“AZƏRBAYCANDA YERLİ HAKİMİYYƏTLƏRİN MİLLİ ASSOSİASİYALARININ QURULUŞU NECƏ OLMALIDIR?” MÖVZUSUNDA DƏYİRMİ MASA KEÇİRİLMİŞDİR
Avropa Şurası Yerli və Regional Hakimiyyətlər Konqresinin və Norveçin Yerli və Regional Hakimiyyətlər Assosiasiyasının “Azərbaycanın yerli hakimiyyətlərinin milli assosiasiyalarının yaradılması” üzrə birgə layihəsi əsasında keçirilən dəyirmi masanı Avropa Şurasının eksperti Ouen Masters açaraq tədbirin əhəmiyyətindən danışmışdır. Bildirmişdir ki, dəyirmi masanın əsas məqsədi Azərbaycanda yerli hakimiyyətlərin milli assosiasiyalarının yaradılması ilə bağlı müzakirələr aparmaq, bu işdə əlaqədar qurumlara yardım göstərməkdir.
Norveç Krallığının ölkəmizdəki səfiri Steynar Gil çıxış edərək demişdir ki, onun ölkəsinin hökuməti Azərbaycanda yerli hakimiyyətlərin milli assosiasiyalarının yaradılması layihəsini dəstəkləyir və bu işə yardım göstərir. Azərbaycanda bu işə dövlət səviyyəsində diqqət göstərilməsi, mütəmadi olaraq bu cür tədbirlərin keçirilməsi təqdirəlayiq haldır. Bizim əsas məqsədimiz qarşılıqlı maraq doğuran məsələləri müzakirə etmək, qarşıya qoyulmuş vəzifənin həlli yollarını tapmaqdır. Avropa Şurası da Azərbaycanda bu layihənin gerçəkləşməsinə böyük əhəmiyyət verir. Təşkilatın Yerli və Regional Hakimiyyətlər Konqresinin sədri Halvdan Skardın tədbirdə iştirakı buna əyani misaldır.
Diplomat ölkəsinin Azərbaycanda layihənin gerçəkləşməsi işinə yardımlarını bundan sonra da davam etdirəcəyini bildirmişdir.
Avropa Şurası Yerli və Regional Hakimiyyətlər Konqresinin sədri Halvdan Skard ona və nümayəndə heyətinə göstərilən qonaqpərvərliyə görə Azərbaycan Prezidentinə, hökumətinə və xalqına minnətdarlığını bildirmişdir. Sonra o, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin onu qəbul etməsindən, Prezidentin İcra Aparatının rəhbəri ilə, eləcə də Xarici İşlər, Ədliyyə nazirliklərində, Milli Məclisdə keçirdiyi görüşlərdən danışmış və bu görüşlərdə yerli demokratiyanın inkişafına olan maraqdan məmnunluğunu ifadə etmişdir. O demişdir: Biz bilirik ki, Azərbaycanda bələdiyyələr üç assosiasiyanın yaradılmasını istəyirlər. Bunu biz də bəyənir və dəstəkləyirik. Əsas odur ki, bələdiyyələr nəyi istəyirsə biz onu dəstəkləməyə hazırıq. Biz, həmçinin Avropanın bir çox ölkələrinin təcrübəsi, nailiyyətləri və uğursuzluqları barədə sizə məlumat verə bilərik.
Sonra Azərbaycan Prezidenti İcra Aparatının regional idarəetmə və yerli özünüidarəetmə orqanları ilə iş şöbəsi müdirinin müavini Hüseyn Mövsümov çıxış edərək, Avropa Şurası nümayəndələrinin Azərbaycan Prezidenti və Prezidentin İcra Aparatının rəhbəri ilə görüşlərini xatırlatmışdır. O demişdir ki, Azərbaycanda bələdiyyələrin işinin səmərəliliyinin artırılması, milli assosiasiyaların yaradılması, demokratiyanın inkişafı istiqamətində mühüm işlər görülür. Ölkəmizdə bələdiyyələrin üç assosiasiyasının yaradılması ilə bağlı təkliflər ötən seminarda geniş müzakirə olunmuş və bununla əlaqədar işçi qrupları yaradılmışdır. Azərbaycan rəhbərliyi yerli özünüidarəetmə qurumlarının demokratikləşməsi üçün çalışır və bu məsələni dəstəkləyir. Hesab edirik ki, biz ümumi müsbət bir nəticə əldə edəcəyik.
H.Mövsümov bir daha vurğulamışdır ki, bu gün müzakirə olunan məsələdə hər şey bələdiyyələrin qərarından asılıdır. Prezidentin İcra Aparatı onların bu məsələ ilə bağlı istənilən qərarını dəstəkləyəcəkdir.
Ədliyyə nazirinin müavini Vilayət Zahirov çıxışında, bu cür tədbirlərin Azərbaycanda yerli demokratiyanın inkişafına töhfə verəcəyinə ümidvar olduğunu bildirmiş, Azərbaycan ilə Avropa Şurasının Yerli və Regional Hakimiyyətlər Konqresi arasında əlaqələrin inkişafından danışmışdır. Natiq demişdir ki, Azərbaycanda bələdiyyə institutunun yaradılması Konstitusiyada təsbit olunmuşdur və hazırda bələdiyyələrlə bağlı mükəmməl qanunvericilik bazası vardır. Bələdiyyələrin fəaliyyəti Azərbaycan Prezidentinin fərman və sərəncamları, Nazirlər Kabinetinin qərarları, eləcə də bu günə qədər qəbul olunmuş qanunlarla tənzimlənir.
Bələdiyyə institutunun yaradılması və inkişafı ölkəmizdə bu gün də davam etdirilir. Bu işdə Azərbaycan ilə Avropa Şurası arasındakı əlaqələr də xüsusi rol oynayır. 2001-ci ilin dekabrında Avropa Xartiyası Milli Məclisdə təsdiq olunduqdan sonra əlaqələrimiz daha da intensivləşmiş və genişlənmişdir. Avropa Şurasının ekspertləri 2002-ci ilin avqust və 2003-cü ilin mart aylarında ölkəmizdə monitorinqlər keçirmiş və xüsusi tövsiyələr hazırlamışlar. Həmin tövsiyələr qanunvericilik bazasının təkmilləşdirilməsində və bələdiyyələrin işinin səmərəli təşkilində mühüm rol oynamışdır.
“Bələdiyyələrin statusu haqqında” Qanunun 1-ci maddəsi dəyişdirilmiş və icra orqanlarının səlahiyyətlərinin bir hissəsi qanunla müəyyən olunmuş qaydada bələdiyyələrə verilmişdir.
Tövsiyələrdə qeyd olunan vacib məsələlərdən biri də bələdiyyələrin fəaliyyətinə inzibati nəzarətin həyata keçirilməsidir. Bununla bağlı 2003-cü ilin may ayında “Bələdiyyələrin fəaliyyətinə inzibati nəzarət haqqında” Qanun qəbul edilmiş və həmin ilin sentyabrından bu nəzarətin həyata keçirilməsi Ədliyyə Nazirliyinə həvalə olunmuşdur.
Milli assosiasiyaların yaradılmasına gəldikdə isə bugünkü tədbirin təşkili bir daha göstərir ki, ekspertlərin bu məsələ ilə bağlı tövsiyələri də həyata keçirilməkdədir. Məlumdur ki, yerli özünüidarə ilə bağlı Avropa Xartiyasının və “Bələdiyyələrin statusu haqqında” Qanunun müddəalarına əsasən, bələdiyyələr öz fəaliyyətlərini yerinə yetirmək və qarşılaşdıqları vacib məsələləri həll etmək üçün birləşmək hüququna malikdirlər. Biz Xartiyanın və milli qanunvericiliyin tələblərinə uyğun olaraq milli assosiasiyaların yaradılmasına böyük önəm veririk.
Xatırladıldı ki, bələdiyyələr iyun ayının əvvəllərində keçirdikləri toplantılarında üç milli assosiasiyanın - şəhər, kənd və qəsəbə assosiayalarının yaradılması barədə qərar qəbul ediblər. Sözsüz ki, onlar bu qərarların qəbulunda müstəqildirlər. Amma dövlət orqanlarının, o cümlədən beynəlxalq qurumların, xüsusən də Avropa Şurası Konqresinin köməyi olmadan bu vəzifələri yerinə yetirmək onlar üçün çətin olacaqdır. Ona görə də biz bələdiyyələrə bu və digər işlərində dəstək verməyə hazırıq.
Sonra dəyirmi masada Azərbaycanda bələdiyyələrin işinin səmərəli təşkili, onların problemlərinin həlli və milli assosiasiyaların yaradılması barədə məsələlər müzakirə olunmuş, Azərbaycanda şəhər, qəsəbə və kənd bələdiyyələri milli assosiasiyalarının yaradılması barədə qərarın dəstəkləndiyi bəyan edilmişdir. Dəyirmi masada, həmçinin Avropa Şurası Yerli və Regional Hakimiyyətlər Konqresinin köməyini işçi qruplarına səmərəli surətdə çatdırmaq üçün Prezidentin İcra Aparatından, Milli Məclisdən, Ədliyyə Nazirliyindən və işçi qruplarından 6 nəfər müəyyənləşdirilmişdir.
Avropa Şurası Yerli və Regional Hakimiyyətlər Konqresinin sədri Halvdan Skard demişdir ki, Azərbaycanda milli assosiasiyaların yaradılması yerli demokratiyanın inkişafında və bələdiyyələrin işinin səmərəli təşkilində, həmçinin onların beynəlxalq əməkdaşlığının genişləndirilməsində mühüm rol oynayacaqdır. Cənab Skard rəhbərlik etdiyi qurumun, Norveçin Yerli və Regional Hakimiyyətlər Assosiasiyasının və Norveç hökuməti bu işdə Azərbaycana yardımlar göstərəcəyini bildirmişdir.
Dəyirmi masadan sonra mətbuat konfransı keçirilmişdir.
Avropa Şurası Yerli və Regional Hakimiyyətlər Konqresinin sədri Halvdan Skard demişdir ki, Avropa Şurasının ekspertlərinin apardığı monitorinqin nəticələrinə görə, Azərbaycanda yerli özünüidarə orqanlarının - bələdiyyələrin işində irəliləyişlər vardır, bu sahədə müəyyən nailiyyətlər əldə olunmuşdur. Problemlər də mövcuddur, amma bunlar tezliklə öz həllini tapan məsələlərdir. Biz Azərbaycanda sürətli milli inkişafı görürük və hesab edirik ki, bu inkişafı sürətləndirəcək daha bir addım atılmış, bələdiyyələrin milli assosiasiyalarının yaradılması qərara alınmışdır.
Sonra Halvdan Skard jurnalistləri maraqlandıran digər sualları cavablandırmışdır.