Bakı, 25 oktyabr, AZƏRTAC

Azərbaycanın müasir tarixində dövlət quruculuğunun çox mühüm istiqamətlərindən birini də ordu quruculuğu təşkil edir. Bu proses xüsusilə Prezident İlham Əliyevin respublikaya 20 illik rəhbərliyi dövründə daha da dərinləşərək Azərbaycan Ordusunun təşkilati, təchizat və döyüş keyfiyyətləri baxımından tamamilə yeni səviyyəyə qalxmasına və dünyanın ən güclü orduları sırasında yer almasına yol açıb.

Bu fikirlər ehtiyatda olan polkovnik, Milli Müdafiə Universitetinin professor-məsləhətçisi, tarix elmləri doktoru Mehman Süleymanovun “Prezident İlham Əliyev və Azərbaycan ordusu” adlı araşdırma məqaləsində yer alıb.

Dövlətimizin başçısı İlham Əliyev ordunun gücləndirilməsini hər zaman prioritet istiqamət hesab edir

İlham Əliyevin prezidentliyi dövründə Azərbaycan öz inkişafının elə səviyyəsinə çatıb ki, onun üçün həll edilməsi mümkün olmayan vəzifələr yoxdur. Bunun üçün dövlətin gücü, potensialı və bu amilləri ordu quruculuğuna səfərbər etməyi bacaran ölkə rəhbərliyi var. Məhz İlham Əliyevin rəhbərlik etdiyi dövlət ordu quruculuğunun konkret vəzifələrini müəyyənləşdirir, onun həlli yollarını konkretləşdirir və vaxtında həmin vəzifələri həyata keçirir.

Güclü ordunun qurulmasının və daha da möhkəmləndirilməsinin əsas yollarından birini Prezident İlham Əliyev bu ordunun maddi-texniki bazasının müasir tələblər səviyyəsində təmin edilməsində görür. Ölkənin Ali Baş Komandanının rəhbərliyi ilə bu məsələ kompleks şəkildə həll olunur və həmin məqsədlə iqtisadiyyatımızın inkişafına xüsusi diqqət yetirilir. Bu mənada Azərbaycanın iqtisadi cəhətdən inkişaf etdirilməsi, bunun üçün iqtisadi islahatların həyata keçirilməsi, xarici investisiyanın cəlb edilməsi üçün əlverişli mühitin yaradılması istiqamətində ciddi və tarixi addımlar atılıb. Əldə edilmiş uğurlu nəticələr isə ildən-ilə hərbi büdcənin də davamlı şəkildə artmasına və ordu quruculuğunun sürətli inkişafına yol açdı.

Konkret rəqəmlərə istinad edilərsə Azərbaycanın hərbi büdcəsinin artım dinamikası aşağıdakı kimi idi: İlham Əliyev Prezident seçildikdən bir il sonra Azərbaycanın hərbi büdcəsi 175 milyon dollar oldu. 2005-ci ildə isə büdcə xərcləri 300 milyon dollara çatdırıldı. Bu rəqəm büdcənin ilkin göstəricilərində nəzərdə tutulan vəsaitdən artıq idi. 2006-cı ildə Azərbaycanın hərbi büdcəsinin 600 milyon dollara çatdırılması planlaşdırılırdı. Başqa sözlə 2005-ci illə müqayisədə Azərbaycanın hərbi büdcəsinin iki dəfə artması gözlənilirdi. İlham Əliyev bunu real sayırdı və bildirirdi ki, əgər dövlətin ümumi büdcəsi 2006-cı ildə iki dəfə artacaqsa, hərbi büdcənin də iki dəfə artması təbii olmalıdlr. Hərbi büdcədə belə bir artım ordunun daha müasir silah və texnika ilə təchizatına da əlavə imkanlar açır.

Bu dinamika sonrakı illərdə də davam etdi

2013-cü il iyunun 26-da Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrinin təşkilinin 95 illiyinə həsr olunmuş hərbi paradda Prezident, Ali Baş Komandan İlham Əliyev Silahlı Qüvvələrimizin maddi-texniki bazasının gücləndirilməsi sahəsində görülən işlərlə bağlı ictimaiyyətə açıqladığı məlumatlar dövlət rəhbərliyinin bu sahəyə ayırdığı diqqəti bir daha ortaya qoydu. İlham Əliyevin bu tədbir zamanı Silahlı Qüvvələrin maddi-texniki bazası haqqında söylədikləri yalnız hesabat xarakterli məlumat deyildi, həm də dövlətin bu sahədə gələcək fəaliyyət planları haqqında bir məlumat idi. "Azərbaycan son illər ərzində hərbi məqsədlər üçün çox böyük vəsait xərcləmişdir. Müqayisə üçün deyə bilərəm ki, 2003-cü ildə bizim hərbi büdcəmiz 163 milyon dollar idi, keçən il bu rəqəm 3,6 milyarda, bu il isə 3,7 milyard dollara çatmışdır. Yəni, bu, özlüyündə onu göstərir ki, ordu quruculuğu prioritet məsələdir. Büdcəmizin ən böyük xərcləri orduya sərf olunur. Bu da təbiidir. Biz son illər ərzində ən müasir texnikaları almışıq. XXI əsrdə müharibələr daha çox texnologiyalar, biliklər üzərində qurulacaqdır. Bu, zəmanənin tələbidir. Azərbaycanın son illər ərzində əldə etdiyi silahlar müasir silahlardır. Yüksək dəqiqliyə və çox böyük məhvetmə gücünə malik olan silahlardır. Son illərdə yüzə yaxın döyüş və nəqliyyat helikopteri alınmışdır. Onlarla döyüş təyyarəsi, hava hücumuna qarşı ən müasir qurğular alınmışdır. Bu zirehli maşınlar, ən müasir tanklar, ən müasir artilleriya qurğuları düşmənin istənilən nöqtəsini məhv etməyə qadirdir. Bu proses davam etdirilir. Növbəti illərdə də hərbi xərclər ümumi büdcəmizdə üstünlük təşkil edəcəkdir. Müqayisə üçün deyə bilərəm ki, yoxsul Ermənistanın bütün büdcəsi iki milyard dollara yaxındır. Yəni, ancaq hərbi məqsədlər üçün istifadə olunan vəsaitimiz Ermənistanın bütövlükdə bütün xərclərindən təxminən iki dəfə çoxdur".

İlham Əliyev çıxışlarında Azərbaycan Ordusunun professionallığının və döyüş gücünün artmasını da dəfələrlə qeyd etmişdi və bu keyfiyyətlərin əldə edilməsində kadr hazırlığını yüksək qiymətləndirirdi. Məlumdur ki, milli hərbi kadrların yetişdirilməsi üçün zəruri baza hələ Ümummilli Lider Heydər Əliyevin prezidentliyi dövründə yaradılmışdı və təhsil bazası Azərbaycan Ordusunu zəruri ixtisaslar üzrə hazırlıqlı kadrlarla təmin edirdi. Həmin təhsil bazalarının fəaliyyətinin daha da təkmilləşdirilməsi, onların maddi-texniki bazasının yaxşılaşdırılması İlham Əliyevin daimi nəzarəti və qayğısı altında idi. İlham Əliyev dəfələrlə hərbi təhsil bazalarında olmuş, gənc zabitlərin buraxılış mərasimlərində iştirak etmiş, onların qarşısında çıxış etmiş və onlara öz xeyir-duasını vermişdi. Dövlətimizin başçısı bildirirdi ki, Azərbaycan Ordusunun yeni inkişaf səviyyəsinə qalxmasının əsas səbəblərindən biri də orduda peşəkar kadrların hazırlanması və təhsil məsələlərinə böyük diqqət verilməsidir.

İlham Əliyevin uğurlu ordu quruculuğu siyasəti nəticəsində Azərbaycan Ordusunun infrastrukturunda ciddi dəyişikliklər baş verdi, döyüş hazırlığına yeni tələblər irəli sürüldü, bunun üçün yetərli sayda poliqonlar, döyüş hazırlığı meydanları yaradıldı. Vaxtaşırı döyüş şəraitinə yaxınlaşdırılmış təlimlərin keçirilməsi, beynəlxalq döyüş təcrübəsinin öyrənilməsi və əldə edilən biliklərin ən müasir hərbi texnikanın imkanları ilə əlaqələndirilməsi Azərbaycan Ordusunu keyfiyyətcə yeni səviyyəyə qaldırdı.

Azərbaycan Ordusu Prezident, Ali Baş Komandan İlham Əliyev tərəfindən verilən bu qiymətin doğruluğunu 2016-cı ilin Aprel döyüşlərində, 2018-ci ilin mayında Naxçıvanın Günnüt ərazisində, 2020-ci ilin iyununda Tovuz rayonu ilə sərhəddə və nəhayət 2020-ci ilin 44 günlük Vətən müharibəsində döyüş qabiliyyəti ilə sübut etdi və Azərbaycanın hərb tarixinə şərəfli səhifələr yazdı.

Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsinə yol açan böyük Zəfərdən sonra ordu quruculuğunun yeni bir səhifəsi açıldı. Azərbaycan Ordusunda, onun rəhbər strukturlarında, hərbi təhsil sistemində çox ciddi dəyişikliklər baş verdi. Müdafiə Nazirliyinin tabeliyində olan bütün təhsil müəssisələri 2022-ci ildə yaradılmış Milli Müdafiə Universitetində birləşdirildi, Azərbaycan və Türkiyə birgə hərbi təlimlərinin sayı artırıldı, döyüş hazırlığına və peşəkarlığın artırılmasına diqqət və qayğı daha da artırıldı, müasir hərbi texnikanın əldə edilməsi davam etdirildi. Bu məqsədlər üçün 2022-ci ildə hərbi xərclər üçün dövlət büdcəsindən 4,5 milyard manat, 2023-cü ildə isə 6 milyard manat vəsait ayrıldı.

Bütün bunların nəticəsidir ki, Azərbaycan Ordusu Ali Baş Komandan İlham Əliyevin respublika Prezidenti seçilməsinin 20 illiyi ərəfəsində dünya hərb təcrübəsi üçün nadir olan antiterror tədbirləri keçirdi. Sentyabrın 19-20-də Azərbaycan Ordusunun hissə və bölmələri Qarabağda kök salmış terrorçu-separatçı qüvvələrə qarşı keçirdikləri antiterror tədbirləri zamanı mülki əhaliyə və infrastruktura heç bir ziyan vermədən cəmi bir sutka ərzində bu bölgədə Azərbaycanın suverenliyini bərpa etdilər. Yəni İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusunun güclənməsi və möhkəmlənməsi davam etməkdədir və şübhə yoxdur ki, bu Ordu gələcəkdə də həm bölgənin, həm də dünyanın ən güclü ordularından biri kimi qalacaq.