POLŞA PREZİDENTİ LEX KAÇİNSKİNİN BƏYANATI
-Hörmətli cənab Prezident!
Sizə bir daha öz minnətdarlığımı bildirmək istəyirəm ki, məni bu səfərə dəvət etmisiniz. Cənab Prezident, əminəm ki, Sizi yenidən Polşada görəcəyik.
Bizim uzunçəkən təkbətək görüşümüz oldu və mən heç də gizlətmirəm ki, bu görüşdən çox məmnunam. Biz siyasi məsələləri, Azərbaycan Respublikasını maraqlandıran məsələləri, Avropa İttifaqına aid olan və digər məsələləri müzakirə etdik. Öz regionumuzda olan vəziyyəti, Avropa İttifaqının mövqeyini müzakirə etdik. Avropa İttifaqının enerji siyasətini müzakirə etdik və bu baxımdan bizim əməkdaşlıq imkanlarımızdan danışdıq. Bu əməkdaşlıq daha da inkişaf etdirilə bilər.
İkitərəfli münasibətlərin səviyyəsini yüksəltmək üçün mən cənab Prezidenti Varşavaya dəvət etdim. Hesab edirəm ki, Varşavada keçirəcəyimiz görüşdə biz çox məsələləri müzakirə edəcəyik. Onu da deməliyəm ki, mən öz səlahiyyətlərimi icra etdiyim vaxtla müqayisədə daha çox təcrübə toplayacağam və cənab Prezident Əliyevlə keçirdiyim görüşdə aldığım məlumatları öz işimdə istifadə edəcəyəm.
X X X
Sonra dövlət başçıları jurnalistlərin suallarına cavab verdilər.
SUAL (Polşa televiziyası): Mənim sualım cənab Prezident Əliyevədir. Siz bildirdiniz ki, Polşa Azərbaycan nefti və qazının Avropa və dünya bazarlarına çatdırılmasında böyük rol oynaya bilər. Qaza gəldikdə, hər hansı nəqletmə layihələrində Polşa şirkətlərinin iştirakı barədə konkret təkliflər varmı?
İLHAM ƏLİYEV: Azərbaycan qədim neft ölkəsidir və deyə bilərəm ki, istər quruda, istərsə də dənizdə sənaye üsulu ilə ilk neft Azərbaycanda hasil edilmişdir. İndi Azərbaycan öz neft potensialını çox sürətlə artırır. Azərbaycanda son 13 il ərzində həyata keçirilən neft strategiyası bizə imkan verib ki, neft hasilatını kəskin şəkildə artıraq. Bu il Azərbaycanda hasil olunacaq neftin həcmi təxminən 42-43 milyon ton təşkil edəcəkdir. Növbəti illərdə, iki-üç ildən sonra isə Azərbaycanda təxminən 60 milyon ton neft hasil olunacaqdır. Neftin ixracı üçün üç boru kəmər tikilmişdir. Artıq Azərbaycanın nefti Avropa və dünya bazarlarına çox rahat şəkildə çatdırılır.
O ki qaldı qaz hasilatına, bu vaxta qədər Azərbaycanda hasil olunan qaz bizim öz tələbatımızı ödəmirdi və bu ilin əvvəlinə qədər xaricdən qaz alırdıq. Ancaq Azərbaycanda böyük “Şahdəniz” qaz yatağının istismara verilməsi nəticəsində yaxın illərdə qaz hasilatının artımı gözlənilir. Əminəm ki, bir neçə ildən sonra Azərbaycanda kifayət qədər qaz çıxarılacaq ki, Avropa bazarına çatdırılsın. Biz hətta ümid edirik ki, “Şahdəniz” yatağından çıxarılacaq müəyyən miqdarda Azərbaycan qazı bu ilin sonuna qədər Avropa İttifaqı bazarına çatdırılsın. Bu sahədə biz işləyirik.
Əlbəttə ki, qaz hasilatının artması nəticəsində imkanlarımız da artacaq və biz Avropa İttifaqının bazarına çox maraq göstəririk. Biz artıq bu bazara daxil oluruq və o cümlədən Polşa ilə də bu sahədə əməkdaşlıq edə bilərik. Əməkdaşlığın konkret parametrləri haqqında isə hələ bir şey deyə bilmərəm. İlk növbədə, biz Azərbaycanda qaz hasilatını artırmalıyıq ki, ixrac olunacaq qaz bizim tərəfdaşlarımızın tələbatını ödəsin.
Bir daha demək istəyirəm ki, texniki cəhətdən Bakı-Tbilisi-Ərzurum qaz kəmərinin istismara verilməsi nəticəsində Azərbaycan qazı bu il Avropa İttifaqının bazarlarına çatdırıla bilər.
SUAL (ATV telekanalı): Mənim sualım hər iki prezidentədir. Azərbaycan ilə Polşa arasında mədəni əlaqələrin uzun tarixi var. Mədəni və humanitar əməkdaşlığın genişləndirilməsi üçün konkret layihələr müzakirə edilibmi?
LEX KAÇİNSKİ: Biz Varşava Üsyanı Muzeyinin həyətində xatirə lövhəsinin açılışında iştirak etmişik ki, biz bu haqda cənab Prezidentlə danışmadıq. Lakin mən demək istəyirəm ki, Polşa bir çox sahələrdə Azərbaycanla yaxşı münasibətlərin qurulmasında olduqca maraqlıdır. Bu, təkcə enerji sahəsi deyildir. Bəli, enerji sahəsi vacibdir, bilirik ki, bu Azərbaycanın apardığı siyasətin əsas istiqamətlərindən biridir. Lakin mən hesab edirəm ki, eyni zamanda, mədəni sahədə də əməkdaşlığımız davam etdiriləcəkdir. Bu, həm prezidentlər, həm baş nazirlər, həm də mədəniyyət nazirləri səviyyəsində aparıla bilər.
Cənab Prezident, mən bir daha təkrar edirəm, ümid edirəm ki, Sizi öz ölkəmdə görəcəyəm.
İLHAM ƏLİYEV: Mən əlavə etmək istəyirəm ki, bizim mədəniyyət sahəsində əlaqələrimizin çox böyük tarixi var. Hələ XIX əsrin sonları - XX əsrin əvvəllərində Polşadan gəlmiş mütəxəssislər Azərbaycanda müxtəlif sahələrdə çox fəal işlər görmüşlər. Bakının memarlıq simasının yaranmasında da çox böyük işlər görmüşlər. Bakının bir neçə gözəl tarixi binalarının müəllifləri, Polşa memarları olmuşdur. Onu da qeyd etmək istəyirəm ki, hələ 1909-cu ildə Bakıda “Polşa Evi” yaradılmışdı. Yəni bu, tarixi əlaqələr əlbəttə ki, indiki münasibətlərə də çox gözəl təsir göstərir.
Bir məsələni də demək istəyirəm ki, indi Azərbaycanda katolik kilsəsinin tikintisi davam edir. Bu, ilk növbədə, Azərbaycanda mövcud olan dözümlülüyün, tolerantlığın əlamətidir. Digər tərəfdən, sirr deyil ki, Azərbaycanda əvvəllər yaşamış və indi yaşayan katoliklər Polşa mənşəlidir. Yəni bu, çox gözəl və güclü zəmindir. Bu zəmin əsasında indiki mərhələdə mədəni əlaqələrin inkişafı da mümkündür. Biz bu sahəyə də böyük əhəmiyyət veririk. Cənab Prezidentin sözləri ilə razıyam və mən də demək istəyirəm ki, bizim münasibətlərimizin gündəliyi çox genişdir. Bu gündəliyi hansısa konkret bir məsələyə yönəltmək düzgün olmazdı. Həm siyasi, həm ikitərəfli iqtisadi münasibətləri, energetika sektorunu, təhlükəsizlik məsələlərini əhatə edir. Məsələn, biz başqa ölkələrdə birlikdə sülhməramlı missiyanı da həyata keçiririk. Yəni bu sahələr çoxşaxəlidir. Əlbəttə ki, bu istiqamətdə mədəni əlaqələrin də öz rolu var. Əminəm ki, bu səfərdən sonra bu əlaqələr daha da yüksək səviyyəyə qalxacaqdır.