Makronun yanlış iqtisadi və xarici siyasəti Fransada sosial narazılığı dərinləşdirib - ŞƏRH
Bakı, 2 noyabr, AZƏRTAC
Fransada müşahidə olunan etirazların başlıca səbəblərindən biri Prezident Emmanuel Makronun uzun müddətdir yürütdüyü yanlış iqtisadi və siyasi siyasətin nəticələridir. İqtisadi artımın zəifləməsi, dövlət borcunun yüksəlməsi, büdcə kəsirinin genişlənməsi və əhalinin alıcılıq qabiliyyətinin aşağı düşməsi ölkədə sosial narazılıqları daha da dərinləşdirir.
Bu barədə AZƏRTAC-a açıqlamasında iqtisadçı Eldəniz Əmirov bildirib.
O qeyd edib ki, Fransanın iqtisadi göstəriciləri ölkədəki narazılıqların iqtisadi əsaslarını aydın şəkildə ortaya qoyur. İstehsalın, investisiyaların və istehlakın zəifliyi iqtisadi fəallığı məhdudlaşdırmaqla yanaşı, əhalinin gələcəyə dair gözləntilərinə də mənfi təsir göstərir.
İqtisadçının sözlərinə görə, Fransada iqtisadi vəziyyətin mürəkkəbləşməsi dövlət maliyyəsinə də ciddi təzyiq yaradır: “Büdcə kəsirinin artması, dövlət borcunun yüksəlməsi və iqtisadi artımın zəifləməsi sadəcə ümumi makroiqtisadi göstəricilər deyil. Bunlar böyük ölkədə əhalinin iqtisadi gözləntilərini pisləşdirən, insanların gəlirlərinin alıcılıq qabiliyyətini azaldan və məşğulluq imkanlarını məhdudlaşdıran amillərdir”.

E.Əmirovun diqqətə çatdırdığı digər mühüm məqam isə Fransada istehlakçı inamının zəifləməsidir. O bildirib ki, oktyabr ayında istehlakçı inamı göstəricisinin 2013-cü ildən bəri ən aşağı səviyyəyə enməsi əhalinin iqtisadi vəziyyətlə bağlı narahatlığının miqyasını göstərir.
“Bütün bu problemlər Makronun siyasi dayaqlarını zəiflədir. Hesab edirəm ki, artıq proses geri dönməz mərhələyə yaxınlaşır. İqtisadi və sosial narazılıqların dərinləşməsi Fransa hakimiyyəti üçün ciddi siyasi çağırışa çevrilib”, – deyə E.Əmirov vurğulayıb.
Almaniyada işsizlərin sayı 3 milyona yaxınlaşır
İqtisadçı Almaniyada da iqtisadi və sosial problemlərin dərinləşdiyini vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, enerji qiymətlərinin artması, sənaye istehsalındakı çətinliklər və əmək bazarında yaranan gərginlik ölkənin iqtisadi perspektivlərinə mənfi təsir göstərir.
“Almaniyada işsizlərin sayının 3 milyona yaxınlaşması və işsizlik səviyyəsinin 6,3 faizə çatması əmək bazarındakı problemlərin ciddiliyini göstərir. Xüsusilə sənaye müəssisələrindəki çətinliklər işsizliyin artmasının əsas səbəblərindən biridir”, – deyə E.Əmirov bildirib.
Eldəniz Əmirov qeyd edib ki, Almaniyanın əsas problemi sənaye iqtisadiyyatının əvvəlki rəqabət və istehsal gücünü itirməsidir. Rusiya-Ukrayna münaqişəsindən sonra ölkənin dövlət xərclərinin prioritetlərinin dəyişməsi, müdafiə və infrastruktur xərclərinin genişləndirilməsi də yeni iqtisadi və sosial ziddiyyətlər yaradır.

İqtisadçının fikrincə, hərbi sənayenin və müdafiə sektorunun inkişafına daha çox vəsait ayrılması gənclərin və sosial baxımdan həssas qrupların gözləntiləri ilə heç də həmişə üst-üstə düşmür.
“Gənclər üçün təhsil, mənzil, məşğulluq və sosial xidmətlər daha prioritet məsələlərdir. Eyni zamanda, məcburi hərbi xidmətlə bağlı müzakirələr də Almaniya cəmiyyətində narazılıq doğurur. Dövlət xərclərinin istiqamətindəki dəyişikliklər sosial gözləntilərlə ziddiyyət təşkil etdikdə bu, ictimai gərginliyi artırır”, – deyə o bildirib.
E.Əmirov Almaniyada əmək bazarının digər ciddi probleminin ixtisaslı kadr çatışmazlığı olduğunu da vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, bu ehtiyacın miqrasiya hesabına ödənilməsi cəhdləri mənzil təminatı, sosial xidmətlər və inteqrasiya sahələrində əlavə çətinliklər yaradır.
Avropa İttifaqının ümumi iqtisadi mənzərəsi də mürəkkəbdir
İqtisadçı hesab edir ki, Avropa İttifaqının ümumi iqtisadi mənzərəsi də mürəkkəb olaraq qalır. Aparıcı Avropa iqtisadiyyatlarında artım tempinin aşağı olması, istehsal və investisiya fəallığının zəifləməsi sosial narazılıqların genişlənməsi üçün zəmin yaradır.
“İqtisadi zəifləmənin birbaşa xarici siyasət ambisiyalarının nəticəsi olduğunu insanlar getdikcə daha aydın görürlər. Bu proseslər pensiya, səhiyyə, digər sosial öhdəliklərin yerinə yetirilməsi, həmçinin dövlət və ictimai xidmətlərin maliyyələşdirilməsi sahələrində də özünü göstərir”, – deyə müsahibimiz bildirib.
Onun qənaətinə görə, Fransa və Almaniyada müşahidə olunan iqtisadi çətinliklər yalnız ayrı-ayrı göstəricilərin pisləşməsi ilə məhdudlaşmır, həm də mövcud siyasi hakimiyyətlərin ictimai dəstəyinə təsir edir.
Müxbir – Pərvanə Qafarova