpaqların erroziyadan və şoranlaşmadan qorunmasına, su ehtiyatlarından qənaətlə istifadəyə zəmin yaradır".
Ən önəmli məqamlardan biri isə istehsalın tam orqanik olmasıdır. Sahələrdə heç bir kimyəvi dərman, herbisid, pestisid və ya sintetik gübrədən istifadə olunmur, zərərvericilərlə mübarizə yalnız bioloji üsullarla aparılır.
Müəssisə regionda ciddi məşğulluq mərkəzinə çevrilib. Bitkilərə xidmət sahəsində 60 nəfər daimi işçi çalışır. Mövsümdən asılı olaraq sahələrə 60-90 nəfər, may ayında başlayan və təxminən bir ay davam edən qızılgül yığımı mövsümündə isə 1800-2000 nəfərədək əlavə işçi cəlb olunur.
Qızılgül yığımının özünəməxsus qaydaları var. Havada temperatur 25 dərəcəni keçdikdə güldəki efir yağı uçmağa başlayır. Buna görə də yığım hər sabah sübh tezdən – saat 06:00-da başlayır və 09:30-da yekunlaşır. Yalnız tam açılmış güllər yığılaraq dərhal fabrikə təhvil verilir. Hazırda bir hektar sahənin ortalama məhsuldarlığı 4 – 4,5 ton təşkil edir.
Müəssisənin istehsalat kompleksi 2017-ci ildə inşa edilib və ilk məhsulunu 2018-ci ildə verib. İstehsalat departamentinin rəhbəri Təbriz Allahverdiyevin sözlərinə görə, plantasiyaların tən ortasında, 3 hektar ərazidə yerləşən fabrik 504 kvadratmetrlik istehsalat sahəsi və anbardan ibarətdir. Mövsüm vaxtı burada 25 nəfər çalışır.
İstehsalat departamentinin rəhbəri Təbriz Allahverdiyevin sözlərinə görə, müəssisənin yaxın gələcək planlarına parfümeriya sənayesində çox yüksək qiymətləndirilən gül yağının daha qatı və saf ekstrakt formaları, eləcə də digər bitkilərin ekstraktlarının istehsalı üçün yeni fabrikin inşası daxildir. Hazırda bu layihə araşdırma və dəyərləndirmə mərhələsindədir.
Müəssisənin texnoloji imkanları təkcə burada yetişdirilən deyil, həm də Azərbaycan təbiətində yabanı halda bitən efir yağlı bitkilərin emalına da tam imkan verir. Artıq birillik yovşan, boymadələn, şam ağacı, kəklikotu, rozmarin, razyana və çobanyastığı kimi bitkilərdən test formatında efir yağları istehsal edilib. Bu məhsullar beynəlxalq sərgilərdə uğurla nümayiş olunaraq potensial müştərilərə təqdim edilib. Şirkət rəhbərliyi gələcəkdə həm istehsalat sahəsini genişləndirməyi, həm də məhsul çeşidini daha da artırmağı hədəfləyir.
Dünya üzrə illik qızılgül efir yağı istehsalı cəmi 4000–5000 kiloqram civarındadır. Sevindirici haldır ki, bu ümumi həcmin 200 kiloqramdan çoxu məhz “Ləcheq Farm and Distillery” MMC-nin payına düşür. Müəssisə gələcəkdə bu payı və istehsal həcmini daha da artırmaq niyyətindədir.
“İstehsal etdiyimiz efir yağları yüksək ixrac potensialına malikdir və parfümeriya, kosmetologiya, aromaterapiya sənayesi üçün qiymətli xammal hesab olunur”, - deyən T.Allahverdiyev bildirir ki, müəssisənin məhsulları indiyədək Almaniya, Bolqarıstan, Yaponiya, ABŞ, BƏƏ, Türkiyə, İtaliya, Fransa, Çin və Cənubi Koreya daxil olmaqla, ümumilikdə, 21 beynəlxalq parfümeriya və kosmetika sərgisində nümayiş etdirilib, nüfuzlu mükafatlara layiq görülüb. Şirkət hər il bu sənayeyə aid qlobal tədbirlərdə davamlı olaraq təmsil olunur.
Hazırda Zaqatala brendi öz məhsullarını dünyanın dörd bir yanına – Yaponiya, BƏƏ, Səudiyyə Ərəbistanı, Türkiyə, Polşa, Böyük Britaniya, Almaniya, Fransa, ABŞ və Litva kimi ölkələrin aparıcı şirkətlərinə ixrac edir. Müəssisənin ən böyük uğurlarından biri də odur ki, onun istehsal etdiyi məhsullar “Azərbaycanın efir yağları” adı altında Fransanın dünyaşöhrətli “Grasse” parfümeriya məktəbində və onun filiallarında dərsliklərə daxil edilib. Bundan əlavə, müəssisə Ümumdünya Parfümeriya Assosiasiyasının rəsmi üzvüdür.
Müxbir - Rasim İslamoğlu
Bölmənin digər xəbərləri
