Parisin “fəthi” davam edir
Bakı, 31 iyul, AZƏRTAC
Fransa dünya mədəniyyəti xəzinəsinə əvəzsiz incilər bəxş edən ölkədir. Elmin, incəsənətin, ədəbiyyatın elə bir sahəsi yoxdur ki, dünyaşöhrətli fransız müəlliflər həmin sahələrdə ölməz əsərlər yaratmasınlar. Amma, eyni zamanda, ümumbəşəri dəyərlərə Fransa qədər zərbə vuran ikinci ölkə tapmaq da çətindir. Hiyləgər və simasız Fransa keşişləri Səlib yürüşlərinə imza atıb, milyonlarla günahsız insanın qanına bais olublar. Məzlum və günahsızların ah-nalələri üzərində öz çürük taxtlarında xanədanlıq edən hökmdarları isə təkcə Fransanın yox, eləcə də bəşəriyyətin üzqaraları kimi tarixə düşüblər. Dünyada günahsızların ən kütləvi qanı axıdılan, dini zəmində ən böyük qətliam da məhz 1572-ci il avqustun 24-də Parisdə törədilib. Varfolomey gecəsində Paris küçələrində bir gecədə 30 min insan öldürülüb. Satqınlıq, dönüklük simvolu olan fransız keşişlər hətta doğma torpağını qoruyan sadə kəndli qızı Janna Darkı yadellilərə satıblar. Bəlkə də ziddiyyətlər burulğanı bütün zamanların tarixi boyu dünyanın heç bir bölgəsində özünü Fransadakı kimi belə çılpaqlığı ilə göstərə bilməyib. Heç cür inanmaq olmur. Necə olur ki, əsrlər boyu insanlığa sevgi bəsləyən fransız mədəniyyəti bu qədər çirkab içərisindən pərvaz edib. Dünən və bu gün uşaqdan böyüyə hamının bildiyi həkimlik ən humanist peşədir. Bu sadə həqiqət Fransada təzadın özünü belə heyrət içində boğub. Belə ki, ixtisasca həkim olan Gilyotin insan başı kəsmə “ixtirası” ilə bəşər tarixinin ən qanlı “kəşfi”nə imza atıb.
Bu fikirlər tarixçi-alim, Əməkdar müəllim Pərviz Yəhyalının “Parisin “fəthi” davam edir” sərlövhəli yazısında yer alıb. AZƏRTAC yazını təqdim edir.
Patrik Süskindin “Parfümer” əsərində canlandırılan XVIII əsr Fransası, xüsusilə Parisin üfunət içində boğulması əfsuslar olsun ki, bu gün özünü daha dəhşətli formada göstərir. Sözün həqiqi mənasında, çirkab qoxuyan Paris öz siyasi yetiklilərinin sərsəm siyasətində də miskinliyinin pik məqamını yaşayır. Yüz milyonlarla vəsait xərcləyib dünyanın ən mötəbər idman yarışının açılışını keçirir. Amma necə?! İnsanlığın indiyə qədər nail olduğu, oturuşmuş mənəvi dəyərlərinin aşağılanması ilə. Sanki Yelisey kuluarlarında söz sahiblərinin mənəviyyatı hər gün çirkab köpüklü Senada yuyunaraq bir az daha artıq üfunət qoxuyur. Paradoksun özü belə təəccüb içindədir. Dünyanın valehedici ətirlərini istehsal edən Fransa mənəvi çirkinliyin içərisində üfunət qoxuyur.
Bəlkə də təəccüblü deyil, Əlcəzairdə milyonlarla insanı qətlə yetirənlər Xocalı cəlladlarına qucaq açır, sülhə, barışa meydan oxuyur. Görünür, xislət naqisliyi onların qanına hopub.
ABŞ-ın siyasi orbitində vurnuxan müasir Fransa, daha doğrusu, müasir Fransanın siyasi kursunu həyata keçirənlər bütün bəşəri dəyərləri ayaqlamaqdan çəkinmirlər. Haqsızlıq, utanmazlıq sindromunun ağuşunda çabalayan Fransa siyasətçiləri, əslində, ilk növbədə, fransız xalqını, həmçinin bütün qaranlıq dönəmlərinin çirkab bataqlığından əsl mədəniyyəti, ülvi dəyərləri cücərdən öz dahilərini də aşağılayırlar, simasız davranışları ilə onların ruhunu təhqir edirlər.
Ölkəmizə, xalqımıza qarşı çirkin maraqların doğurduğu siyasəti sərgiləyən Yeliseyin mövqeyinə əhəmiyyət vermədən azərbaycanlılar Fransanı, tərəqqipərvər Fransanı, yaxşı dəyərlər yaradan Fransanı, elmin, incəsənətin, ədəbiyyatın inkişafına maraqlı olan Fransanı “fəht” edirlər.
Fransanın 54-cü Baş naziri Jorj Klemanso hələ 1918-ci ildə qətiyyətlə Azərbaycanın istiqlalını tanımaqdan imtina etdiyi halda, böyük siyasətçi, XX yüzilliyin nəhəng diplomatı Əlimərdan bəy Topçubaşovun siyasi gedişləri qarşısında geri çəkilib, əvvəl inkar etdiyini iqrar edib. Necə ki, əvvəl heç cür qəbul edilməyən görkəmli şərqşünas professor Məhəmməd Sadıq bəy Ağabəyzadəni Fransada şərqşünaslığın sütunu adlandırmaqla onun elmi nailiyyətlərinə baş əydilər. Heç şübhəsiz, zəngin ənənələrə malik fransız ədəbiyyatı Ümbülbanu qələminin qüdrətinə pərəstiş etdi. Generalını əsgər zəfərinin kölgəsində addımlamağa diktə edən əfsanəvi Əhmədiyyə Cəbrayılov igidliyinə təzim edən Fransa, eyni zamanda, rəssamlıqda şedevrlər yaradan fransız rəngkarlığı Toğrul Nərimanbəyov fırçasının sehrinə alqış dedi. Bu gün isə siyasət, elm, ədəbiyyat, incəsənət sahələrindəki fəth marafonu idmanda da öz şahanəliyini yaşadı.
Hidayət Heydərov 33-cü Yay Olimpiya Oyunlarının qızıl medalını qazanmaqla Topçubaşovun və məsləkdaşlarının vaxtilə siyasi meydanda əldə etdikləri uğurun təntənəsini bir daha göstərdi, Azərbaycan Bayrağını Parisdə dalğalandırdı. Məhz bu azərbaycanlı bahadırın sayəsində dahi Üzeyir bəyin nakam Əhməd Cavadın sözlərinə bəstəsi - Himnimiz səslənərək bizləri qürurlandırdı.
Biz sevinirik, fəth edirik, qürbət səmalarında dolaşan Əlimərdan bəyin, Ceyhun bəyin ruhlarını şad edirik. Biz şərə düz yolla, əsl Qafqaz insanına xas mərdliklə qalib gəlirik.
Eloğlu, vətən adını uca edən Hidayət özündən əvvəlki siyasət, elm, ədəbiyyat, şücaət, incəsənət fatehlərinin fəth sıralamasını idmanda davam etdirdi.
Fikrimcə, müasir Fransa qeyri-müəyyənliyində narahatlıqda olan Əlimərdan bəyin, Ümbülbanunun, Ceyhun bəyin ruhları da Hidayətin qalibiyyət təntənəsinə alqış deyir.